1 9 H ^ J l - h
2 NCİ MÜKÂFAT:
Y. Mimar ORHAN ALNAR, SAİM ÜLGEN
A N K A R A D A Y A P I L A C A K C A M Î P R O J E S Î M Ü S A B A K A S I
Jüri heyeti raporu: 17/2/947
Ankarada yapılacak cami projelerini incele- mek için seçilen jüri heyetimiz tesellüm etmiş ol- duğu 14 projeyi muhtelif tarihlerdeki toplantıla- rında incelenmiştir. İlk eleme neticesinde aşağıdaki rumuzları taşıyan projeler terkedilmişlerdir.
(Kayyum, 14.000, 3109).
İkinci elemede aşağıdaki projeler keza terke- dilmişlerdir:
Şelâle, 24, 77.377)
Üçüncü elemede 11932 6055 rumuzlu projeler t er kedi 1 dikten sonra geri kalan projejler arasında yapılan incelemelerde:
4331 rumuzlu projeyi 2 nci ve 218 rumuzlu projeyi 3 üncü olarak seçtikten sonra: (30946, Duygu, Saat, 9 İkinciteşrin rumuzlu projeleri mansiyona lâyık bulduk. Bu 14 proje arasında ku- sursuz veya az kusurlu veyahut az tadilâtla tatbiki
kabil ve 1 inci adı verilerek seçilmeye lâyık bir proje göremediği için jüri heyetimiz 1. inci mükâ- tı verecek proje bulamamıştır. Bütün projelerin tenkidine ait komanter işbu zabıt varakasına ili- şiktir.
P r o j e h a k k ı n d a n o t : 1 — ÜOuygu:
Plân iyi, yan girişler daha geride olmalıydı.
Hacim kompozisyonu iyi, fakat biraz basık. Mina- reler bilhassa şerefeler niabetsiz. Son cemaat ça- tısının tesiri iyi görülmedi. Kütüphane iyi, loj- manlar iyi. Umumiyetle iyi ve inşaı bir proje.
Elemeden geçerek mansiyona lâyık görüldü.
2 — 9. II. Teşrin:
Plân saha itibariyle kifayetsiz. Köşeler ka- yıp. Bununla «beraber kendi tarzında proporsiyo- nu yerinde, minareler mütenasip. Elemelerden ge- çerek mansiyona lâyık görüldü.
t ^ i M . f f t | : H İ u u p a
2 NCİ MÜKÂFAT:
SAİM ÜLGEN, ORHAN ALNAR
3 — 218:
Vaziyet plânı uygun değil, plân sade ve iyi, fakat tek girişli. Orta hacim yüksek. Köşedeki kü- tüphane umumî kompozisyonu bozuyor. Lojman- lar iyi değil, kâfi de değil.
Bu proje elemelerden geçerek üçüncü mü- kâfata lâyık görüldü.
4 — Kayyıım:
Proje tamam değil, umumiyetle kifayetsiz bir proje. İik elemede terkedildi.
5 — Ş e l â l e :
Müsabaka evrakı tamam değil. İç prospektiv
yok. Esas giriş kısmı umumî kompozisyona yaban- cı. Orta kubbe ve münferiden minareler nisbetli.
Fakat tâlî kubbeler nisbetsiz. Köşe motifleri ağır.
İç tesir müsait görülmedi. İkinci elemede terke- dildi.
6 — Saat:
Vaziyet plânı müştemilâtın tertibi bakımın- dan iyi görülmedi. Plân iyi. Umumî heyet, orta kubbeyi ıbiraz daha kuvvetlendirmek şartiyle iyi, .bilhassa yan görünüşler olgun. Son cemaat yan-
lar mm minare ve esas bina ile ittihadı etütsüz.
Minareler mütenasip. Elemeden geçerek mansi-
yona lâyık görüldü.
2 NCİ MÜKÂFAT:
Y. Mimar ORHAN ALNAR SAİM ÜLGEN G. S. A.
İç görünüş
3 ÜNCÜ MÜKÂFAT:
Y. Mimar, Prof. SIRRI BELEN M M
On görünüş
Umumî görünüş
MANSİYON:
Y. Mimar SAİM ÜLGEN ve BEDRİ KÖKTEN
7 _ _ 4 3 3 1 :
Vaziyet plânı iyi. Yerine uygun bir proje.
Plân iyi. Kapalı avlu, kompozisyonu tamamlamış.
Plânda yan kısımlar iktisadî görülmemiş olmakla
beraber faydalı olabilir. Dış tesir müsait. Yalnız
avludan son cemaatin görünüşü ve fbir de cami ile
minareler arasındaki irtibat kısmı etüt ister. Ves-
tiyer koridoru lüzumsuz. Proje, inşaî bakımdan
G.S.A.
MANSİYON:
Y. Mimar SAİM ÜLGEN, BEDRİ KÖKTEN
Ön, yan görünüşler ve plân
ît&ft.. y b : t oje ntesK?Û'.\İÎ: ı/.ti
MANSİYON:
Y. M. MUHİTTİN GÜVEN ve MUHİTTİN BİNAN, G. 5. A.
Ön görünüş, iç vs yan görünüşler, kesit
etüt ister. İçi tesir sade ve iyi. Umumiyetle iyi bir proje. Elemeden geçerek ikinci mükâfata lâyık görüldü
İlk elemede terkedildi.
8 _ 14000:
Bu proje mimarî bakımdan olgun görülmedi.
İlk elemede terkedildi.
9 — 11932:
Vaziyet plânı uygun görülmedi. Plân iyi,
ayaklar ağır. Dış ve iç mimarîsi fazla tâlî motif- lerle mahmul, son elemede terkedildi.
10 — 6055:
Müsabaka evrakı tamam değil. Prespektivler yok. Mikyas 1:100 yerine 1:50 yapılmış. Vaziyet plânı ve plân iyi. 12 m. kubbeye göre' ayaklar ağır.
Kompozisyon yüklü ve mimarî bakımdan olgun
değil. Minareler nisbetsiz. Son elemede terkedildi.
r — , • • • •
— T H
• 1 ; * i :
* U 4
* w
• m : : a * P* * iKİ İ
* * •
, j . . . .
m': 1 |
* M ı 1 Pj
MANSİYON:
Y, Mimar MUHİTTİN BİNAN ve MUHİTTİN GÜVEN
Plan
ÜİİİÎju
MANSİYON: Görünüş, plân ve kesit
Y Mimar SAMİ AR SEV" ve- ISTAPAN ARATAN
M
elljl, life
J:!i
İ l
'lılI lîlSİTİKr
k
t&SB B H *
rtr )
j j k * X MU U
m «a ı • 4
Elevasyon, plân MANSİYON:
Y. Mimar RAHMİ BEDİZ va VAHDEİ' DOBRA G. S. A.
11 — 30946:
Vaziyet plânı orta, cami plânı iyi, proje umu- miyetle cami tekniğine uygun. Minare kaidesi ağır, küp kısmı nisbetsiz. Minareler proporsiyon bakı- mından etüt ister. Müştemilât ihmal edilmiş nis- betsiz ve etütsüz. Elemelerden geçerek mansiyona lâyık görüldü.
ve iç görünüş
12 — 77377:
Plân iyi, umumî kompozisyonda avlu ve bi- nanın kaide kısmı kendi stilinde çok nisbetli ve gü- zel, fakat tambur ve kubbe çok nisbetsiz ve ya- bancı. Minare kaideleri etüt ister. İkinci elemede terkedildi.
(Sonu 82 nei sayfada)
yelce -hazırlanmış blokların birleştirilmesi olan bu iki ev tipine muhtelit Ibir tip de ilâve edebiliriz.
Bu son usulde kullanılan malzeme gerek gev- rek veya yumuşak, ve gerekse mesamî veya gayri mesamı olsun gaye malzemedeki hava kabarcıkla- rının mikdarı şariyet mikdarını verecek nisbetten büyük olmasıdır. Bu suretle hazırlanan malzeme- nin ateşe karşı bir miktar muafiyeti vardır. Ses geçirme hassası hemen hemen tuğlanınkine yakın- dır. Şiddetli yağmurlarda dahi şariyeti yoktur.
Kireç veya çimentonun bu malzemeye yapışma kudreti tuğlanınkine kat kat faiktir. Güneşe nazır tuğla evler hararetlerini yavaş yavaş arttırırlar ve yazm bu nevi evler tanammülfersâ olur, hararet güneş battıktan sonra bile muayyen bir zaman kalır. Bu hal yukarıda zikrettiğimiz malzemede mevcut değildir.
Dış cidarlar tabiî taş veya arzu edîleıı tesiri veren ihtizaz ettirilmiş malzemeden müteşekkil olmasına rağmen iç cidarlar 5 parmak kalınlığında profilli bir saç çerçeve içine dökülmüş hususî bir beton olup hem taşıyıcı ve hem de tecrit edicidir.
Bu çerçevenin hedefi malzemeye bir kalıp teşkil et- mek dılıları korumak, bükülme an'anelerine karşı koymak ve madenî iskelete bağlamayı kolayca te- min edebilmektir. Dış cidarlar iç cidarlara paslan-
mıyan madenî kenetlerle devamlı olarak bir buçuk parmaklık bir boşluk teşkil edecek surette bağu lanmıştır.
İmalât ve kurulmasındaki mülâyemet ve ça- bukluk bakımından maada gerek hariçte ve gerek- se dahilde harçların bu usule göre hemen tama- miyle ortadan kalkması bu evleri kurulur kurul- maz ikamete salih bir hale getirmektedir. Yeni in- şa edilmiş bir evin rütubeti daima zararlıdır. Nor- mal olarak an'anevî malzeme ve usullerle inşa edil- miş bir evin kuruması ise en aşağı bir sene sürer.
Netice olarak görüyoruz ki, gerek demir ge- rek ahşap veya gerekse betondan olsun hazır ev- lerin yerinde aynı malzeme ile inşa edilen evlere nazaran birçok faikiyetleri vardır. Malzemenin ter- cihi tabiatiyle memleketin ekonomik ve iklim şart- larına göre tesbit edilmelidir.
Eğer Belçikada inşaatçılar üç malzemeye is- tinat ederek metodlarmı geliştirdilerse bu Belçika- nın ahşap bir dereceye kadar hariç kâfi miktarda demir ve çimento istihsal ettiğindendir.
Her memlekette mesken meselesini halletmek için en başlıca şart çabuk ve iyi inşaat yapmaktır.
Bunun için de kurulan fabrikalarda iptidaî mal- zeme sıkıntısı çekilmemelidir, aksi halde fabrika imalâtında edilen kâr zayi olur.
( Raş rarafı 6 5 i n c i s a y f a d a )
1 3 — 3 1 0 9 :Bu proje mimarî bakımdan olgun görülmedi.
Birinci elemede terkedildi.
1 4 — 2 4 :