ÖZGÜL TAġPINAR

(1)

ÖZGÜL TAġPINAR

ĠSTANBUL MEDENĠYET ÜNĠVERSĠTESĠ GÖZTEPE EĞĠTĠM VE ARAġTIRMA HASTANESĠ ENFEKSĠYON KONTROL HEMġĠRESĠ

(2)



RĠSK FAKTÖRLERĠ



KURUMSAL ÖNLEMLER



HASTA BAKIMI ĠLE ĠLGĠLĠ ÖNLEMLER



KULLANILAN TIBBĠ ALETLER ĠLE ĠLGĠLĠ ÖNLEMLER



ÖNLEM PAKETLERĠ

05/10/2018

ÖZGÜL TAŞPINAR 2

(3)

 Önlenemez

 Önlenebilir

05/10/2018

ÖZGÜL TAŞPINAR 3

(4)

 Ġleri yaĢ (65 yaĢ ve üzeri)

 Erkek cinsiyeti

 Beslenme bozukluğu

 Akciğer hastalığı olması (KOAH)

 Nöromüsküler hastalığının olması

 Koma

 Kardiyopulmoner hastalığının olması

 Torakoabdominal cerrahi ameliyatı

 Travma veya yanık

 Santral sinir sistemi ameliyatı

 Ġntrakranial basınç izlemi yapılan hastalar

 Çoklu organ yetmezliği

 Ġmmün sistemi baskılanmıĢ hastalar

 Akut Respiratuvar Distres Sendromu

05/10/2018

ÖZGÜL TAŞPINAR 4

(5)

 Yetersiz el hijyeni

 Nazal entübasyon

 Yetersiz supglottik aspirasyon

 Kullanılan malzemelerin gereksiz sık değiĢtirilmesi

 Kaf basıncının 20cmH₂O’dan düĢük olması

 Hastanın supine (sırt üstü) pozisyonda yatması

 Enteral beslenme

 Plansız ekstübasyon ve tekrar entübasyon

 Ġki günden uzun endotrakeal entübasyon ile mekanik ventilasyon

 Paralitik ajanların kullanımı veya devamlı intravenöz sedasyon

 Stres ülser profilaksisi

 Trakeostomi

 Gereksiz antibiyotik kullanımı

05/10/2018

ÖZGÜL TAŞPINAR 5

Bizim

iĢimiz

(6)

 Multidisipliner bakım ekibi kurma

 Yoğun bakım çalıĢanlarının yeterliliği ve sertifikasyonu

 El hijyeni kurallarına uyum ve gözlem

 Uygun eldiven kullanımı

 Aktif sürveyans

 Eğitim

05/10/2018

ÖZGÜL TAŞPINAR 6

(7)

05/10/2018

ÖZGÜL TAŞPINAR 7

(8)

05/10/2018 8 ÖZGÜL TAŞPINAR

(9)

Aspirasyonun önlenmesi



Yarı oturur pozisyon (30-45° ) (I)



Gastrik ĢiĢkinlik önlenmeli (I)



Hortumlarda biriken sıvının hastaya geri kaçması önlenmeli (II)



Hortumlar hasta baĢ seviyesinin altında tutulmalı (II)

05/10/2018

ÖZGÜL TAŞPINAR 9

(10)

05/10/2018

ÖZGÜL TAŞPINAR 10

(11)



Biriken sıvılar sağlık personeli ve çevreyi kontamine etmeden boĢaltılmalı (II)



Solunum devreleri hasar ve gözle görülür kirlenme olmadıkça rutin değiĢtirilmemeli (I)



Endotrakeal cuff basıncının en az 20 cmH2O olarak tutulmalı, günlük cuff basıncı ölçümü yapılmalı (II)

05/10/2018

(12)

05/10/2018

(13)

ENTÜBASYON

 Gereksiz entübasyondan kaçınılmalı (I)

 Tecrübeli personel tarafından takılmalı (I)

 Günlük mekanik ventilasyon endikasyonu kontrol edilmeli (I)

 Kontendike değilse non-invaziv pozitif basınçlı ventilasyon uygulanmalı (I)

 Oratrekeal entübasyon tercih edilmeli (I)

 Supglotik aspirasyona olanak veren entübasyon tüpleri tercih edilmeli (I)

05/10/2018

(14)

05/10/2018

(15)



48-72 saatten fazla entübe kalacak hastalar için supglottik sekresyonlarının sürekli

aspirasyonunu sağlayacak kapalı sistem entübasyon tüplerinin kullanılması

önerilmektedir. (I)

05/10/2018

(16)



GümüĢ kaplamalı endotrekeal tüpler kolonizasyonu yavaĢlattığı ve biyofilm

oluĢumunu azalttığı için önerilmektedir. (I)

05/10/2018

(17)

05/10/2018

(18)



Sedasyon gastrointestinal motilitenin

baskılanmasına ve mikroaspirasyonlara sebep olduğu için mümkünse yapılmamalı (II)



Gün içinde sedasyona ara verilmeli ve en kısa sürede hasta ekstübe edilmeli

(II)



GĠS kanama riski olmayan hastalarda H2 reseptör blokerleri ve proton pompası inhibitörlerinden kaçınılmalı

(I)



Sükralfat kullanımı geç dönem VĠP geliĢimini azaltığı görülmüĢtür.

(I)

05/10/2018

(19)

05/10/2018

(20)



Her gün en az bir kere ağız bakımı yapılmalı

(I)



DiĢ yanak ve dili kapsayacak Ģekilde bakım yapılamalı

(I)



Klorheksidinli antiseptikler kullanılmalı

(I)



FDA %0.12 kullanımını öneriyor.



%0,2-%2’lik kullanımı da var.



Ekstübasyondan sonraki iki gün daha devam edilmelidir.

05/10/2018

(21)

05/10/2018

(22)

05/10/2018

(23)

05/10/2018

Erken enteral beslenmeye geçilmeli (I)

Oragastrik beslenme uygulanmalı (II)

Beslenme tüpü post-pilorik bölgede yer almalı ve tüp takıldıktan sonra yeri grafi ile

görüntülenmeli (II)

Sürekli infüzyon şeklinde beslenme, aralıklı bolus tarzında beslenmeye tercih edilmeli (III)

Tüpün yerinde olup olmadığı aralıklı olarak kontrol edilmeli (III)

(24)



Selektif gastrointestinal sistem

dekontaminasyonu bazı çalıĢmalarda pnömoni riskini azalttığı gösterilse de antibiyotik

direncini artırabileceğinden kullanımı önerilmemektedir (III).



Sistemik antimikrobiyal ajanların rutin kullanımı önerilmemektedir (III).

05/10/2018

(25)



Ventilatör devreleri gözle görülür kirlenme olduğunda değiĢtirilmeli (I)



Respiratör ekipmanlarının nemlendirilmesi amacı ile steril distile su kullanılmalı (III)



Solunum ekipmanları yarı kritik olduğu için yüksek düzey dezenfeksiyonu sağlanmalı ve

kontaminasyonu önlenecek Ģekilde saklanmalı (I)

05/10/2018

(26)

05/10/2018

Nemlendiriciler her gün yıkanmalı, sıvıları değiĢtirilmeli,

Oksijen manometresi içindeki steril distile su günlük değiĢtirilmeli, kullanılmadığı durumda manometre kuru saklanmalı

Gezici oksijen tüpü ile transfer edilen hastalar için oksijen flowmetre kabına su konulmasına gerek yoktur.

Hastanın mutlaka nemlendirilmiĢ hava alma ihtiyacı var ise kendi flowmetresi ile transfer edilmelidir.

(27)

 Buhar makinaları kullanılıyorsa

◦ Steril distile su ile doldurulmalı,

◦ Suyun üzerine ekleme yapılmamalı,

◦ Buhar makinasının haznesi temizlenip dezenfekte edildikten ve kuruması beklendikten sonra tekrar steril su ile

doldurulmalı (III)

 Ambular her kullanım sonrasında temizlenip dezenfekte edilmeli (II)

05/10/2018

(28)

 Nazal oksijen kanülleri ve maskeleri, fonksiyon bozukluğu veya gözle görülebilir kirlenme

durumunda değiĢtirilmeli (II)

 Nazal oksijen kanülleri ve maskeleri her hasta için değiĢtirilmeli (III)

05/10/2018

(29)

 Nebulizatör haznesine ilaç enjektörle eklenmeli (II)

 Mekanik ventilasyon sırasında ventilatör devresine yerleĢtirilmiĢ adaptörler ile ölçülü dozda inhaler

kullanılmalı (II)

 Nebulizatör ile verilecek ilaçlar tek kullanımlık olmalı, multidoz kullanımı zorunlu ise saklanma ve kullanım koĢulları konusunda üretici firma önerilerine

uyulmalı (II)

05/10/2018

(30)

 Trakeotomi açılırken asepsi kurallarına uyulmalı (II)

 Trakeotomi kanülü değiĢtirilirken temiz önlük giyilmeli, aseptik teknik kullanılmalı (II)

 Takılan trakeotomi kanülü steril olmalı veya dezenfekte edilmiĢ olmalı (II)

(31)

 Solunum sekresyonlarının aspirasyonu sırasında steril eldiven giyilmeli

 Aspirasyon iĢleminin endotrakeal tüp içine sıvı verilmeden yapılmalı (III)

 Sekresyonları kuruyan hastalarda 5-15 ml steril sıvı içeren plastik ampuller kullanılmalı (III)

(32)

 Tek sefer aspirasyon yeterli olmuĢ ise aynı kateter yıkama solüsyonunda yıkandıktan sonra ağız

sekresyonlarının aspirasyonu için kullanılır ve yıkanarak atılır (III)

 Aspirasyon iĢlemi tamamlandıktan sonra kullanılan 5-15 ml’lik plastik ampul içinde sıvı kalmıĢ ise

bekletilmeden atılmalı (III)

05/10/2018

(33)

 Açık veya kapalı aspirasyon yapılan hastalar için

yıkama solüsyonu olarak 500 ml’lik plastik veya cam ĢiĢeler içindeki steril sıvılar (serum fizyolojik veya distile su) kullanılmalı (III)

 Yıkama solüsyonları sekiz saatten uzun süre kullanılmamalı, solüsyon çok kirlenmiĢ ise beklenmeden değiĢtirilmeli (III)

 Solüsyon kabının üzerine kullanılmaya baĢlandığı tarih ve saat yazılmalı

(III)

05/10/2018

(34)

 Kapalı aspirasyon uygulanan hastalarda steril

aspirasyon sıvısı kateter haznesine verilir ve uygun teknikle aspirasyon tamamlanır. (I)

 Kapalı aspirasyon kateterleri,

◦ fonksiyon bozukluğu geliĢmesi,

◦ kateterin tıkanması,

◦ kateter kılıfının delinmesi durumlarında değiĢtirilmeli

aksi takdirde rutin olarak değiĢtirilmemeli (I)

05/10/2018

(35)

 Kapalı aspirasyon uygulanan hastalarda ağız içi

sekresyonlarının aspirasyonu ayrı steril bir kataterle yapılmalı, yeterli temizlik sağlanamaz ise aynı katater yıkama solüsyonunda yıkandıktan sonra iĢlem

tekrarlanmalı (III)

 Hastane vakum sistemine bağlı sabit aspiratörlerin torbaları iĢaretli seviyeye kadar dolunca yenisi ile değiĢtirilmeli (III)

05/10/2018

(36)

 Her yeni hasta için mutlaka torba, line, varsa çam ucu değiĢimi yapılmalı (III)

 Mobil aspiratör kullanılması durumunda aspiratör kavanozu doldukça veya 24 saatte bir boĢaltılıp temizlenmeli ve dezenfekte edilmeli (III)

05/10/2018

(37)

05/10/2018

(38)

 Amerika Kentucky’de Louisville Üniversitesi’nde yapılan bir çalıĢmada, ameliyathanelerin dezenfeksiyonunda kova ve bez yöntemine alternatif olarak tek kullanımlık dezenfektanlı

mendillerin kullanımı araĢtırılmıĢtır.

 Temizlik uyumunu değerlendirmek için gizli bir Ģekilde floresan marker kullanılmıĢtır.

 Önemli bulgular:

• Zaman: SeçilmiĢ 6 yüzeyi dezenfekte etmek, dezenfektanlı mendillerle 178 sn. sürerken, kova ve bez yöntemiyle 231 sn.

sürmüĢtür (%23 daha hızlı)

05/10/2018

• Wiemken TL, et. al. “The value of ready-to-use disinfectant wipes: Compliance, employee time, and costs”. Am J of Infect Cont, 2014; 21: 329-330.

(39)

05/10/2018

• Birçok makale, ideal dezenfektan performansı için

dezenfektanın sahip olması gereken özelliklerle ilgili teoriler oluĢturmaktadır. Dr. Rutala yakın zamanda yayımladığı

makalede aĢağıdakileri listelemektedir.

1. GeniĢ spektrum 2. Hızlı etki

3. Islak kalma

4. Çevresel faktörlerden etkilenmeme 5. Toksik olmama

6. Yüzey uyumluluğu 7. Kalıcılık

8. Kolay kullanım

9. Kabul edilebilir koku 10.Ekonomik olma

11.Çözünürlük 12.Stabilite

13.Temizleme özelliği olması 14.Yanıcı olmaması

Rutala, et al, “Selection of the Ideal Disinfectant?”, Infect Control Hosp Epidemiol, 2014; 35: 855-865..

(40)

05/10/2018

Temel Özellikler AHP Klor PAA Quat Quat/Alkol Quat/Solvent Alkol Fenolik

1.Geniş spektrum 2.Hızlı etki 3.Islak kalma

4.Çevresel faktörlerden etkilenmeyen 5.Toksik olmayan

6.Yüzey uyumluluğu 7.Kalıcılık

8.Kolay kullanım 9.Kabul edilebilir koku 10.Ekonomik

11.Çözünürlük 12.Stabilite 13.Temizleyici 14.Yanıcı olmayan

Dezenfektan Teknolojileri

• YeĢil = En iyi, Kırmızı = Standardı karĢılayamıyor

• Tüm dezenfektanların Rutala kriterlerine göre performans anlamında bazı eksiklikleri

bulunmaktadır.

* AHP refers to Diversey’s Accelerated Hydrogen Peroxide disinfectants that use AHP technology.

(41)

05/10/2018

(42)

05/10/2018

(43)

2013 2014 2015 2016 2017

VİP hızı 10,30 6,20 6,22 4,76 0,81

Kİ-ÜSE hızı 0,96 0,52 0,18 1,06 1,45

SVKİ-KDE hızı 6,36 9,84 5,96 4,27 3,13

0,00 2,00 4,00 6,00 8,00 10,00 12,00

VİP hızı Kİ-ÜSE hızı SVKİ-KDE hızı

VİP hızında son 5 yılda

%92 azalma

(44)

 Bakım paketi, her biri tek tek uygulandığında

hastanın iyileĢme sürecini ve sonuçlarını olumlu yönde etkileyen; hepsi birlikte uygulandığında ise teker teker uygulanmalarına oranla daha iyi bir

sonuca ulaĢılmasını sağlayan birkaç giriĢimin birlikte uygulanmasından oluĢmaktadır.

05/10/2018

(45)

 Bakım paketi etkinliği kanıtlanmıĢ,

 Her seferinde tutarlı ve istikrarlı bir Ģekilde uygulamaya geçirilemeyen 3-5 uygulama bir araya getirilerek oluĢturulmaktadır.

 Bakım paketlerinin takibi ya hep ya hiç mantığıyla yapılmaktadır.

 BileĢenlerden birisine uyumsuzluk saptanması

durumunda diğer bileĢenlere de uyulmamıĢ olduğu varsayılmaktadır.

 Uyum %95 ya da daha fazla olmalıdı

r.

05/10/2018

(46)

05/10/2018

2004 yılında 4 önemli madde içeren VĠP önlem paketini(bundle) tanımlamıĢtır.

Sağlık Bakımı ĠyileĢtirme Entitüsü

Ġlk VĠP paketi

Yatak baĢının 30-45°C olacak Ģekilde tutulması

Günlük sedasyon tatili ve ektübasyon açısından hastanın değerlendirilmesi

Derin ven trombozu profilaksisi

Mide ülseri profilaksisi

2010’da pakete klorheksidinli ağız bakımı eklendi.

(47)

05/10/2018

(48)

05/10/2018

(49)

(50)

05/10/2018

(51)

05/10/2018

(52)

05/10/2018

(53)

05/10/2018

(54)

05/10/2018

(55)

05/10/2018

(56)



VĠP önlem paketleri mekanik ventilasyon

süresini, YBÜ’de kalıĢ süresini ve VĠP oranını azaltır.



Diğer önlemlere uyulmayacağı anlamına gelmez.



Önlem paketlerinden taviz verilmemelidir.



Paketler hazırlandıktan sonra eğitim verilmelidir.



Denetleme yapılmalıdır.

05/10/2018

(57)

05/10/2018