VIII. Yirmibirinci Yüzyılın Başında: Sosyal Politikada Alternatif Tartışmalar

(1)

VIII. Yirmibirinci Yüzyılın Başında:

Sosyal Politikada Alternatif Tartışmalar

(2)

“Yeni Sol” Söylem

• İnsani karakterli küreselleşme

• Sosyal anlamda sorumlu küreselleşme

• Hakkaniyetli küreselleşme

(3)

“Yeni Sol” Söylem

• Kendi entelijensiyası vardır.

Muhalefete (“geleneksel sol”) muhalefet etmeyi daha çok önemsemektedir.

(4)

“Yeni Sol” Söylem

• Egemen söylemin üretildiği merkezlere yakındır (AB ve DB).

(5)

“Yeni Sol” Söylem

• Egemen söylemin kavramlarını aynen kullanmaktadır (Sosyal dışlanma, sosyal diyalog)

(6)

“Yeni Sol” Söylem

• Egemen söylemin bir çok politika önerisini “gerçekçi” bulmaktadır.

(7)

“Yeni Sol” Söylem

• Devlet-Yurttaş ilişkisini sorgulamaktadır

• Devlet Paternalizmini sorgulamaktadır.

(8)

“Yeni Sol” Söylem

• “Geleneksel” sol odakları eleştirmektedir.

• “Stalinist” Geleneğe Karşı Özgürlükçü Sol

(9)

“Yeni Sol” Söylem

İki öneri üzerinde durmaktadır:

1. Vergilerle finanse edilecek bir sosyal politika alanı

2. Vatandaşlık geliri

(10)

“Yeni Sol” Söylemin Eleştirisi

• Vatandaşlık Geliri

Diğer tüm sosyal politikalar kalkıyor ve vatandaşlık geliri eriyip gitme tehditi altında değil mi?

Vatandaşlık geliri nasıl hesaplanacaktır?

(11)

“Yeni Sol” Söylemin Eleştirisi

Kapitalist üretim ilişkilerinin yeniden üretiminin “fukara”lar adına daha uygun boyutunu aramaktadır.

Düzene doğrudan saldırmadan, düzenin rasyonalitesi içerisinde makul öneriler getirmektedir.

(12)

“Yeni Sol” Söylemin Eleştirisi

• Kapitalizmden öte kapitalizmin belirli politikalarına karşı çıkmaktadır.

(13)

“Yeni Sol” Söylemin Eleştirisi

• Geleneksel Sol’a Saldırırken haksızdır.

Sol cenahın GSS projesini soldan eleştirmesi gerekiyor. Sağlık personeli ve Tabipler birliği, ağlık reformunu şimdiye kadar, daha çok getirdiği piyasa mekanizması ve değiştireceği istihdam ilişkileri bağlamında eleştirildi. Sağlık hizmeti verenlerin

daha çok kurumların işleyişi ve iş güvencesi konuları eğilmeleri şaşırtıcı değil. Oysa sağlık hizmeti almak isteyen vatandaş açısından daha önemli olan, karşısındaki personelin maaşlı veya sözleşmeli olmasından çok, hizmete nasıl ulaşacağı ve hakkı olan hizmetin kapsam ve kalitesi. (Keyder, 2007: 34)

(14)

“Yeni Sol” Söylemin Eleştirisi

• “Yeni sol” söylem nevrotik bir doğaya sahiptir.

(15)

“Sosyal Demokrat” Söylem

• “Sosyal Demokrat” söylem bir önceki dönemin ortodoksisini oluşturmaktadır

(16)

“Sosyal Demokrat” Söylem

• Sosyal politikayı, odağına “ücretli” istihdamı yerleştirerek, emeğin fiziki ve kültürel yeniden üretimine yönelik aile, piyasa ve devlet arasında gerçekleşen karşılıklı

ilişkileri olarak ve esas olarak kamu örgütlenmesi olarak görür.

• Bu genel betimlemenin işaret ettiği belli başlı alanları belirtmek gerekirse, bunlar;

sosyal güvenlik, işçi sendikaları ve toplu sözleşme düzeni, emeği

koruyucu/güçlendirici iş yasaları, sosyal yardımlar, asgari ücret, kamusal sağlık, eğitim, konut ve ulaşım hizmetleridir.

• Hemen fark edileceği gibi bu alanlar refah ya da sosyal devletin de temel özelliklerine işaret etmektedir.

(17)

“Sosyal Demokrat” Söylem

• Egemen ve “yeni sol” un ürettikleri kavramlar ve politikalar karşısında çok da tatmin olmuş gözükmemektedir.

(18)

“Sosyal Demokrat” Söylem

• Daha güçlü ve müdahaleci devlet ve

• Güçlü sendikal hareket üzerinde yükselecek bir sosyal politika alanı düşünmektedir.

(19)

“Sosyal Demokrat” Söylemin Eleştirisi

• “Sosyal Demokrat”lar bir önceki dönemin ve onun toplumsal üretim ve tüketim normlarının iflas ettiği, finans yöntemlerinin, uluslararası işbölümünün ve en önemli işçi sınıfının kompozisyonunun değiştiği bir dönemde söylemlerinde ısrar etmektedir.

(20)

“Sosyal Demokrat” Söyleme İçin Bir Not

• “Sosyal Demokrat” söylemin ortaya koyduğu bir takım ahlaki-etik önerme, sosyal politika alanının “ar” damarını oluşturmaktadır.

(21)

21. Yüzyıl için Sosyal Politika:

Alternatif Yaklaşım

• Alternatif bir toplumu, kapitalizmin içinde aramak beyhude bir çaba

• “Başka bir dünya mümkün” diyebilmenin zeminini hazırlayabilecek olan eğitimli, sağlıklı ve kendini güvende hisseden bir toplumdur.

• “Başka bir dünya mümkün” diyebilmek için eğitim, sağlık ve sosyal güvenlik gibi alanlarda kazanımlar ve mücadeleler çok önemlidir.

(22)

21. Yüzyıl için Sosyal Politika:

Alternatif Yaklaşım

• Fikir savaşı, sınıf savaşının bir parçasını oluşturur.

(23)

21. Yüzyıl için Sosyal Politika:

Alternatif Yaklaşım

• Sosyal politikanın muhattaplarının, hangi mevki ve pozisyonlardan, neleri, nasıl talep edeceği, neleri, nasıl şikayet edeceği önemlidir.

(24)

21. Yüzyıl için Sosyal Politika:

Alternatif Yaklaşım

• Alternatif bir sosyal politika için ihtiyaç duyduğumuz bilgi “demokratik, katılımcı ve öncü” bilgidir.

(25)

21. Yüzyıl için Sosyal Politika:

Alternatif Yaklaşım

Alternatif Yaklaşıma dair üç saptama:

1. SAPTAMA

Alternatif yaklaşım, “devrim yok” diye susmamakta ve kapitalist toplum içerisinden konuştuğu için “uslanmamaktadır”.

(26)

21. Yüzyıl için Sosyal Politika:

Alternatif Yaklaşım

2. SAPTAMA

Alternatif yaklaşım, sosyal politika alanını yalnızca bölüşüm alanı ile sınırlı tutmadan, üretim noktasına da taşıma çabasındadır.

(27)

21. Yüzyıl için Sosyal Politika:

Alternatif Yaklaşım

3. SAPTAMA

Alternatif yaklaşım, alternatif düşünen ve paylaşan insanlara

dayanmak durumundadır. Sosyal politikalar, sosyal politikasızlığın mağdurlarının taleplerini içermelidir.

(28)

21. Yüzyıl için Sosyal Politika:

Alternatif Yaklaşım

YENİ EMEK ÖRGÜTLENMELERİ

“Sermaye”nin sosyal politika paradigmasına “Hayır” diyecek “Binlerce Evet” yaratılmak durumundadır.

(29)

21. Yüzyıl için Sosyal Politika:

Alternatif Yaklaşım

Emek örgütleriyle ve emeğin mücadelesine omuz verecek diğer

demokratik kitle örgütleri ile birlikte yeni emek örgütlenmeleri üzerine düşünülmelidir.

(30)

21. Yüzyıl için Sosyal Politika:

Alternatif Yaklaşım

Emek yanlısı demokratik kitle örgütleri, sivil toplum kuruluşları ve sendikaların bir araya gelmesiyle oluşacak “komiteler” ve “halkalar”, topluma alternatif bir kurgunun olabilirliğini gösterebilir.

(31)

21. Yüzyıl için Sosyal Politika:

Alternatif Yaklaşım

“Komite” ya da “halka” tarzı örgütlenmeler, mahallelerde ya da belli yerelliklerde oluşturulabilir.

(32)

21. Yüzyıl için Sosyal Politika:

Alternatif Yaklaşım

• Çözüme yönelik insanların bir araya gelip sorunları tartışması

• Kendi sorunlarına kendi çözümlerini üretmeleri

(33)

21. Yüzyıl için Sosyal Politika:

Alternatif Yaklaşım

• Temel sağlık hizmetlerinin verilmesi, aşı kampanyaları ve toplumsal risklerle ilgili bazı hizmetleri kendi içlerinde harekete geçirebilirler.

• Bu tarz oluşumlar içinde emekçilere yakın doktorlar, öğretmenler ve sosyal hizmet uzmanları belli hizmetler verebilirler.

(34)

21. Yüzyıl için Sosyal Politika:

Alternatif Yaklaşım

Bu komiteler ve/veya halka tipi oluşumlar için Chavez yönetiminin Bolivarcı Halkaları ya da Latin Amerika’da gerçekleşen yeni direniş deneyimlerinden yararlanılabilir.

(35)

21. Yüzyıl için Sosyal Politika:

Alternatif Yaklaşım

• Yeni örgütlenme formu, bu komiteler ve/veya halka tipi oluşumlar emeğin paradigmasının değerlerini örecektir (eşitlik, demokratiklik, katılım, dayanışma).

• Bu örülen değerler, geleceğe dönük alternatif bir toplumu mümkün kılacak siyasi tavırları da üretecektir.

(36)

21. Yüzyıl için Sosyal Politika:

Alternatif Yaklaşım

• Devletin himayesindeki “toplum merkezleri”nden,

• Sivil toplum kuruluşlarının “hayırsever” ve “düşkün” ilişkisini yeniden üreten yardımlarından,

• İslami kesimin “emek”in tüm değerlerine aykırı düşünceleri ören yardım ağlarından tümüyle farklı olmak durumundadır.

(37)

21. Yüzyıl için Sosyal Politika:

Alternatif Yaklaşım

• PAULO FREIRE

EZİLENLERİN PEDAGOJİSİ

Nesneleştirme ve

Pasifleştirme

Özneleştirme ve

Etkinleştirme

Parçalama Biraraya Getirme ve

Diyalog

Kültürel İstila Kültürel Eylem