Sindirim Sistemi Hastalıklarında Kullanılan Çaylar Sindirim Sistemi Bozuklukları

(1)

Sindirim Sistemi Hastalıklarında Kullanılan

Çaylar

Sindirim Sistemi Bozuklukları

A)  Anoreksiya ve dispepsi B)  Şişkinlik ve gaz C)  Gastrit ve ülser D)  İrritabl kolon sendromu E)  Diyare F)  Konstipasyon G)  Karaciğer bozuklukları

(2)

B) Anoreksiya ve dispepsi

•  Anoreksiya: İştah kaybı Dozaj. 2 g drog ....100 ml su •  Dispepsi: Çocuklarda: diyare ile sonuçlanan akut beslenme bozukluğu Yetişkinlerde: mide bulantısı, epigastrik basınç, şişkinlik, gaz, abdominal kramplarla karakterize bozukluk

(3)

B) Anoreksiya ve dispepsi

•  _{Dispepsi sonucu; gastrik sıvının ve safra} üretiminin yetersizliğinden dolayı safra kesesi bozuklukları, safra taşı oluşur. Pankreatik sıvı azalması da vardır. •  _{Bu durumda tedavi için}_{acı madde içeren}

(4)

1. Acı madde içeren bitkiler

•  _{Gastrik sekresyonu stimüle ederek etki} gösteren aynı zamanda safra salgısını da arttıran bitkilerdir. •  _{Yemeklerden 20-30 dakika önce alınırlar.} •  _{Acı bitki içeren çaylar tatlandırıcı ve şeker ile} alınmamalıdır. •  _{Gastrik veya duedonal ülserde}

(5)

Artemisia absinthium, pelinotu,

wormwood

•  Toprak üstü kısımları, çiçek ve yapraklı dalları •  Kuzey, İç ve Doğu Anadolu’da yabani olarak yetişir. •  Halk arasında midevi, kuvvet verici, iştah açıcı, ateş düşürücü, idrar arttırıcı •  % 0.2-1.5 uçucu yağ •  % 0.15-0.4 acı madde (acılık değeri 10.000-15.000) •  Fenolik bileşikler (fenolik asitler, flavonoit, tanen)

(6)

Artemisia absinthium, pelinotu,

wormwood

•  Refleks olarak gastrik sekresyonu stimüle eder. •  Grip v.b. hastalıklar sonrasında görülen iştaksızlıkta, dispepside, safra yolu diskinezisinde kullanılır. •  3-4 haftadan fazla kullanılmaz. Gastrik ve duodonal ülserli hastalarda, gebelik ve laktasyonda kontrendike •  1-1.5g drog / 150 ml su •  İştahsızlık için yemekten 30 dk. Önce

(7)

Gentiana lutea, centiyane, Gentian

•  _{Bursa-Uludağ, Sinop-Ayancık, Bilecik} •  _{Halk arasında midevi, yara iyi edici, alyuvarları} arttırıcı ve ateş düşürücü •  _{İridoitler (gensiopikrozit, amarogentin)} •  _Triterpenoit •  _Fitosterol •  _{Polisakkaritler}

(8)

Gentiana lutea, centiyane, Gentian

•  _{Ağız ve mide sıvılarını arttırır. Mide veya} duedonal ülserlilerde kontrendike

(9)

Centaurium cyanus, peygamber çiçeği,

Centaury

•  _{Kurutulmuş çiçek durumları} •  İridoitler •  Uçucu yağ •  _Sabit yağ •  _{%5 infüzyonu kuvvet verici, ishal kesici, göğüs} yumuşatıcı •  Haricen saç kepeklenmesinde, göz enfeksiyonlarında

(10)

Citrus aurantium var. amara, Turunç,

Bitter orange

•  Meyva kabukları (perikarp) kesilir, kurutulur. •  Aromatik acı maddeler (naringozit, limonoit)

(11)

2. Kollagog etkili bitkiler

•  _{Koleretik: safranın itrah hızını arttırarak safra} hacmini çoğaltan ilaçlardır. •  _{Kollagog: safra kesesinde toplanan safranın} boşaltılmasını sağlayan ilaçlardır. •  _{Safra taşları için radikal tedavi cerrahidir.}

(12)

Peumus boldus

, boldo yaprağı

•  Türkiye’de yetişmez. Güney Amerika bitkisi •  Kuzey Afrika ve İtalya’da kültür. •  % 0.3 alkaloit (Boldin) •  % 2 uçucu yağ •  Alkaloit doğrudan ilaç •  Yaprakları çay (alkaloit tuz halinde olduğu için suya geçer) •  %1 1 infüzyonu safra sekresyonunu stimüle eder. •  Karaciğer yetmezliğinde de endike

(13)

Fumaria officinalis, şahtere otu, Fumitory

•  _{Türkiye’de 15-16 tür} •  _{Tüm türler alkaloit taşır (izokinolein grubu,} fumarin) •  _{Koleretik ve diüretik} •  _{% 0.5 lik infüzyon}

(14)

Cichorium intibus, Hindiba, Cichory

•  _{Kök ve yapraklar çay olarak kullanılır} •  _{% 1-2 lik infüzyonu koleretik} •  _{Şikoreik asit (kafeik asit türevi)} •  _İnülin •  _{Acı maddeler} •  _{Yapraklar salata halinde de koleretik etkili}

(15)

Cynara scolymus, Enginar, Artichoke

•  _{Yapraklar..çay} •  _{Sinarin (kafeik asit + kinik asit)} •  _{Klorojenik asit} •  _{Neoklorojenik asit} •  _{Diüretik ve koleretik etkili} •  _{Kan kolesterol seviyesini düşürücü}

(16)

Taraxacum officinale, Radika, dandelion

•  _{Karahindiba kökü} •  _{Kök ve herba} •  _{Taraxisin (acı maddeler)} •  _Fitosterol •  _{Safra söktürücü, hafif müshil, diüretik} •  _%5 infüzyon

(17)

Curcuma longa, Zerdeçal, turmeric

•  Hindistan’da yetişir •  Hint safranı, zerdeçöp •  Kaynatıldıktan sonra kurutulmuş rizomlar kullanılır. •  Çiğnendiği zaman tükürüğü sarıya boyar. •  % 3-5 uçucu yağ •  Curcumin (boyar madde) •  Midevi, gaz söktürücü, safra arttırıcı •  Gıda ve kumaş boyanmasında •  %3-5 lik dekoksiyonu 2-3 kez

(18)

Chelidonium majus, kırlangıç otu, Greater

celandine

•  Temre otu •  Çiçekli dallar •  Sarı renkli lateks •  % 0.3 alkaloit (kelidonin) •  Toprak üstü kısmı ve usaresi safra arttırıcı, müshil ve yatıştırıcı •  Sütü haricen siğillerde •  Standardize ekstre tercih edilmeli •  Yüksek dozda karın ağrısı, barsak iltihabı, hematüri

(19)

Avusturya Farmakopesi

•  _{Herba Absinthi 20} •  _{H. Centaurea 20} •  _{R. Gentiana 15} •  _{Menyanthes trifoliata 15} •  _{P. Aurantii amara 20} •  _{C. Cinnamomi 20} İştah açıcı, yemeklerden yarım saat önce

(20)

German Standard Registration

•  _{R. Gentianae 20} •  _{P. Aurantii amara 20} •  _{H. Centaurii 25} •  _{H. Absinthii 25} •  _{C. Cinnamomi 10}

(21)

German Standard Registration

•  R. Angelica 25 •  H. Achillea 25 •  H. Centaurea 15 •  H. Absinthii 15 •  Fr. Anisi 5 •  Cornflower 5 •  Orange blossoms 5 •  F. Rosmarini 5

(22)

German Standard Registration

•  _{R. Gentianae 20} •  _{R. Taraxaci cum F. Taraxaci 35} •  _{H. Centaurea 30} •  _{F. Calendula 5} •  _{F. Salviae 5} •  _{H. Basilici 5}

(23)

•  _{H. Absinthi 3}

•  _{R. Calami 2}

•  _{R. Taraxaci 2}

(24)

•  _{R. Gentianae 2} •  _{H. Absinthi 2} •  _{F. Menyanthes 1} •  _{H. Millefolii 1} •  _{H. Centaurii 1}

(25)

•  Safra arttırıcı çaylar (safra taşlarında, mide iltihaplarında ve barsak enfeksiyonlarında

(26)

German Standard Registration

•  _{R. Taraxaci & F. Taraxaci 30} •  _{R. Curcuma 20} •  _{F. menthae 20} •  _{Fr. Cardui mariae 20} •  _{Fr. Carvi 10}

(27)

•  _{Fr. Cardui mariae 20} •  _{F. menthae 10}

(28)

•  _{H. Absinthi * 10} •  _{F. Melissae 10} •  _{H. Fumariae 10}

(29)

•  _{Fl. Chamomillae 10}

•  _{F. Menthae 10}

•  _{F. Melissae 10}

•  _{H. Chelidonii * 5}

(30)

•  _{R. Taraxaci & H. Taraxaci 30}

•  _{R. Curcumae 20}

•  _{F. Menthae 20}

•  _{Fr. Cardui Mariae 20}