Punktum T›kac› Uygulanan Kuru Göz Hastalar›ndaki Uzun Dönem Sonuçlar›m›z
Long-Term Results of Punctal Plug Applied to Dry Eye Patients
Yaz›flma Adresi/Address for Correspondence: Dr. Özge Saraç, Ankara Atatürk E¤itim ve Araflt›rma Hastanesi, 2. Göz Klini¤i, 06800 Ankara, Türkiye Tel.: +90 312 291 25 25 E-posta: [email protected] Gelifl Tarihi/Received: 08.12.2010 Kabul Tarihi/Accepted: 21.03.2011
Özet
Amaç: Kuru göz hastalar›nda punktum t›kac› uygulamas›n›n uzun dönem sonuçlar› ve beraberinde geliflebilecek problemleri de¤erlendirmek.
Gereç ve Yöntem: Bu çal›flmada orta- ileri düzeyde kuru gözü olan, tedavi amac›yla punktum t›kac› (5 mm) uygulanan ve en az 12 ay takip süresi bulunan 15 hastan›n 30 gözü retrospektif olarak de¤erlendirildi. Hastalar›n punktum t›kac› tak›lmadan önce, tak›ld›ktan sonra 6. ve 12. aylarda yap›lan oküler yüzey hastal›¤› indeksi skorlamas› (OSDI), Schirmer-1 testi (topikal anestezisiz), gözyafl› filmi k›r›lma zaman› (GKZ) ve floreseinle oküler yüzey boyama sonuçlar› de¤erlendirildi. Hastalara punktum t›kaç tedavisinden 2 ay önce topikal anti- inflamatuar ve suni gözyafl› tedavisi baflland›. Sonuçlar istatistiksel olarak karfl›laflt›r›larak, anlaml›l›k ve güvenilirlik bak›m›ndan incelendi.
Sonuçlar: Hastalar›n yafl ortalamas› 56,4±2,3 (36-70 aras›) y›l, ortalama takip süresi 15 (12-30) ay idi. Ortalama OSDI skoru 6. ayda ve 12. ayda bafllang›ç de¤erine göre istatistiksel olarak da anlaml› bir flekilde azalm›flt› (p<0,05). Ortalama Schirmer-1 testi de¤erleri 6.
ayda ve 12. ayda bafllang›ç de¤erlerine göre istatistiksel olarak da anlaml› olarak artm›flt› (p<0,05). Onikinci aydaki ortalama Schirmer- 1 testi de¤eri 6. aydaki ile karfl›laflt›r›ld›¤›nda da anlaml› oranda artm›flt› (p<0,05). Ortalama GKZ de¤eri 12. ayda bafllang›ç ve 6. ayda- ki de¤erlere göre istatistiksel olarak da anlaml› bir flekilde artm›flt› (p<0,05). Floreseinli oküler yüzey boyamas› skorlar›
de¤erlendirildi¤inde 6. ve 12. aylarda al›nan de¤erler bafllang›ça göre istatistiksel olarak anlaml› bir flekilde azalm›flt› (p<0,05).
Tart›flma: Orta-ileri kuru göz hastalar›nda antiinflamatuar tedavi ile birlikte uygulanan punktum t›kaç tedavisi güvenilir bir yön- temdir. Uzun dönemde kuru göz semptom ve bulgular›n› azaltmaktad›r. (Turk J Ophthalmol 2011; 41: 225-9)
Anahtar Kelimeler: Kuru göz, punktum t›kac›, topikal antiinflamatuar tedavi
Summary
Purpose: The evaluation of long-term results of punctal plugs applied to dry eye patients and the potential problems they may bring about.
Material and Method: In this study, we retrospectively assessed 30 eyes of 15 patients with moderate to advanced dry eyes who were applied punctal plug (5 mm) for treatment purpose and were observed for 12 months. The patients’ Ocular Surface Disease Index (OSDI ) scoring, Schimer-1 test (without topical anesthesia), tear film break-up time (TBUT) and ocular surface staining with fluorescein results were evaluated and compared before and after 6- and 12-month use of punctal plug. The patients were started on topical anti- inflammatory treatment and artificial tears two months before the application of the punctum plug.
Results: The patients’ average age was 56.4±2.3 (range: 36-70) years, and the average follow-up period was 15 (12-30) months.
The average OSDI score was statistically significantly decreased at 6 and 12 months when compared to the initial value (p<0.05). The average Schirmer-1 test values measured at 6 and 12 months were also statistically significantly increased compared with the initial value (p<0.05). The average Schirmer-1 test value at 12 months was considerably increased when compared with the 6th month’s value (p<0.05). The average TBUT was statistically significantly increased when compared to the values at 6 and 12 months (p<0.05). When the outcomes of ocular surface staining with fluorescein were evaluated, a significant decrease was seen at 6 and 12 months when compared to the initial value (p<0.05).
Discussion: The punctal plug treatment associated with topical anti-inflammatory treatment for moderate and advanced dry eye patients is a reliable method. It decreases the dry eye symptoms and findings in the long term. (Turk J Ophthalmol 2011; 41: 225-9) Key Words: Dry eye, punctal plug, topical anti-inflammatory treatment
‹smet Do¤ru, Yasin Toklu
*, Özge Saraç
**, Hasan Basri Çakmak
*Serbest Hekim
*Ankara Atatürk E¤itim ve Araflt›rma Hastanesi, 1. Göz Klini¤i, Ankara, Türkiye
**Ankara Atatürk E¤itim ve Araflt›rma Hastanesi, 2. Göz Klini¤i, Ankara, Türkiye
Girifl
Kuru göz hastalar›nda tedavi amac›yla kullan›lan punktum t›kaçlar›yla gözyafl› drenaj sisteminin t›kanma- s›, do¤al gözyafl›n›n korunarak lakrimal sistemde kalma- s›n› sa¤lamakla beraber oküler yüzey için yeterli bir nem ve beslenme kayna¤› oluflturmaktad›r. Punktum oklüz- yonu, hastan›n kendi gözyafl›na ilave olarak tedavi amaçl› kullan›lan suni gözyafl›n›n da oküler yüzeyde da- ha uzun süre kalmas›n› sa¤lar.1 Bu yöntem sa¤l›kl› bir oküler yüzey elde edilebilmesi, kornean›n fleffaf kalabil- mesi ve görme kalitesinin artmas› aç›s›ndan oldukça önemlidir.2Orta fliddette veya ileri kuru göz hastalar›n- da yeterli medikal tedavi ve maksimum lubrikasyona ra¤men semptomlarda rahatlama sa¤lanam›yorsa punk- tum t›kac› tedavisi uygulama endikasyonu do¤ar.3-5Bu yöntem ile yeterli bir tedavi imkan› sa¤lanabilmekle bir- likte punktum t›kaç kayb›, kafl›nt›, huzursuzluk hissi, konjonktiva ve kornea abrazyonu, epifora, süpüratif ka- nalikülit veya pyojenik granülom gibi problemler de bu uygulama sonras› görülebilmektedir.6,7
Punktum t›kaçlar› üretim materyallerine göre kollajen veya silikon, tak›ld›¤› yere göre ise kanaliküler veya punk- tal olmak üzere s›n›fland›r›labilirler. Kollajen t›kaçlar genel- likle tan› amac›yla geçici olarak kullan›l›rlar. Silikon t›kaçlar ise tedaviye yard›mc› olarak uzun süreli kullan›labilirler.
Bu çal›flmada orta ve ileri kuru göz hastalar›nda punk- tum t›kac› uygulamas›n›n uzun dönem sonuçlar›n›n de-
¤erlendirilmesi amaçlanm›flt›r.
Gereç ve Yöntem
Çal›flmam›zda orta-ileri düzey kuru göz nedeniyle ta- kip edilen tedavi olarak punktum t›kac› tak›lan en az 12 ay takip süresi olan 15 hastan›n 30 gözü geriye dönük olarak de¤erlendirildi ve çal›flma kapsam›na al›nd›. Oniki aydan az takip süresi olan, takip süresince punktum t›kaç- lar› ç›kan, düzenli kontrole gelemeyen, ilaçlar›n› düzenli kullanamayan ve kooperasyonu yetersiz hastalar ile göz- yafl› kanal› ifllem öncesi aç›k olmayan ve punktum ektro- pionu olan hastalar çal›flma kapsam›na al›nmad›. Punk- tum t›kac› takma endikasyonu suni gözyafl› damlas› (saat bafl›) ve topikal siklosporin (2x1) tedavisine ra¤men klinik olarak kuru göz semptom ve bulgular›nda iyileflme görül- memesi idi. Tüm hastalardan yap›lacak ifllem ve t›bbi bil- gilerinin bilimsel çal›flma amac›yla kullan›m› için ayd›nla- t›lm›fl onam al›nd›.
Hastalara tam oftalmolojik muayene, oküler yüzey hastal›¤› indeksi (OSD‹) skorlamas›, Schirmer-1 testi, gözyafl› filmi k›r›lma zaman› (GKZ), floresein ile oküler yü- zey boyamas› ve nazolakrimal kanal lavaj› yap›ld›. Hasta- lara punktum t›kac› uygulanmadan önce en az 2 ay me-
dikal tedavi (suni gözyafl› olarak prezervans›z %0,2’lik sodyum hyaluronat damla (Artelac advanced, Ba- usch&Lomb, Almanya) saat bafl›, beraberinde ilk 15 gün
%0,01 dexametazon damla (Dexasine SE Thilo, Liba, Fransa) 3x1 kulland›ktan sonra 15. günden itibaren %0,05 siklosporin damla (Restasis, Allergan, ABD) 2x1 olacak flekilde verilip oküler yüzeyin sitokin ve proteinlerden te- mizlenmesi sa¤land›.
Punktum t›kac› poliklinik flartlar›nda, göze topikal
%0,5’lik proparakain hidroklorür damla (Alcaine %0,5, Alcon, Belçika) damlat›ld›ktan sonra alt ve üst punktum punktum dilatatörü ile geniflletilerek biyomikroskop eflli-
¤inde her iki punktuma yerlefltirildi. Punktum t›kac› olarak 5 mm boyutlu silikon materyalden yap›lm›fl (Occu-Flo Punctum Plug, US IOL; ABD) t›kaçlar kullan›ld›. Kullan›lan punktum t›kac›, punktumdan girdikten sonra vertikal ka- nalikülde durmas›n› ve geri ç›kmas›n› engelleyen konik k›s›m, ince bir gövde k›sm› ve punktum d›fl›nda kalan, punktum a¤z›n› oldu¤u gibi kapatan, ç›kar›l›rken kolayl›k sa¤layan disk fleklindeki üç bölümden olufluyordu.
Hastalara t›kaç uygulamas› yap›ld›ktan sonra kullan- d›klar› tedaviye devam edilmesi istendi. Punktum t›kac›
uygulanmas›ndan önce saat bafl› kulland›klar› %0,2’lik sodyum hyaluronat› günde 4 kere kullanmalar› istendi.
%0,05’lik siklosporin damla ise ayn› flekilde 2x1 olarak devam edildi.
Hastalar punktum t›kac› uygulamas›ndan 6 ve 12 ay sonra tekrar de¤erlendirildi. Kontrollerde oküler yüzey hastal›¤› indeksi (OSDI) skorlamas›, Schirmer-1 testi, GKZ ve oküler yüzey floresein boyamas› tekrarland›.
Oküler yüzey hastal›k indeksi (OSDI), kuru göz semp- tomlar›n› ciddiyet, günlük aktiviteler üzerine etki ve ya- flam kalitesi üzerine etki gibi farkl› yönlerden de¤erlendi- ren, ülkemiz flartlar›na en iyi uyarlanm›fl testlerden biridir.
Üç alan› kapsayan kuru göz semptomlar›, çevresel tetik- leyici faktörler ve görme ile ilgili fonksiyonlar› irdeleyen toplam 12 sorudan oluflur. Her soru s›kl›k sorgulayacak flekilde 0-4 aras› puan al›r. Yüksek skorlar kuru göz flidde- tini gösterir.
Gözyafl› filmi k›r›lma zaman› ölçümü için floreseinli ka-
¤›t üzerine bir damla fizyolojik salin damlat›larak ›slat›l›r ve alt fornikse de¤dirilir. Hastadan üç kere göz k›rpmas›
ve daha sonra göz k›rpmadan düz bakmas› istenir. Biyo- mikroskop ile kornea önündeki gözyafl› tabakas› incelenir.
Gözyafl› tabakas›ndaki ilk k›r›lma zaman› not edilir. Test birkaç kere tekrarlanarak ortalama süre kaydedilir.
Floresein ile oküler yüzey boyama testinin yap›lmas›
için floresein içeren ka¤›t üzerine bir damla prezervans›z suni gözyafl› damlat›larak ›slat›l›r ve alt palpebral konjonk- tivaya de¤dirilerek gözyafl›n›n bu boyalarla boyanmas›
sa¤lan›r. Oküler yüzey biyomikroskobik muayene ile in- celenir. Boyama paterni ve belirlenen oküler yüzey hara-
biyetine göre kuru göz s›n›fland›r›l›r. Biz çal›flmam›zda Oxford derecelendirme sistemini kulland›k. Oxford dere- celendirme sisteminde konjonktiva ve kornea birlikte de-
¤erlendirilmektedir. A dan E ye kadar oküler yüzey hara- biyetini gösteren ön segment resimlerinden oluflan befl panel vard›r. Yüzey boyanmas› noktalarla ifede edilir ve A ve B paneli aras›nda 1 log ünite, di¤er paneller aras›nda 1/2 log ünite boyanma art›fl› vard›r. A paneli s›f›r derece- ye, E paneli ise 4. dereceye karfl›l›k gelmektedir.
Schirmer testi için standart Schirmer test ka¤›d› alt for- nikse yerlefltirilir. Befl dakika sonunda ka¤›t kald›r›l›r ve ›s- lanan miktar milimetrik skala ile ölçülerek sonuç belirlenir.
Schirmer testi aköz gözyafl› üretimini de¤erlendirir. Schir- mer 1 ve Schirmer 2 olmak üzere iki tür Schirmer testi vard›r. Bizim çal›flmam›zda da kulland›¤›m›z Schirmer 1 testi topikal anestezik damlat›larak veya damlat›lmadan yap›labilir. Topikal anestezik damla damlat›lmadan yap›- l›rsa bazal ve refleks olmak üzere toplam gözyafl› sekres- yonunu ölçer. Befl milimetre alt›nda olmas› patolojiktir.
Topikal anestezik damla damlat›larak yap›l›rsa bazal salg›- y› ölçer ve 3 milimetre alt› patolojiktir.
Çal›flma kapsam›ndaki hastalara ait OSDI, GKZ, Schirmer-1, Oksford skorlamas› de¤erlerinin üç ayr› za- mandaki ölçümleri ikili olarak birbirleri ile ba¤›ml› grup- larda t-testi kullan›larak istatistiksel olarak karfl›laflt›r›ld›.
Çal›flma grubundan elde edilen veriler ortalama±stan- dart sapma olarak sunuldu. Gruplar›n normal da¤›l›ma uygunlu¤u tek örnekli Kolmogorov-Smirnov testi kulla- n›larak test edildi ve tüm de¤iflkenlerin normal da¤›l›ma uydu¤u görüldü. ‹statistiksel olarak p<0,05 de¤eri an- laml› kabul edildi. Bütün analizler SPSS (Statistical Pac- kage for Social Sciences Inc., Chicago, IL, USA) 12.0 versiyonu kullan›larak yap›ld›.
Sonuçlar
Çal›flmaya 13’ü (%86,6) kad›n, 2’si (%13,3) erkek15 hasta kat›ld›. Kad›nlar›n yafl ortalamalar› 59,1±2,0 (46-65) y›l, erkeklerin yafl ortalamalar› 38±1,2 (36-42) y›l idi. Has- talar›n takip süresi, en az 1 y›l olmak üzere ortalama 15 ay (12-30 ay aras›) idi. Punktum t›kac› uygulamas› sonra- s› sadece 1 hastada kafl›nt› flikayetleri geliflti.
Ortalama OSDI skorlar› punktum t›kac› uygulamas›
öncesi 87,0, 6. ayda 31,5 ve 12. ayda 28,9 olarak tespit edildi. Hastalar›n 6. ay OSD‹ de¤erleri puntum t›kac› uy- gulamas› öncesine göre istatistiksel olarak anlaml› olarak azalm›flt› (p<0,05). Onikinci ay OSD‹ de¤erleri de pun- tum t›kac› uygulamas› öncesine ve 6. ay de¤erlerine gö- re anlaml› olarak azalm›fl gözlendi (p<0,05).
Ortalama Schirmer-1 testi de¤erleri punktum t›kac›
uygulamas› öncesi 3,4 mm, 6. ayda 8,5 mm ve 12. ayda 10,0 mm idi (fiekil 1). Alt›nc› ve 12. aylarda puntum t›ka-
c› uygulamas› öncesi de¤erlere göre karfl›laflt›r›ld›¤›nda istatistiksel olarak da anlaml› bir art›fl görüldü (p<0,05).
Ortalama GKZ de¤erleri punktum t›kac› uygulamas›
öncesi 2,89 sn iken 6. ay 5,92 sn. ve 12. ay da 8,07 sn.
olarak bulundu (fiekil 2). Buna göre 12. ay sonuçlar› 6. ay ve punktum t›kac› uygulamas› öncesine göre anlaml› ola- rak artm›fl gözlendi.
Floreseinli oküler yüzey boyama testi skor ortalamala- r›, punktum t›kac› uygulamas› öncesi 4,46 puan, t›kaç uy- gulamas› sonras› 6. ayda 2,53 puan ve 12. ayda ise 1,64 puan olarak de¤erlendirildi. Alt›nc› ay de¤erleri sonucu punktum t›kac› uygulamas› öncesine göre istatistiksel ola- rak anlaml› bir flekilde azalm›flt› (p<0,05). Onikinci ayda al›nan de¤erler punktum t›kac› uygulamas› öncesine ve sonras›ndaki 6. aya göre istatistiksel olarak da anlaml› ola- rak azalm›flt› (p<0,05).
Tart›flma
Kuru göz hastal›¤›n›n tedavisinde kuru gözün derece- sine göre geleneksel gözyafl› tedavisine ek olarak anti-inf- lamatuar tedavi (topikal siklosporin, kortikosteroidler, non-steroidal antiinflamatuar ajanlar, sistemik tetrasiklin), mukolitik ajanlar, sekretagog ajanlar, otolog serum veya punktum t›kaç yöntemleri kullan›labilmektedir.8-10Punk- tum oklüzyon yöntemlerinden biri olan punktum t›kaç te- davisi orta-fliddetli kuru göz olgular›nda uygun tedavile- re ra¤men ek tedaviye ihtiyaç duyan hastalarda uygula-
fiekil 1. Tedavi öncesi sonras› 6. ve 12. aylardaki ortalama Schirmer-1 testi de¤erleri
14 12 10 8 6 4 2
0 Tedavi öncesi 6. ay 12. ay
fiekil 2. Tedavi öncesi ve sonras› 6. ve 12. aylardaki ortalama gözyafl›
k›r›lma zaman› (GKZ) de¤erleri 10
8 6
4 2 0
Tedavi öncesi 6. ay 12. ay
nabilir.11Punktum t›kac› uygulanmadan önce topikal sik- losporin veya steroidlerle oküler yüzeydeki inflamasyonu azaltmak için antiinflamatuar tedavi uygulanmal›d›r, aksi halde punktum t›kaç tedavisi baflar›l› olmamaktad›r. T›kaç uygulamas› sonras› gözyafl›n›n hem hacminin hem de stabilitesinin artt›¤›, osmolaritesinin azald›¤› ve hastalar›n subjektif semptomlar›n›n azald›¤› yap›lan çal›flmalarda gösterilmifltir.12Punktum t›kaçlar› ayr›ca persistan korne- al epitel defektlerinde, nörotrofik keratopatide, oküler yüzey skatrizan hastal›klarda (Stevens Johnson Sendro- mu, Oküler Pemfigoid, toksik epidermel nekrolizis), tra- homda, Graft-vs-host hastal›¤›nda tedaviye yard›mc› ola- rak kullan›labilir.
Punktum t›kac› uygulamas› oldukça güvenilir, etkili ve geridönüflümlü bir yöntem olmas›na ra¤men uygulama sonras› çeflitli komplikasyonlar gözlenebilir. Görülebilecek komplikasyonlar aras›nda; kafl›nt›, huzursuzluk hissi, kon- jonktiva veya kornea abrazyonu, epifora, süpüratif kanali- külit ve pyojenik granülom say›labilir.4,13-16 Ancak tüm bu irritatif ve inflamatuar s›k›nt›lar punktum t›kac› tak›lma- dan önce kullan›lacak yo¤un topikal gözyafl› ve antiinfla- matuar tedavi ile azalt›labilir. Kapaklarda ve oküler yüzey- de inflamasyon olan bu olgularda proinflamatuar sitokin- lerin üretimi t›kaç uygulamas›nda önce kontrol alt›na al›n- mal›d›r. Punktum oklüzyonu sonras› ortamda bulunan si- tokin ve proinflamatuar ajanlar tabloyu tersine çevirebilir.
Ayr›ca t›kaç etraf›nda bakteri kolonizasyonu ve infeksiyon geliflebilir.13,14Punktum t›kaç uygulamas›n›n oküler yü- zey hassasiyetini ve gözyafl› üretimini azaltt›¤› da yap›lan çal›flmalarca rapor edilmifltir.15
Çal›flmam›zda 1 hastada kafl›nt› flikayeti d›fl›nda her- hangi bir komplikasyon görülmedi. Kontrol süresince hastalar›n semptomlar›nda ve bulgular›nda belirgin bir düzelme gözlendi.Tedavi sonras› 6. ve 12. ayda ortalama OSDI skorunda tedavi öncesine göre belirgin azalma mevcuttu. Ortalama Schirmer-1 test sonuçlar› ve GKZ de-
¤erleri 6. ay ve 12. ayda tedavi öncesine göre anlaml›
olarak artm›flt›. Floresein ile oküler yüzey boyama testi or- talamalar› ise tedavi öncesine göre 6. ay ve 12. aylarda istatistiksel olarak anlaml› bir flekilde azalm›flt›. Benzer bir çal›flmada, Fayet ve arkadafllar›,11punktum t›kac› uygula- mas› ile hastalar›n subjektif flikayetlerinde, Schirmer testi sonuçlar›nda ve Rose Bengal ile oküler yüzey boya tutu- lumunda düzelme gözlemlemifllerdir. Mansour ve arka- dafllar›n›n7çal›flmas›nda t›kaç uygulaman›n Schirmer test sonuçlar›n› ve mukus birikimini de¤ifltirmedi¤i fakat sub- jektif flikayetleri ve Rose Bengal ile oküler yüzey boyan- mas›n› anlaml› olarak azaltt›¤› bildirilmifltir. Tuberville ve arkadafllar›17 ise, punktum t›kac› uygulamas› sonras›
Schirmer testi sonuçlar›nda düzelme olmamas›n›, refleks sekresyonun olmamas›na ba¤lam›flt›r. Boldin ve arkadafl- lar›18ise, Schirmer testi ve korneal boyanman›n punktum
t›kaç uygulamas› sonras› anlaml› olarak azald›¤›n› fakat impresyon sitolojisi ve GKZ sonuçlar›n›n de¤iflmedi¤ini gözlemlemifltir. Dursun ve arkadafllar›n›n19yapt›¤› bir ça- l›flmada, maksimum medikal tedavi ve punktum t›kac›
uygulamas› ile hastalar›n subjektif flikayetlerinin azald›¤›, Rose Bengal boyanma, GKZ de¤erleri ve goblet hücre dansitesinde anlaml› oranda düzelme oldu¤u rapor edil- mifltir. Ertan ve arkadafllar›20 ise orta ve ciddi kuru göz hastalar›n›n %54’ünde punktum t›kac› uygulamas›n›n su- ni gözyafl› gereksinimini azaltt›¤›n› bildirmifllerdir.
Punktum t›kac›, oküler yüzeydeki irregülariteyi düzel- terek ve kornea fleffafl›¤›n› koruyarak hastan›n görme ka- litesini artt›r›r21. Punktum t›kac› uygulamadan önce epifo- ra ile karfl›laflmamak için hasta seçiminin iyi yap›lmas› ge- rekmektedir. Punktum oklüzyonu oldukça etkili ve güve- nilir bir yöntem olmas›na ra¤men beraberinde problemler de getiren invaziv bir ifllem oldu¤u için ilerlemifl vakalar- da yap›lmas› gerekir. ‹fllem öncesi en az 2 ay suni gözya- fl› ve antiinflamatuar tedavinin düzenli yap›larak kullan›l- mas› oküler yüzeyin sakinleflmesi ve olas› komplikasyon- lar›n azalmas› aç›s›ndan önemlidir. Punktum t›kac› uygu- lamas› sonras›nda ortalama 1 y›l prezervan içermeyen su- ni gözyafl› ve topikal siklosporin ile yap›lan antiinflamatu- ar tedavinin devam etmesi gerekmektedir. Biz de çal›fl- mam›zda punktum t›kac› uygulamadan önce bafllad›¤›- m›z topikal siklosporin tedavisini en az 1 y›l süresince de- vam ettirdik. Bu nedenle komplikasyon oran›m›z›n olduk- ça düflük oldu¤unu düflünmekteyiz. Tedavi amaçl› kulla- n›lan topikal siklosporinin kuru göz hastalar›nda kullan›m›
ile ilgili ülkemizde yap›lan bir çal›flmada 6 ayl›k tedavi ile hastalar›n semptom skorlar›, Schirmer test sonuçlar›, GKZ de¤erleri ve oküler yüzey boyanma skorlar›nda anlaml›
olarak iyileflme izlendi¤i gösterilmifltir.22
Sonuç olarak uygun hasta seçimi ve punktum oklüz- yonu öncesinde ve beraberinde verilen antiinflamatuar tedavi neticesinde punktum t›kaç uygulamas› orta ve ileri kuru göz olgular›nda güvenilir ve etkin bir tedavi yöntemidir.
Kaynaklar
1. Calonge M. The treatment of dry eye. Surv Ophthalmol.
2001;45:227-39.
2. Kaido M, Ishida R, Dogru M, Tamaoki T, Tsubota K. Efficacy of punc- tum plug treatment in short break-up time dry eye. Optom Vis Sci.
2008;85:758-63.
3. Lemp MA. Management of the dry-eye patient. Int Ophthalmol Clin. 1994;34:101-13.
4. Altan-Yaycioglu R, Gencoglu EA, Akova YA, Dursun D, Cengiz F, Akman A. Silicone versus collagen plugs for treating dry eye:results of a prospective randomized trial including lacrimal scintography.
Am J Ophthalmol. 2005;140:88-93.
5. Sakamoto A, Kitagawa K, Tatami A. Efficacy and retention rate of two types silicone punctal plugs in patients with and without Sjögren syndrome. Cornea. 2004;23:249-54.
6. Kojima T, Dogru M, Ishida R, Goto E, Matsumoto Y, Tsubota K.
Clinical evaluation of the smart plug in the treatment of dry eyes.
Am J Ophthalmol. 2006;141:386-8.
7. Mansour K, Leonhardt CJ, Kalk WW, et al. Lacrimal punctum occlu- sion in the teratment of severe keratoconjonctivitis sicca caused by sjögren syndrome. Cornea. 2007;26:147-50.
8. Rolando M, Barabino S, Alongi S, Calabria G. Topical non-preserved diclofenac therapy for keratoconjonctivitis sicca. Adv Exp Med Biol.
2002;506:1237-40.
9. Avunduk AM, Avunduk MC, Varnell ED, Kaufman HE. The compar- ison of efficasies of topical corticosteroids and nonsteroidal anti- inflamatory drops on the dry eye patients: a clinical and immuno- cytochemical study. Am J Ophthalmol. 2003;136;593-602.
10. Stevenson D, Tauber J, Reis BL. Efficacy and safety of cyclosporine A ophthalmic emulsion in the treatment of moderate to severe dry eye disease. Ophthalmology. 2000;107:967-74.
11. Fayet B, Bernard JA, Ammar J, et al. Treatment of dry eye by tem- porary punctum plug,comparison with a control group. J Fr Ophthalmol.1990;13:123-33.
12. Willis RM, Folberg R, Krachmer JH. Holland EJ. The treatment of aqueous deficient dry eye with removable punctal plugs. A clinical and impression cytologic study. Ophthalmology. 1987;94:514-8.
13. Kim BM, Osmanovic SS, Edward DP. Pyojenic granuloma after sili- cone punctal plugs: a clinical and histopathologic study. Am J Ophthalmol. 2005;139:678-84.
14. Chou TY, Perry HD, Donnenfeld ED, Solomon R. Pyojenik granulo- ma formation following placement of the Medennium SmartPLUG punctum plug. Cornea. 2006;25:493-5.
15. Yen MT, Pflugfelder SC, Feuer WJ. The effect of punctal occlusion on tear production, tear clearance, and ocular surface sensation in nor- mal subjects. Am J Ophthalmol. 2001;13:314-23.
16. Tai MC, Cosar CB, Cohen EJ, Rapuano JC, Laibson PR. The clinical efficacy of silicone punctal plug therapy. Cornea. 2002;21:135-9.
17. Tuberville AW, Frederick WR, Wood TO. Punctal occlusion in tera deficiency syndromes. Ophthalmology. 1982;89:1170-2.
18. Boldin I, Klein A, Haller-Schober E, Horwath-Winter J. Long-term follow-up punctal and proksimal canalicular stenoses after silicone punctal plug teratment in dry eye patients. Am J Ophthalmol.
2008;146:968-72.
19. Dursun D, Ertan A, Bilezikçi B, Akova YA, Pelit A. Ocular surface in keratoconjunctivitis sicca with silicone punctum plug occlusion.
Curr Eye Res. 2003;26:263-9.
20. Ertan A, Akova YA, Pelit A, Dursun D. Kuru göz tedavisinde punk- tum t›kaçlar›. MN Oftalmoloji. 2004;11:358-60.
21. Tost FH, Geerling G. Plugs for occlusion of the lacrimal drainage sys- tem. Dev Ophthalmol. 2008;41:193-212.
22. Toker E, Asfuroglu E. Corneal and conjonctival sensitivity in patients with dry eye:the effect of topical cyclosporine therapy. Cornea.
2010;29:133-40.
