AR-GE, TASARIM FAALİYETLERİNE İLİŞKİN DESTEK VE TEŞVİKLER
5 SORU - 5 CEVAP
Araştırma, geliştirme ve tasarım faaliyetlerinin teşvik edilmesi bakımından çeşitli indirim ve muafiyetler söz konusudur. Buna göre yerine getirilen faaliyetin niteliği ve kapsamının belirlenmesi için bazı koşullar öngörülmüş ve bu çerçevede vergi indirimleri ile muafiyet hükümleri düzenlenmiştir.
1. Ar-Ge İndiriminden Kimler Faydalanabilir?
➢ Teknoloji merkezi işletmelerinde,
➢ Ar-Ge merkezlerinde,
➢ Tasarım merkezlerinde,
➢ Kamu kurum ve kuruluşları ile kanunla kurulan veya teknoloji geliştirme projesi anlaşmaları kapsamında uluslararası kurumlardan ya da kamu kurum ve kuruluşlarından Ar-Ge projelerini desteklemek amacıyla fon veya kredi kullanan vakıflar tarafından veya uluslararası fonlarca desteklenen Ar-Ge ve yenilik projelerinde,
➢ Rekabet öncesi işbirliği projelerinde,
➢ Teknogirişim sermaye desteklerinden yararlananlarca
gerçekleştirilen Ar-Ge, tasarım, yenilik harcamalarının %100’ü kurum kazancının tespitinde indirim konusu yapılır.
2. Ar-Ge ve Tasarım Faaliyetleri Arasındaki Fark Nedir?
Ar-Ge faaliyetlerinin temel özelliği yapılan çalışmada gözle görülür ürün ve/veya süreç yeniliğinin gözlenmesi ile bilimsel ve teknolojik bir sorunun, belirsizliğin giderilmesi/iyileştirilmesi gibi gelişmelerin gerçekleştirilmesidir. Tasarım faaliyetlerine ilişkin projelerde ise sınırlı bir Ar-Ge çalışması, tasarım, prototip imalat ve testler, iş paketleri gibi süreçler söz konusudur.
Ar-Ge faaliyeti bir ürün veya sürecin hem mekanik/teknik tarafıyla hem de tasarım tarafıyla ilgilenebilir. Bununla birlikte tasarım faaliyeti büyük ölçüde fiziksel değişimlerle ilgilenir.
3. Ar-Ge ve Tasarım Merkezi Olabilme Koşulları Nelerdir?
Ar-Ge Merkezi Tasarım Merkezi En az on beş (15) tam
zaman eşdeğer Ar-Ge personeli istihdamı (*)
En az on (10) tam zaman eşdeğer Ar-Ge personeli istihdamı Kanun kapsamındaki
Ar-Ge faaliyetlerinin yurt içinde
gerçekleştirilmesi,
Kanun kapsamındaki tasarım faaliyetlerinin yurt içinde
gerçekleştirilmesi, Başvuru yapan
işletmenin; yeterli Ar- Ge yönetimi ile teknolojik varlıkları, insan kaynakları, fikrî haklar, proje ve bilgi kaynakları yönetim yeteneği ve
kapasitesinin bulunması,
Başvuru yapan işletmenin; yeterli tasarım yönetimi ile teknolojik varlıkları, insan kaynakları, fikrî haklar, proje ve bilgi kaynakları yönetim yeteneği ve
kapasitesinin bulunması, Ar-Ge merkezlerinde
çalışan personelin, bu merkezlerde
çalıştığının fiziki kontrolünü yapacak mekanizmaların bulunması,
Tasarım merkezlerinde çalışan personelin, bu merkezlerde
çalıştığının fiziki kontrolünü yapacak mekanizmaların bulunması, Ar-Ge merkezlerinin
konusu, süresi, bütçesi ve personel ihtiyacı tanımlanmış program ve projelerinin bulunması,
Tasarım merkezlerinin konusu, süresi, bütçesi ve personel ihtiyacı tanımlanmış program ve projelerinin bulunması, Ar-Ge merkezlerinin
ayrı bir birim şeklinde örgütlenmiş ve tek bir yerleşke veya fiziki mekân içinde yer alması.
Tasarım merkezlerinin ayrı bir birim şeklinde örgütlenmiş ve tek bir yerleşke veya fiziki mekân içinde yer alması.
(*) Avrupa Topluluğuna Ekonomik Faaliyetlerin İstatistiki Sınıflaması'na (Nace Rev.2) göre aşağıda belirtilen sınıflarda yer alan sektörler için tam zaman eş değer personel sayısı 30 olarak belirlenmiştir.
a) C – İmalat başlığı altında yer alan:
29 – Motorlu kara taşıtları, treyler (römork) ve yarı treyler (yarı römork) imalatı bölümü altındaki tüm sınıflar
30 – Diğer ulaşım araçlarının imalatı bölümü altındaki aşağıdaki sınıflar
30.30 – Hava taşıtları ve uzay araçları ile bunlarla ilgili makinelerin imalatı
30.40 – Askeri savaş araçlarının imalatı 30.91 – Motosiklet imalatı
30.99 – Başka yerde sınıflandırılmamış diğer ulaşım ekipmanlarının imalatı
4. Ar-Ge ve Tasarım Merkezleri için Sağlanan Destek ve Teşvikler Nelerdir?
5746 sayılı Kanun ve Araştırma, Geliştirme ve Tasarım Faaliyetlerinin Desteklenmesine İlişkin Uygulama ve Denetim Yönetmeliği hükümleri çerçevesinde Türkiye’de Ar-Ge ve Tasarım Merkezleri için sağlanan destek, indirim ve teşvikler aşağıdaki gibidir.
a. Ar-GE & Tasarım İndirimi (%100)
Ar-Ge ve tasarım merkezleri, proje faaliyetleri kapsamında yaptıkları harcamaların %100’ünü Kurumlar Vergisi matrahından indirebilmektedir.
Ar-Ge ve tasarım faaliyetleri kapsamında değerlendirilebilecek harcamalar aşağıdaki gibi sıralanmıştır.
➢ İlk Madde ve Malzeme Giderleri
➢ Amortismanlar
➢ Personel Giderleri
➢ Genel Giderler
➢ Dışarıdan Sağlanan Fayda ve Hizmetler
➢ Vergi, Resim ve Harçlar
Kazancın yetersiz olması nedeniyle ilgili hesap döneminde indirim konusu yapılamayan tutar, sonraki hesap dönemlerine devredilir. Devredilen tutarlar, takip eden yıllarda Vergi Usul Kanununa göre her yıl belirlenen yeniden değerleme oranında artırılarak dikkate alınır.
Dışarıdan sağlanan fayda ve hizmetler hariç olmak üzere, Kanun ve Yönetmelik hükümlerine uygun olan Ar-Ge harcamaları itibarıyla tutar sınırlaması bulunmamaktadır. Dışarıdan sağlanan fayda ve hizmetler için toplam Ar-Ge ve yenilik veya tasarım harcamalarının %50'sine kadar sınırlama getirilmiştir
b. Gelir Vergisi Stopajı Teşviki
Ar-Ge, tasarım personelleri için gelir vergisi stopajı teşvik oranları aşağıdaki gibi belirlenmiştir:
➢ Doktoralı olanlar veya Temel Bilimlerden (Matematik, Fizik, Kimya ve Biyoloji) birinde en az yüksek lisans derecesine sahip olanlar için %95
➢ Yüksek lisanslı olanlar ile temel bilimler alanlarından birinde lisans derecesine sahip olanlar için %90
Ar-Ge ve tasarım personelinin ücretlerine ilişkin teşvik, muhtasar beyanname üzerinden tahakkuk eden vergiden asgari geçim indirimi uygulandıktan sonra terkin edilerek uygulanmaktadır.
Hesaplamaya ilişkin bilgilerin, bildirim tablosunda gösterilmesi ve muhtasar beyanname ekinde ilgili vergi dairesine verilmesi gerekmektedir.
c. Sigorta Primi İşveren Hissesi Desteği (%50) Ar-Ge ve tasarım merkezlerinde çalışan Ar-Ge, tasarım ve destek personelinin, Kanun kapsamındaki faaliyetleri karşılığında elde ettikleri ücretleri üzerinden hesaplanan sigorta primi işveren hissesinin yarısı; Maliye Bakanlığı bütçesine konulacak ödenekten karşılanır.
d. Damga Vergisi İstisnası
Ar-Ge ve tasarım merkezleri için bu Kanun kapsamındaki her türlü Ar-Ge, tasarım faaliyetlerine ilişkin olarak düzenlenen kağıtlardan damga vergisi alınmaz.
Ar-Ge, tasarım faaliyetlerinde istihdam edilen personele münhasıran bu görevleri ile ilgili olarak yapılan ücret ödemeleri nedeniyle düzenlenen kâğıtlar ile Kanun kapsamına giren sigortalılar için düzenlenecek aylık prim ve hizmet belgeleri için damga vergisi alınmaz.
Destek ve teşvik unsurlarının amacı dışında kullanılması, şartların ihlali veya projelere yönelik değerlendirme raporlarının olumsuz olmasının tespit edilmesi hâlinde, istisna uygulamasına konu olan damga vergisi işletmelerden tahsil edilir.
e. Gümrük Vergisi İstisnası
Kanun kapsamında yürütülen Ar-Ge, yenilik ve tasarım projeleri ile ilgili araştırmalarda kullanılmak üzere ithal edilen eşya, gümrük vergisi ve her türlü fondan, bu kapsamda düzenlenen kâğıtlar ve yapılan işlemler damga vergisi ve harçtan istisnadır.
f. KDV İstisnası
Ar-Ge ve tasarım merkezi için yapılacak yeni makine ve teçhizat alımları 01.06.2018 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere KDV’den istisnadır.
İstisna kapsamında alınan makina ve teçhizatın, teslim tarihini takip eden takvim yılının başından itibaren üç yıl içinde; imalat sanayii dışında kullanılamaz, elden çıkarılamaz veya kiralanamaz.
İstisnadan yararlanmak isteyen mükelleflerin istisna belgesinin imza ve kaşe tatbik edilmiş bir suretini mal tesliminde bulunan satıcıya vermeleri gerekmektedir.
5. Yükümlülüklerin İhlal Edilmesi Durumunda Faydalanılan Destek ve Teşviklerin Durumu Ne Olacaktır?
Ar-Ge, tasarım faaliyetlerine ilişkin yerindelik ve uygunluk denetimleri, Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından gerçekleştirilir. Tasarım merkezleri Değerlendirme ve Denetim Komisyonu tarafından en geç 3 yılda bir denetlenir.
Ar-Ge, tasarım merkezlerinde Değerlendirme ve Denetim Komisyonu değerlendirmesi sonucunda, denetimde tespit edilen eksiklik ve ihlalin ölçüsüne göre Ar-Ge, tasarım merkezi belgesi Bakanlık tarafından iptal edilir veya eksikliklerin giderilmesi için 3 ayı geçmemek üzere ilgili işletmeye süre verilir.
Bu süre içinde işletme, sağlanan destek ve teşviklerden yararlanamaz. Ar-Ge, tasarım merkezi sertifikası iptal edilse bile şartların sağlandığı dönemde alınan teşvikler geri ödenmeyecektir.
Rödl & Partner İstanbul
Teşvikiye Cad. No: 17 D:12-13-15-20-21 İkbal Ticaret Merkezi
34365 Şişli – İstanbul T +90 (212) 310 14 00 F +90 (212) 327 32 14
Rödl & Partner İzmir
Ankara Cad. No:81 K:7 D:43-44 Bayraklı Tower
35535 Bayraklı – İzmir T +90 (232) 310 14 00 F +90 (232) 310 14 15
“Yukarıda yer verilen açıklamalarımız, konuya ilişkin genel bilgiler içermektedir. Rödl & Partner’a işbu dokümanın
