GASTROİNTESTİNAL ACİLLER

(1)

GASTROİNTESTİNAL ACİLLER

EDİTÖR

EDİTÖR YARDIMCILARI Meral AKDOĞAN KAYHAN

Mahmut YÜKSEL

Bayram YEŞİL

(2)

Bu kitabın, basım, yayın ve satış hakları Akademisyen Kitabevi A.Ş.’ne aittir. Anılan kuruluşun izni alın- madan kitabın tümü ya da bölümleri mekanik, elektronik, fotokopi, manyetik kağıt ve/veya başka yön- temlerle çoğaltılamaz, basılamaz, dağıtılamaz. Tablo, şekil ve grafikler izin alınmadan, ticari amaçlı kul- lanılamaz. Bu kitap T.C. Kültür Bakanlığı bandrolü ile satılmaktadır.

GENEL DAĞITIM Akademisyen Kitabevi A.Ş.

Halk Sokak 5 / A Yenişehir / Ankara Tel: 0312 431 16 33 [email protected]

w w w . a k a d e m i s y e n . c o m

UYARI

Bu üründe yer alan bilgiler sadece lisanslı tıbbi çalışanlar için kaynak olarak sunulmuştur. Herhangi bir kon- uda profesyonel tıbbi danışmanlık veya tıbbi tanı amacıyla kullanılmamalıdır. Akademisyen Kitabevi ve alıcı arasında herhangi bir şekilde doktor-hasta, terapist-hasta ve/veya başka bir sağlık sunum hizmeti ilişkisi oluşturmaz. Bu ürün profesyonel tıbbi kararların eşleniği veya yedeği değildir. Akademisyen Kitabevi ve bağlı şirketleri, yazarları, katılımcıları, partnerleri ve sponsorları ürün bilgilerine dayalı olarak yapılan bütün uygu- lamalardan doğan, insanlarda ve cihazlarda yaralanma ve/veya hasarlardan sorumlu değildir.

İlaçların veya başka kimyasalların reçete edildiği durumlarda, tavsiye edilen dozunu, ilacın uygulanacak süresi, yöntemi ve kontraendikasyonlarını belirlemek için, okuyucuya üretici tarafından her ilaca dair sunulan güncel ürün bilgisini kontrol etmesi tavsiye edilmektedir. Dozun ve hasta için en uygun tedavinin belirlenmesi, tedavi eden hekimin hastaya dair bilgi ve tecrübelerine dayanak oluşturması, hekimin kendi sorumluluğundadır.

Akademisyen Kitabevi, üçüncü bir taraf tarafından yapılan ürüne dair değişiklikler, tekrar paketlemeler ve özelleştirmelerden sorumlu değildir.

ISBN 978-625-7451-58-1 Kitap Adı Gastrointestinal Aciller Editör Meral AKDOĞAN KAYHAN ORCID iD: 0000-0003-4624-2542 Editör Yardımcıları Mahmut YÜKSEL ORCID iD: 0000-0002-4727-2834 Bayram YEŞİL ORCID iD: 0000-0002-9511-6836

Yayın Koordinatörü Yasin DİLMEN

Sayfa Tasarımı Akademisyen Dizgi Ünitesi Kapak Tasarımı Sim Atak

Instagram: simatakfineworks Yayıncı Sertifika No 47518

Baskı ve Cilt Göktuğ Ofset Bisac Code MED085100 DOI

10.37609/akya.503

(3)

Sevgili meslektaşlarım,

Gastroenteroloji bilim dalı hem teorik, hem de girişimsel alanda hızla gelişmeye devam etmektedir. Acil olgulara yaklaşım; öncelikle şüphelenme, tedbir alma ve uygun tedavinin zamanında yapılmasıyla hastaya yaşama şansını vermeyi gerektirir. Bu bağlamda, zaman zaman ne yapacağımızı, kimlerden destek alacağımızı bilmek önemlidir.

Acile başvuran hastaların üçte birini başvuru yaşına göre değişmekle beraber gastroenterolojik aciller oluşturur. En sık acile başvuru semptom- ları karın ağrısı, sonrasında bulantı-kusma ve ishaldir. Gastrointestinal acillerin başında, zaman kaybetmeden hızlı tanı ve tedavi gerektiren, akut pankreatitler, gastrointestinal kanamalar ve akut karaciğer yetersizliği gel- mektedir. Bunun yanında bu kitapta bahsedeceğimiz pekçok hızlı müdahale gerektiren klinik tablo acil servislerde hasta kabulünde ilk karşılayan acil asistanları, dahiliye asistanları ve genel cerrahi asistanlarına yol gösterici ni- telikte olacaktır. Bazen her branşın olduğu bir merkezde çalışma imkanına sahipken, bazen tek başımıza veya daha az imkanın olduğu bir yerde bu va- kaları yönetmek durumunda kalabiliriz. Bu kitabı planlamadaki amacımız, başımız sıkıştığında, neyi nasıl yöneteceğimize karar veremediğimizde bize yol gösterecek, kolay ulaşılabilecek, en son bilgileri içeren bir rehber ha- zırlamaktır. Bu bağlamda kitap yazılırken olabildiğince güncel verilere yer vermek için bazı konular tekrar tekrar gözden geçirilmiştir.

Şunu özellikle belirtmek isterim ki ‘Gastrointestinal Aciller’kitabının her aşaması ciddi emek verilerek, konunun uzmanları tarafından özenle yazılmıştır. Amaç yalnızca kitap bastırmak olmayıp, kitabın hedefimizdeki amaca ulaşması için tüm detaylar dikkatle tekrar tekrar gözden geçirilmiş- tir. Kitabın kapak dizaynı, hekim olmayan, Sim Atak tarafından gastrointestinal sisteme bakış teması üzerine özel olarak çizilmiştir.

Kitabın heran ulaşılabilir olması, sadece raflarda kalmaması ana hede- fimiz olduğu için kitap dizaynı cep kitabı boyutunda planlanmıştır. Kitabın yazar listesini belirlerken gastrointestinal acillere yaklaşımda her konu- da olduğu gibi multi-disipliner yaklaşımın önemini dikkate alarak diğer branşlardan destek alınmıştır. Konu yazarlarını belirlerken alanında hem bilgi hem de tecrübe birikimi olan konunun uzmanlarının yanında, akade- misyenlik yolunda ön görülerini ve yollarını açma adına genç meslektaşla- rımıza da yer verilmiştir. Umarım kitap amacına ulaşır ve bir başvuru kitabı olarak okunmayı hakeder.

Saygı ve sevgilerimle

Prof. Dr. Meral AKDOĞAN KAYHAN

ÖNSÖZ

(4)

(5)

İÇİNDEKİLER

Bölüm 1 : Spesifik Semptomlara Yaklaşım

1 Disfaji ... 1 Batuhan BAŞPINAR

Ömer ÖZTÜRK

2 Bulantı ve Kusma ...7 İbrahim Ethem GÜVEN

Nuretdin SUNA

3 Kanlı Kusma ... 13 Mustafa KAPLAN

Adem AKSOY

4 Akut Karın Ağrısı ... 26 Ferhat BACAKSIZ

Ferda AKBAY HARMANDAR

5 Sarılık ... 38 Murat DEVECİ

Hüseyin KÖSEOĞLU

6 Kanlı Dışkılama ...50 Ufuk AVCIOĞLU

Beytullah YILDIRIM

7 Akut İshal ... 59 Tolga DÜZENLİ

Güray CAN

8 Hıçkırık ... 69 Muhammet Mustafa SÜVERAN

Ebubekir ŞENATEŞ

9 Karın Şişliği ve Assit ... 76 Halil ŞAHİN

Hüseyin KORKMAZ

v

(6)

İÇİNDEKİLER vi

Bölüm 2 : Gastrointestinal Sistem

10 Gastrointestinal Sistemde Yabancı Cisim Takılması ...85 A. Özofagusta Yabancı Cisimler ...85

Cengiz KARAHANLI Serkan TORUN

B. Mide ve İnce Bağırsakta Yabancı Cisimler ...93 Muharrem KESKİN

Mehmet ASİL

C. Kolorektal Yabancı Cisimler ...104 Mehmet YALNIZ

Sedat ÇİÇEK

11 Özofagus Perforasyonu ... 118 Evrim KAHRAMANOĞLU AKSOY

Erdal YEKELER

12 Kostik Madde İçimi ...127 Sezgin BARUTÇU

Abdullah Emre YILDIRIM

13 Varis Dışı Gastrointestinal Sistem Kanamaları ... 136 A. Üst Gastrointestinal Sistem Kanamaları ... 136

Süleyman DOLU Ayhan Hilmi ÇEKİN

B. İnce Bağırsak Kanamaları ...144 Çağdaş ERDOĞAN

Çağdaş KALKAN

C. Alt Gastrointestinal Kanamalar ... 152 Batuhan BAŞPINAR

Kenan KOŞAR Mahmut YÜKSEL

14 Portal Hipertansiyona Bağlı Kanamalar ... 158 A. Özofagus Varis Kanamaları... 158

Mehmet Emin AYHAN Yusuf Serdar SAKİN

(7)

İÇİNDEKİLER vii

B. Gastrik Varis ve Portal Hipertansif Gastropatiye

Bağlı Kanamalar ... 167 Bilger ÇAVUŞ

Filiz AKYÜZ

C. Ektopik Varis Kanamaları ...184 Mustafa ÖZDEMİR

Ayça ÖZDEMİR

15 İntestinal Perforasyonlar ... 191 Eylem KARATAY

İlter ÖZER

16 İntestinal Obstrüksiyon ... 197 Orhan COŞKUN

Ferdane Pirinççi SAPMAZ

17 Akut Şiddetli Ülseratif Kolit ...212 İdris KURT

Hüseyin Ahmet TEZEL

18 Crohn Hastalığı Acil Patolojileri ...224 Vedat KILIÇ

Yasemin ÖZDERİN ÖZİN

19 İskemik Bağırsak Hastalıkları ... 230 Tuğçe ÇALIŞKAN

İbrahim HATEMİ

20 Akut Apandisit ...242 Zeynep GÖK SARGIN

Zeki Mesut Yalın KILIÇ

21 Divertiküler Hastalık; Divertikülit ve Komplikasyonları ... 249 Deniz ÖĞÜTMEN KOÇ

Şule POTUROĞLU

22 Anal Kanal Acil Sorunları...262 Semih SEZER

Gürel NEŞŞAR

23 Gastrointestinal Sistem Enfeksiyonları ...272 Ali ATAY

Ayhanım TÜMTÜRK

(8)

İÇİNDEKİLER viii

Bölüm 3 : Karaciğer

24 Akut Karaciğer Yetmezliği ...283 Ali ŞENKAYA

Zeki KARASU

25 Kronik Zeminde Akut Karaciğer Yetmezliği ... 295 Aslı ÇİFÇİBAŞI ÖRMECİ

Kadir DEMİR

26 Hepatik Ensefalopati ... 307 Ali Rıza ÇALIŞKAN

Mehmet DEMİR

27 Hepatorenal Sendrom ... 321 Dilara TURAN GÖKÇE

Ramazan İDİLMAN

28 Spontan Bakteriyel Peritonit ... 330 Coşkun ÖZER DEMİRTAŞ

Feyza GÜNDÜZ

29 Karaciğer Sirozu ve Adrenal Yetersizlik...340 Şehmus ÖLMEZ

Meral AKDOĞAN

30 Hepatopulmoner Sendrom ve Portopulmoner

Hipertansiyon ... 348 Çiğdem ARIKAN

Murat AKYILDIZ

31 Refrakter Assit ...358 Kader İRAK

Binnur PINARBAŞI ŞİMŞEK

32 Akut Hepatitler ... 365 A. Akut Viral Hepatitler ... 365

Ali Rıza ÇALIŞKAN Murat HARPUTLUOĞLU

B. Akut Viral Dışı Hepatitler ... 376 B-1. Akut Otoimmün Hepatit ... 376

Cumali EFE Ersan ÖZASLAN

(9)

İÇİNDEKİLER ix

B-2. Toksik Hepatitler ...380 İlker ŞEN

Salih BOĞA

B-3. Alkolik Hepatit ... 391 Fatih EREN

Murat KIYICI

B-4. Akut İskemik Hepatit ...402 Muhammed Sait DAĞ

Mehmet KORUK

33 Karaciğerin Akut Vasküler Hastalıkları ...408 A. Akut Portal Ven Trombozu ...408

Hatice RIZAOĞLU BALCI Orhan SEZGİN

B. Akut Budd-Chiari Sendromu ... 417 Abdullah TOKUÇ

Dinç DİNÇER

Bölüm 4: Pankreas ve Biliyer Sistem

34 Karaciğer Apsesi ...426 Mustafa Emre DUYGULU

Talat AYYILDIZ

35 Akut Pankreatit ...433 Volkan GÖKBULUT

İlyas TENLİK

36 Komplike Pankreas Kistik Lezyonları ...449 Özlem AKDOĞAN

Sabite KAÇAR

37 Akut Kolesistit ... 457 Osman AYDIN

Erol AKSOY

38 Akut Kolanjit ...464 Oğuzhan ÖZTÜRK

Kamil ÖZDİL

(10)

İÇİNDEKİLER x

39 Benign Biliyer Darlıklarda Endoskopik Tedavi ...471 Onur KESKİN

Erkan PARLAK

40 Malign Biliyer Darlıklar ...481 Fatih KIVRAKOĞLU

Galip ERSÖZ

41 Akut Biliyer Sistem Enfeksiyonları ...492 Ramazan Erdem ER

Tankut KÖSEOĞLU

Bölüm 5 : İşlem Komplikasyonları

42 Üst Gastrointestinal Endoskopi Komplikasyonları ...501 Nilay DANIŞ

Burçak KAYHAN

43 Kolonoskopi Komplikasyonları ... 513 Muhammet Yener AKPINAR

Aydın Şeref KÖKSAL

44 ERCP Komplikasyonları ve Yönetimi ...523 A. Endoskopik Yaklaşım ... 523

Bülent ÖDEMİŞ

B. Cerrahi Tedavi ... 539 Volkan ÖTER

Erdal Birol BOSTANCI

45 Endoskopik Ultrasonografi Komplikasyonları ... 547 Ekrem ASLAN

Deniz Güney DUMAN Cem KALAYCI

46 Kapsül Endoskopi: Komplikasyon ve Kontrendikasyonları ...555 Ümit AKYÜZ

47 Endoskopik Mukozal Rezeksiyon (EMR) ve Endoskopik Submukozal Diseksiyon (ESD)

İle İlişkili Komplikasyonlar ...558 Abdullah Murat BUYRUK

Erdem AKBAL

(11)

İÇİNDEKİLER xi

48 Perkütan Endoskopik Gastrostomi Komplikasyonları ... 571 Fatih SAYGILI

Ahmet UYANIKOĞLU

49 Karaciğer Biyopsisi Komplikasyonları ...579 Aysun ÇALIŞKAN KARTAL

Sedef KURAN

Bölüm 6 : Gastrointestinal Cerrahi Komplikasyonları

50 Biliyer Kaçaklar ... 589

Bayram YEŞİL Murat KEKİLLİ

51 Anastomoz Kaçakları ... 596 A. Üst Gastrointestinal Sistem Anastomoz Kaçakları:

Endoskopik Yaklaşım ...596 Yonca YILMAZ ÜRÜN

Yücel ÜSTÜNDAĞ

B. Üst Gastrointestinal Sistem Anastomoz Kaçakları:

Cerrahi Yaklaşım ...605 Muhammet Kadri ÇOLAKOĞLU

Erdal Birol BOSTANCI

C. Alt Gastrointestinal Sistem Anastomoz Kaçakları:

Endoskopik Yaklaşım ... 613 Hakan YILDIZ

Ömer YILMAZ

D. Alt Gastrointestinal Sistem Anastomoz Kaçakları:

Cerrahi Yaklaşım ... 617 Mehmet Yiğit ÖZGÜN

Yusuf ÖZOĞUL

52 Bariatrik Cerrahi Komplikasyonları ... 623 A. Endoskopik Yaklaşım ... 623

İsmail TAŞKIRAN Hakan ŞENTÜRK

B. Cerrahi Yaklaşım ... 628 Erol PİŞKİN

Musa AKOĞLU

(12)

İÇİNDEKİLER xii

Bölüm 7 : Diğer

53 Acil Endoskopik İşlemlerde Antikoagülanlar ve

Antiagreganların Yönetimi ... 635 Elif YORULMAZ

Meltem ERGÜN

54 Yoğun Bakım Hastalarında Gastrointestinal

Komplikasyonlar ...643 Derya ARI

Hale GÖKCAN

55 Covid-19 Pandemisinde Endoskopik İşlemler ...651 Muhammed Bahaddin DURAK

Adalet Altunsoy AYPAK

(13)

xiii

Prof. Dr. Erdem AKBAL

Memorial Bahçelievler Hastanesi, İstanbul, ORCID iD: 0000-0003-0651-2472 e-mail: [email protected]

Prof. Dr. Meral AKDOĞAN KAYHAN

Sağlık Bilimler Üniversitesi, Ankara Şehir Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, Ankara

ORCID iD: 0000-0003-4624-2542 e-mail: [email protected]

Prof. Dr. Musa AKOĞLU

Sağlık Bilimler Üniversitesi, Ankara Şehir Hastanesi, Gastroenteroloji Cerrahisi Kliniği, Ankara

Prof. Dr. Murat AKYILDIZ

Koç Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, İstanbul ORCID iD: 0000-0002-2080-7528

e-mail: [email protected]

Prof. Dr. Filiz AKYÜZ

İstanbul Üniversitesi, İstanbul Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, İstanbul

ORCID iD: 0000-0001-7498-141X e-mail:[email protected]

Prof. Dr. Ümit AKYÜZ

Sağlık Bilimler Üniversitesi, Fatih Sultan Mehmet Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, İstanbul

Prof. Dr. Çiğdem ARIKAN

Koç Üniversitesi Tıp Fakültesi, Çocuk Gastroenteroloji, Hepatoloji ve Beslenme Bilim Dalı, İstanbul

YAZARLAR

(14)

YAZARLAR xiv

Prof. Dr. Erdal Birol BOSTANCI

Prof. Dr. Ayhan Hilmi ÇEKİN

Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Antalya

Prof. Dr. Kadir DEMİR

İstanbul Üniversitesi, İstanbul Tıp Fakültesi, Gastroenterohepatoloji Bilim Dalı, İstanbul

Prof. Dr. Mehmet DEMİR

Mustafa Kemal Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Hatay

ORCID iD: 0000-0003-4403-5179 e-mail:[email protected]

Prof. Dr. Dinç DİNÇER

Akdeniz Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Antalya

Prof. Dr. Deniz GÜNEY DUMAN Liv Hospital Ulus Hastanesi, İstanbul ORCID iD: 0000-0001-5362-208X e-mail: [email protected]

Prof. Dr. Cumali EFE

Harran Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Şanlıurfa ORCID iD: 0000-0003-1801-231X

e-mail:[email protected]

Prof. Dr. Meltem ERGÜN

Yeditepe Üniversitesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, İstanbul ORCID iD: 0000-0001-7252-1217

(15)

YAZARLAR xv

Prof. Dr. Galip ERSÖZ

Ege Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, İzmir ORCID iD: 0000-0002-2040-7524

Prof. Dr. Feyza GÜNDÜZ

Marmara Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, İstanbul

Prof. Dr. Murat HARPUTLUOĞLU

İnönü Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Karaciğer Nakil Enstitüsü, Transplant Hepatoloji Bölümü, Malatya ORCID iD: 0000-0002-9415-147X

Prof. Dr. Ali İbrahim HATEMİ

İstanbul Üniversitesi, Cerrahpaşa Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, İstanbul

Prof. Dr. Ramazan İDİLMAN

Ankara Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Ankara ORCID iD: 0000-0001-8840-5472

Prof. Dr. Sabite KACAR

Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Ankara Şehir Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, Ankara

Prof. Dr. Cem KALAYCI

Bağdat Cad.No:82/4 Kızıltoprak Veyselbey Apt, İstanbul ORCID iD: 0000-0002-2455-6615

Prof. Dr. Zeki KARASU

(16)

YAZARLAR xvi

Prof. Dr. Burçak KAYHAN

Karabük Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Karabük

Prof. Dr. Murat KEKİLLİ

Gazi Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Ankara ORCID iD: 0000-0002-3063-8748

Prof. Dr. Zeki Mesut Yalın KILIÇ

Prof. Dr. Murat KIYICI

Uludağ Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Bursa ORCID iD: 0000-0002-3208-6211

Prof. Dr. Mehmet KORUK

Medical Park Gaziantep Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, Gaziantep

Prof. Dr. Aydın Şeref KÖKSAL

Sakarya Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Sakarya

Prof. Dr. Sedef KURAN

Çukurova Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Adana

(17)

YAZARLAR xvii

Prof. Dr. Bülent ÖDEMİŞ

Prof. Dr. Ersan ÖZASLAN

ORCID iD: 0000-0003-1801-231X e-mail: [email protected]

Prof. Dr. Yasemin ÖZDERİN ÖZİN

Prof. Dr. Kamil ÖZDİL

Sağlık Bilimler Üniversitesi, Ümraniye Eğitim Araştırma Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, İstanbul

Prof. Dr. İlter ÖZER

Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Genel Cerrahi Anabilim Dalı, Eskişehir

Prof. Dr. Yusuf ÖZOĞUL

Prof. Dr. Erkan PARLAK

Hacettepe Üniversitesi, Tip Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Ankara

(18)

YAZARLAR xviii

Prof. Dr. Şule POTUROĞLU

Sağlık Bilimler Üniversitesi, Başakşehir Çam ve Sakura Şehir Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, İstanbul

Prof. Dr. Orhan SEZGİN

Mersin Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Mersin ORCID iD: 0000-0002-6704-4716

Prof. Dr. Ebubekir ŞENATEŞ

Biruni Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Medicana International İstanbul Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, İstanbul

Prof. Dr. Hakan ŞENTÜRK

Bezmialem Vakıf Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, İstanbul

Prof. Dr. Binnur PINARBAŞI ŞİMŞEK

İstinye Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, İstanbul ORCID iD: 0000-0003-3412-3976

Prof. Dr. Hüseyin Ahmet TEZEL

Trakya Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Edirne ORCID iD: 0000-0002-3054-475X

Prof. Dr. Ahmet UYANIKOĞLU

Harran Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Urfa ORCID iD: 0000-0003-4881-5244

Prof. Dr. Yücel ÜSTÜNDAĞ

Bülent Ecevit Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Zonguldak

(19)

YAZARLAR xix

Prof. Dr. Mehmet YALNIZ

Fırat Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Elazığ ORCID iD: 0000-0001-7776-4154

Prof. Dr. Erdal YEKELER

Sağlık Bilimler Üniversitesi, Ankara Şehir Hastanesi, Göğüs Cerrahisi ve Akciğer Nakli Kliniği, Ankara

Prof. Dr. Beytullah YILDIRIM

Ondokuzmayıs Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Samsun

Prof. Dr. Ömer YILMAZ

Atatürk Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Erzurum

Prof. Dr. Elif YORULMAZ

Sağlık Bilimler Üniversitesi, Bağcılar Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, İstanbul

Doç. Dr. Muhammet Yener AKPINAR

Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Ankara Keçiören Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Gastroenteroloji Bölümü, Ankara

Doç. Dr. Erol AKSOY

(20)

YAZARLAR xx

Doç. Dr. Evrim KAHRAMANOĞLU AKSOY

Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Ankara Keçiören Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Gastroenteroloji Bölümü, Ankara

ORCID iD: 0000-0001-8887-3428

Doç. Dr. Mehmet ASİL

Necmettin Erbakan Üniversitesi, Meram Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Konya

Doç. Dr. Adalet AYPAK

Sağlık Bilimler Üniversitesi, Ankara Şehir Hastanesi, Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Kliniği, Ankara

Doç. Dr. Talat AYYILDIZ

Ondokuzmayıs Üniversitesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Samsun ORCID iD: 0000-0003-5113-6782

Doç. Dr. Salih BOĞA

Memorial Bahçelievler Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, İstanbul ORCID iD: 0000-0001-9438-1702

Doç. Dr. Güray CAN

Abant İzzet Baysal Üniversitesi, İzzet Baysal Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Bolu

Doç. Dr. Muhammet Kadri ÇOLAKOĞLU

Doç. Dr. Hale GÖKCAN

(21)

YAZARLAR xxi

Doç. Dr. Ferda AKBAY HARMANDAR

Sağlık Bilimler Üniversitesi, Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, Antalya

Doç. Dr. Çağdaş KALKAN

Ankara Şehir Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, Ankara ORCID iD: 0000-0001-9229-0081

Doç. Dr. Mustafa KAPLAN

Kayseri Memorial Hastanesi, Gastroenteroloji Bölümü, Kayseri ORCID iD: 0000-0002-6959-675X

Doç. Dr. Onur KESKİN

Hacettepe Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Ankara

Doç. Dr. Hüseyin KORKMAZ

Selçuk Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Konya ORCID iD: 0000-0002-0571-0402

Doç. Dr. Hüseyin KÖSEOĞLU

Hitit Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Çorum ORCID iD: 0000-0002-2197-7473

Doç. Dr. Gürel NEŞŞAR

Yıldırım Beyazıt Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Genel Cerrahi Anabilim Dalı, Ankara

Doç. Dr. Şehmus ÖLMEZ

Sağlık Bilimler Üniversitesi, Adana Şehir Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, Adana

(22)

YAZARLAR xxii

Doç. Dr. Aslı ÇİFTÇİBAŞI ÖRMECİ

İstanbul Üniversitesi, İstanbul Tıp Fakültesi, Gastroenterohepatoloji Bilim Dalı, İstanbul

Doç. Dr. Volkan ÖTER

Ankara Şehir Hastanesi, Gastroenteroloji Cerrahisi Kliniği, Ankara ORCID iD: 0000-0002-0639-1917

Doç. Dr. Mustafa ÖZDEMİR

Ankara Şehir Hastanesi, Radyoloji Kliniği, Ankara ORCID iD: 0000-0001-9513-6768

Doç. Dr. Oğuzhan ÖZTÜRK

Sağlık Bilimler Üniversitesi, Ümraniye Eğitim Araştırma Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, İstanbul

Doç. Dr. Yusuf Serdar SAKİN

Sağlık Bilimler Üniversitesi, Gülhane Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Ankara

Doç. Dr. Ferdane PİRİNÇÇİ SAPMAZ

Sağlık Bilimler Üniversitesi, Gülhane Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Ankara

Doç. Dr. Nuretdin SUNA

Başkent Üniversitesi, Tıp fakültesi, Ankara Hastanesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Ankara

Doç. Dr. Serkan TORUN

Düzce Üniversitesi, Tip Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Düzce ORCID iD: 0000-0003-3101-4934

(23)

YAZARLAR xxiii

Doç. Dr. Ayhanım TÜMTÜRK

Ankara Şehir Hastanesi, Enfeksiyon Hastalıkları Kliniği, Ankara ORCID iD: 0000-0002-0653-6725

Doç. Dr. Abdullah Emre YILDIRIM

Gaziantep Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Gaziantep

Doç. Dr. Hakan YILDIZ

Yeniyüzyıl Üniversitesi, Gaziosmanpaşa Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, İstanbul

Doç. Dr. Mahmut YÜKSEL

Dr. Öğr. Üyesi Ekrem ASLAN

İstinye Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Liv Hospital Ulus Hastanesi, İstanbul

Dr. Öğr. Üyesi Ufuk AVCIOĞLU

Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Samsun

Dr. Öğr. Üyesi Sezgin BARUTÇU

Gaziantep Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Gaziantep

(24)

YAZARLAR xxiv

Dr. Öğr. Gör. Muharrem KESKİN

Necmettin Erbakan Üniversitesi, Meram Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Konya

Op. Dr. Osman AYDIN

Op. Dr. Mehmet Yiğit ÖZGÜN

Op. Dr. Erol PİŞKİN

Uzm. Dr. Özlem AKDOĞAN

Ankara Eğitim Araştırma Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, Ankara ORCID iD: 0000-0002-8656-4581

Uzm. Dr. Adem AKSOY

Nevşehir Devlet Hastanesi, Nevşehir ORCID iD: 0000-0003-3823-3654 e-mail: [email protected]

Uzm. Dr. Derya ARI

Ankara Şehir Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, Ankara ORCID iD: 0000-0001-8024-781X

Uzm. Dr. Ali ATAY

(25)

YAZARLAR xxv

Uzm. Dr. Mehmet Emin AYHAN

Osmaniye Devlet Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, Osmaniye ORCID iD: 0000-0002-9421-2535

Uzm. Dr. Ferhat BACAKSIZ

Diyarbakır Gazi Yaşargil Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, Diyarbakır

Uzm. Dr. Hatice RIZAOĞLU BALCI

Mersin Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Mersin ORCID iD: 0000-0002-5366-4535

Uzm. Dr. Batuhan BAŞPINAR

Uzm. Dr. Abdullah Murat BUYRUK

Sağlık Bakanlığı Kanuni Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, Trabzon

Uzm. Dr. Orhan ÇOŞKUN

Amasya Sabuncuoğlu Şerefeddin Eğitim Araştırma Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, Amasya

Uzm. Dr. Ali Rıza ÇALIŞKAN

Adıyaman Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, Adıyaman

Uzm. Dr. Tuğçe ÇALIŞKAN

İstanbul Üniversitesi, Cerrahpaşa Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, İstanbul

(26)

YAZARLAR xxvi

Uzm. Dr. Bilger ÇAVUŞ

İstanbul Üniversitesi, İstanbul Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, İstanbul

Uzm. Dr. Sedat ÇİÇEK

Fırat Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Elazığ ORCID iD: 0000-0003-0140-7796

Uzm. Dr. Muhammed Sait DAĞ

Medical Park Gaziantep Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, Gaziantep

Uzm. Dr. Nilay DANIŞ

Karabük Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Karabük

Uzm. Dr. Coşkun Özer DEMİRTAŞ

Marmara Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, İstanbul

Uzm. Dr. Murat DEVECİ

Yozgat Şehir Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, Yozgat ORCID iD: 0000-0001-8292-4343

Uzm. Dr. Süleyman DOLU

Dokuz Eylül Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, İzmir

Uzm. Dr. Muhammed Bahaddin DURAK

(27)

YAZARLAR xxvii

Uzm. Dr. Mustafa Emre DUYGULU

Çarşamba Devlet Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, Samsun ORCID iD: 0000-0001-5113-6782

Uzm. Dr. Tolga DÜZENLİ

Sancaktepe Şehit Prof.Dr.İlhan Varank Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, İstanbul

Uzm. Dr. Ramazan Erdem ER

Uzm. Dr. Çağdaş ERDOĞAN

Uzm. Dr. Fatih EREN

Uludağ Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Bursa ORCID iD: 0000-0003-2667-8963

Uzm. Dr. Volkan GÖKBULUT

Uzm. Dr. Dilara TURAN GÖKÇE

Uzm. Dr. İbrahim Ethem GÜVEN

(28)

YAZARLAR xxviii

Uzm. Dr. Kader İRAK

Başakşehir Çam ve Sakura Şehir Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, İstanbul

Uzm. Dr. Cengiz KARAHANLI

İzmir Katip Çelebi Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, İzmir

Uzm. Dr. Eylem KARATAY

Gaziosmanpaşa Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, İstanbul

Uzm. Dr. Aysun ÇALIŞKAN KARTAL

T.C. Sağlık Bakanlığı, Kütahya Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Evliya Çelebi Eğitim Araştırma Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği ORCID iD: 0000-0001-9233-6174

Uzm. Dr. Vedat KILIÇ

Uzm. Dr. Fatih KIVRAKOĞLU

Yıldırım Beyazıt Üniversitesi, Ankara Şehir Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, Ankara

Uzm. Dr. Deniz ÖĞÜTMEN KOÇ

Gaziosmanpaşa Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, İstanbul

Uzm. Dr. Kenan KOŞAR

(29)

YAZARLAR xxix

Uzm. Dr. Tankut KÖSEOĞLU

Uzm. Dr. İdris KURT

Trakya Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Edirne ORCID iD: 0000-0001-5966-1055

Uzm. Dr. Ayça ÖZDEMİR

Ankara Şehir Hastanesi, Radyoloji Kliniği, Ankara ORCID iD: 0000-0002-0172-6837

Uzm. Dr. Ömer ÖZTÜRK

Uzm. Dr. Zeynep GÖK SARGIN

Denizli Devlet Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, Denizli ORCID iD: 0000-0001-9193-4105

Uzm. Dr. Fatih SAYGILI

Medicana International İzmir Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, İzmir ORCID iD: 0000-0002-6182-7648

Uzm. Dr. Semih SEZER

Yenimahalle Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, Ankara

Uzm. Dr. Muhammet Mustafa SÜVERAN

İstanbul Medeniyet Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Göztepe Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, İstanbul ORCID iD: 0000-0003-4624-1718

(30)

YAZARLAR xxx

Uzm. Dr. Halil ŞAHİN

Başakşehir Çam ve Sakura Şehir Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, İstanbul

Uzm. Dr. İlker ŞEN

Şişli Hamidiye Etfal EAH, Gastroenteroloji Kliniği, İstanbul ORCID iD: 0000-0001-6230-5457

Uzm. Dr. Ali ŞENKAYA

Uzm. Dr. İsmail TAŞKIRAN

Adnan Menderes Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Aydın

Uzm. Dr. İlyas TENLİK

Uzm. Dr. Abdullah TOKUÇ

Akdeniz Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, Antalya

Uzm. Dr. Yonca YILMAZ ÜRÜN

Eskişehir Şehir Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, Eskişehir ORCID iD: 0000-0001-6686-0300

Uzm. Dr. Bayram YEŞİL

Ağrı Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Gastroenteroloji Kliniği, Ağrı ORCID iD: 0000-0002-9511-6836