In the framework of the research, a conceptual study was first made on the subheadings of tourism economy and tourism economy by scanning the national and international literature. widely used in demand forecasting methods, research has been conducted on the techniques used in this method. The databases of the Turkish Institute of Statistics (TUIK) and the Provincial Directorate of Culture and Tourism of Eskişehir were used to determine the research sample. In the analysis phase of the research, time series analysis was used in the predictions made within the research field.
In this part of the research, it is explained why the ARIMA model was decided. In the analysis phase of the research, the results of the analysis were interpreted using the Eviews econometric analysis program.
BÖLÜM
TURİZMİN TARİHSEL GELİŞİMİ
Eski Mısır ve Babil krallıklarında bu bölgeye gelen seyyahların güvenliğini ve barınmasını sağlamak için hanlar yapılmıştır (Barutçugil, 1984: 28). Orta Çağ'da yaptığı seyahatlerle karşımıza çıkan Marco Polo, İran'dan başlayıp Afganistan'daki Pamir Yaylası'na, Gobi Çölü'ne ve oradan da Çin'e gitmiş ve ardından Hindistan'ı ziyaret ederek İtalya'daki yolculuğunu tamamlamıştır. Dönemin en önemli seyyahlarından İbn Battuta'nın doğum yeri olan Tanca'dan Mekke'ye pek çok kez seyahat etmiştir.
Kültür turizmi olarak değerlendirilen bu geziler, 1492 yılında denizci Vasco de Gama'nın Hindistan'a yaptığı yolculuk ve bir başka Portekizli denizci olan Magellan'ın dünya gezileri ile insanların daha çok merak ettiği ve dünyayı keşfetmeye çalıştığı yolculuklar haline gelmiştir (Akat, 2000: 9). ). Bu dönemle birlikte konaklama, ulaşım araçları, yollar, spor sahaları, eğlence mekanları, alt ve üst yapı çalışmaları turizm sektörü için önemli bir noktaya gelmiştir.
TURİST KAVRAMI
Yerli turist, yirmi dört saatten az ve altı aydan uzun olmamak kaydıyla kendi ülkesi sınırları içinde turizm faaliyetlerine katılan kişilerdir. Yabancı turist, yirmi dört saatten az ve altı aydan uzun olmamak kaydıyla yurt dışında turizm faaliyetlerine katılan kişilerdir. Turist, turizm amacıyla gittikleri bir bölgede yirmi dört saatten az kalan veya konaklama faaliyeti göstermeyen kişiler olarak tanımlanmaktadır.
Bunların arasında çeşitli nedenlerle bir ülkeye gelen, turist veya günübirlikçi olarak kabul edilmeyen ve turizm istatistiklerinde kendisine yer bulamayan kişiler bulunmaktadır. İnsanlar da turist olarak kabul edilir, turistik faaliyetlere katılma nedeni eğitim, din, merak, eğlence, sağlık ve spordur.
TURİZM EKONOMİSİNİN TANIMI VE KAPSAMI
- Turizm ve Ekonomi İlişkisi
- Turizm Ekonomisinin Makro ve Mikro Boyutları
Bu nedenle süslemelerde turistik mal ve hizmetlerin halkın gelenek ve göreneklerine uygun olarak sunulması gerekmektedir. Bu nedenle turizm gelirlerinin temel kaynaklarını insanlar tarafından yapılan harcamalar oluşturmaktadır.Bu bağlamda turizm ekonomisi tüketicilerin satın alma davranışları ile ilgilenmektedir. Bu nedenle insanların boş zamanları ve birikimleri sonucunda gerçekleşen etkinliklerin değerlendirilmesi yapılmaktadır (Kozak, Kozak ve Kozak, 2001: 7).
Bu nedenle ekonomi biliminin bir alt dalı olarak ifade edilen turizm ekonomisi ortaya çıkmıştır (İçöz ve Kozak, 2010: 1). Bu nedenle işsizliğin yüksek olduğu bir yerde turizm sektörü bu sorunu çözer; İstihdamı artırmak için önemli bir çözümdür.
TURİZM ARZININ TANIMI VE ÖZELLİKLERİ
Ancak son yıllarda bilgi teknolojilerindeki gelişmelerin turist sunumunun bu özelliğini değiştirme gücüne sahip olduğu iddia edilmektedir. Turizm teklifini kısa vadede artırmak, talepteki bir değişiklik veya girişimcinin tasarladığı bir proje nedeniyle her zaman mümkün değildir. Turizm faaliyetlerinden tam olarak yararlanmak için, bir turistin turizm teklifini oluşturan faktörlerle doğrudan temasa geçmesi gerekir.
Ancak turizm sektöründe, otel odası için otele, akşam yemeği için restorana gitmesi gerekiyor. Turizm arzının bir diğer özelliği de birçok farklı sektör ve alanı ilgilendiren çok faktörlü bir yapıya sahip olmasıdır. Bir bölgenin kültürel, doğal, fiziki ve insani değerleri o bölgeyi ziyaret eden turistlerin zihninde bir bütün olarak yer almaktadır.
Bu zincirin her halkasında yaşanacak olumsuz bir deneyim, turistlerin tatille ilgili tüm izlenimlerini olumsuz etkileyebilmektedir. Bu nedenle sahilde bir turizm bölgesinde yer alan otel işletmelerinde deniz, kum veya müşterilere hizmet vermekten sorumlu personel dahil herkesi bir bütün olarak düşünmek gerekir.
TURİZM TALEBİNİN TANIMI
Gerçek turist talebi: Hemen hemen tüm turizm istatistiklerinde bulunan en yaygın turizm talebidir. Gerçek satın alma arzusuyla birlikte satın alma gücüne sahip olan ve turizm ürününü satın alarak seyahat ve turizm faaliyetlerine katılan kişileri ifade eder. Ertelenmiş turizm talebi ise arz verilerinden türetilen geçici bir sorun veya kısıtlayıcı bir faktör nedeniyle ertelenen talebi ifade etmektedir.
Gerçekleşmemiş Turizm Talebi: Seyahat etmek için yeterli imkâna sahip olmadığı veya faaliyetler hakkında bilgisi olmadığı için seyahat talebine katılamayan kişilerden oluşmaktadır. Dış turizm talebi ise ülke halkının katkıda bulunmak, kaynakları verimli ve etkin kullanmak ve istenilen geliri elde etmek amacıyla kendi ülkesi dışında yapmış olduğu seyahat hareketlerine katılımı olarak ifade edilmektedir. ve turizmin bir parçası olarak, turizme olan talep iyi ve yeterlidir.
Turizm talebi, ekonomik büyüme ve kalkınmanın gerçekleşmesinde önemli rol oynadığı için (Bahar ve Kozak. Bundan önce turizm talebinin özelliklerinin incelenmesi ve turizm talebini etkileyen faktörlerin açıklanması uygun görülmüştür.
TURİZM TALEBİNİN ÖZELLİKLERİ
TURİZM TALEBİNİ ETKİLEYEN FAKTÖRLER
- Turizm Talebine Etki Eden Ekonomi Dışı Faktörler
- Sosyal Faktörler
- Psikolojik Faktörler
- Politik ve Yasal Faktörler
- Turizm Talebine Etki Eden Ekonomik Faktörler
- Milli Gelir
- Kişi Başına Düşen Gelir
- Turistik Ürün Fiyatı…
- Nispi Döviz Kuru…
- Uzaklık ve Ulaştırma
- Reklam ve Tanıtım
- Nüfus ve Sağlık
- Teknoloji
- Diğer Faktörler
Bu nedenle insanların harcanabilir gelirleri ile turizm talebi arasında adil orantısal bir ilişki vardır. Bu nedenle az gelişmiş ülkelerde turizme olan talep düşük, gelişmiş ülkelerde ise yüksektir (Yarcan, 1995: 28). Turizm talebini önemli ölçüde etkileyen bir diğer ekonomik faktör ise kişi başına düşen gelirdir.
Göreli döviz kurları, özellikle uluslararası turizm talebini açıklamaya çalışırken bir değişken olarak sıklıkla karşımıza çıkmaktadır. İyi düzenlenmiş ve iyi planlanmış yolları, istikrarlı ve ekonomik ulaşım araçları olan ülkelere turist talebi diğerlerine göre daha yüksektir. Ancak ulaşım imkanları ekonomik caydırıcı bir unsur olarak turizm talebinde halen oldukça etkilidir (Gürdal, 1990: 31).
Teknolojik gelişmelerin turizm talebi üzerindeki etkileri arz ve talep açısından farklı şekillerde ele alınmaktadır (Coşkun, 2011: 33). Ayrıca iletişim ve teknolojideki gelişmeler, insanların kültür ve bilgi düzeylerinin artmasına, sanal ortamda okuduklarını ve gördüklerini anlamalarına, yeni kültürleri ve yeni bölgeleri keşfetme isteklerini artırmalarına olanak sağladığından turizm talebini de etkilemektedir. (Rimmington ve Kozak, 1997: 71). Ekonomik ve ekonomik olmayan faktörler gibi sayısal olarak değerlendirilemeyecek bazı irrasyonel faktörler de vardır, ancak bunlar turizm talebi üzerinde etkilidir.
Merak, macera peşinde koşma, dini inançlar, doğaya yakın olma, farklı kültürlerden insanlarla tanışma ve turizm talebi gibi çeşitli nedenlerle turizm hareketlerine katılan farklı kişilik özellikleri arasında doğrusal bir ilişki vardır (Kozak, Kozak ve Kozak 2001). :72). . Ayrıca bazı turizm çeşitlerinde veya yeterli talep görmeyen turistik destinasyonlarda damak zevki ve modanın değişmesine bağlı olarak artan bir turizm talebi söz konusu olabilir. Yeterli güvenlik ve huzur ortamı sağlanmadığı takdirde turizme olan talep hiç oluşmamakta veya çok düşük düzeyde gerçekleşmektedir (Şeker.
BÖLÜM
- Zaman Serilerinin Özellikleri
- Zaman Serisinin Bileşenleri
- Trend Bileşeni
- Mevsimsellik Bileşeni
- Konjonktürel Bileşeni
- Düzensiz Hareketler Bileşeni
- Farklı Yapılarda Zaman Serileri Örnekleri
- TALEP TAHMİNİ KAVRAMI
- Talep Tahmini Aşamaları
- Talep Tahmini Çeşitleri
- TALEP TAHMİN YÖNTEMLERİ
- Nitel Tahmin Yöntemleri
- Nicel Tahmin Yöntemleri
Zaman serisi analizi ise bu bağımlılığın analizine yönelik önerilerle ilgili bir durum olarak ifade edilmektedir (Horasan. Diğer bir deyişle veriler arasındaki ilişki zaman aralığı ile ters orantılı olarak ifade edilmektedir (Kaya, 2019: 8) Deterministik trend zamanın rastgele olmayan bir fonksiyonudur. Bu tip trendlerde birebir ilişki dikkate alındığında olasılık dağılımı olarak ifade edilir.
Trend, durgunluk durumunu bozan bir bileşen olduğu için her zaman ortadan kaldırılması gereken bir durum olarak ifade edilir. Mevsimsel dalgalanmalar, dizinin her yıl içinde belirli aylarda gösterdiği artış ve azalışlar olarak ifade edilmektedir. Düzensiz hareketler, belirsiz ve öngörülemeyen durumlardan kaynaklanan zaman serisi bileşenleri olarak ifade edilmektedir.
Talep tahmini, tüketicilerin gelecekte talep edecekleri mal veya hizmet miktarının tahmin edilmesi süreci olarak ifade edilmektedir (Şenbaş, 2020: 36). Malzeme stoklarının yönetimi, montaj hattı hazırlığı ve iş planlaması nedeniyle sıklıkla başvurulan bir yöntem olarak ifade edilmektedir. Donanım, yeni makineler, kurumun büyümesi için gerekli yatırımı planlamak için sıklıkla kullanılan bir yöntem olarak ifade edilmektedir.
Bu tekniğin amacı, uzman görüşleri toplandıktan ve tahminler üzerinde fikir birliğine varıldıktan sonra bu görüşlerin yeniden düzenlenmesi olarak ifade edilmektedir (Brewer, 2007). Bu bağlamda, farklı tahmin yapılarıyla birlikte farklı tahmin yöntemlerini uygulama ve keşfetmenin en sağlıklı yöntemlerden biri olduğu söylenmektedir (Demirbaş, 2011: 13). Üstel düzeltme yöntemi, ağırlıklı ortalamayı sistematik olarak dikkate alan bir tahmin yöntemi olarak ifade edilir.
Bu nedenle zaman serileri, hareketli ortalama ve otoregresyon modellerinin birleşiminden oluşan bir ARMA modeli olarak ifade edilir. ARMA yönteminin hareketli ortalama kavramı, serinin gecikmeli hata teriminin var olan hata terimi üzerindeki etkisi olarak ifade edilmektedir (Adıyaman, 2007).
BÖLÜM
VERİ SETİ
Bu bağlamda yılların yanındaki 1 rakamı ilk çeyreği, 2 rakamı ikinci çeyreği, 3 rakamı üçüncü çeyreği ve 4 rakamı dördüncü çeyreği ifade etmektedir.
BULGULAR
- Turist Sayısına İlişkin Bulgular
- Mevsimsellikten Arındırmaya Yönelik Bulgular
- Birim Kök Test Bulguları
- ARIMA Modeli Bulguları
- Talep Tahmin Bulguları
Talep Tahmininde Yapay Sinir Ağlarının Kullanımı”, İstanbul Teknik Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Çanakkale Turizm Destinasyonlarında Bir Araştırma”, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, yayımlanmamış yüksek lisans tezi. Sürdürülebilir Turizm Uygulamalarının Turizm Talebi Üzerindeki Etkileri: Muğla Örneği”, Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi.
Talep Tahmin Yöntemlerinin Kombi Üretiminde Uygulanması”, Kocaeli Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Yapısal kırılmalar durumunda geliştirilen birim kök testi ve uygulaması”, Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, yayımlanmamış yüksek lisans tezi. Zaman Serilerinde ARIMA Modelleri”, Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, yayımlanmamış yüksek lisans tezi.
-Jenkins Modelleri ile Bağımsız Denetimin Uygulanması”, Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Araç Talep Tahmininde Kullanılan Yöntemlerin Karşılaştırılması”, İstanbul Teknik Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Konut Doğal Gaz Talebinin Box-Jenkins Yöntemiyle Tahmini: İzmir İli Örneği”, Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi.
Türkiye'de Terör Olaylarının Turizm Talebine Olumsuz Etkileri”, Kastamonu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Terör eylemlerinin genel olarak turizme etkisi”, Katip Çelebi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, yayımlanmamış yüksek lisans tezi. Puanlama Modelleri ile Enflasyon Tahmini: Türkiye Uygulaması 1994-2005”, Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi.
Turizm Talebini Etkileyen Faktörlerin Analizi: Akdeniz Havzası Ülkeleri Üzerine Bir Araştırma”, Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Makine öğrenimi ile kişiselleştirilmiş bir seri üretim şirketi için talep tahmini”, İstanbul Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Anabilim Dalı, yayımlanmamış tez.
