Bazal hücreli epitelyomalarda intralezyonel interferon αα-2a tedavisi
‹lkin Z‹NDANCI (*), Sema AKKIZ (**), Emek KOCATÜRK (***), fiükran SARIGÜL (***), Mukaddes KAVALA (****)
ÖZET
Derinin en s›k rastlanan tümörü olan Bbazal hücreli epitel- yoma (BHE), nadir metastaz yapmas›na karfl›n lokal invazyon ve destrüksiyona neden olmas›yla erken dönemde tedaviyi ge- rektirmektedir. Çeflitli tedavi seçenekleri uygulanan tümörde interferonlar›n da etkili oldu¤u bildirilmifltir. ‹nterferonlar›n tedavideki etkinli¤ini belirleyebilmek amac›yla, SSK Göztepe E¤itim Hastanesi Dermatoloji poliklini¤ine baflvuran ve histopatolojik olarak BHE tan›s› konulan 21 hastan›n toplam 25 lezyonuna intralezyonel olarak IFα-2a uyguland› ve tedavi sonras› 4. ayda klinik ve histopatolojik sonuçlar de¤erlendi- rildi. 13 lezyonda klinik ve histopatolojik olarak % 100 iyi- leflme saptan›rken, 11 lezyonda tümörün devam etti¤i görül- dü. Baflar› oran› % 54.2 oran›nda saptanarak, klasik tedavi yöntemlerine göre oldukça düflük bulundu.
‹nterferonlar›n, düflük baflar› oranlar› ve yüksek maliyetleri nedeniyle klasik tedavi uygulanamayan BHE olgular›nda alternatif olabilece¤i sonucuna var›ld›.
Anahtar kelimeler:Bazal hücreli epitelyoma, interferon α-2a
SUMMARY
Interferon αα-2a treatment in sala cell epithelioma Though metastasing occasionally, the most common cuta- neous malignancy basal cell epitelioma (BCE) should be treated at an early stage since it has local invasion and destruction. Interferons, as well as various treatment options have been reported to be effective in the treatment of these tumors. In order to establish the efficacy of Interferons in the treatment of BCE’s, 25 lesions of 21 patients who referred to Dermatology outpatient clinic of SSK Göztepe Educational Hospital and diagnosed histologically as BCE were applied IFN α-2a intralesionally. Clinical and histopathological results were assessed after 4 months following therapy. While in 13 lesions, clinically and histopathologically 100 % cure was determined, in 11 lesions BCE was observed to persist.
The success rate of 54.2 % was considered to be low com- pared with conventional treatment methods. We conclude that, because of the low success rates and high expense, this therapy should be spared only for patients who are not conve- nient for conventional methods.
Key words: Basal cell epithelioma, interferon α-2a
SSK Göztepe E¤itim Hastanesi Dermatoloji Klini¤i Uz. Dr.*; SSK Ere¤li Hastanesi Dermatoloji Bölümü Uz. Dr.**; Göztepe E¤itim Hastanesi Dermatoloji Klini¤i Asist. Dr***; SSK Göztepe E¤itim Hastanesi Dermatoloji Klini¤i Klinik fiefi****
Bazal hücreli epitelyoma (BHE), epidermis ve eklerinin bazal hücrelerinden ve k›l foliküllerinden kaynaklanan, lokal invazyon ve destrüksiyonla seyreden bir tümör- dür. ‹nsanda en s›k görülen habis deri neoplazisi olup, etiyolojisinde ultraviyole, genetik ve çevresel etkenler suçlanmaktad›r. Nadiren metastaz görülür. Yavafl se- yirli ve iyi prognozlu bir tümör olmas›na karfl›n, metas- taz varsa prognoz kötüdür (1-3).
Glikoprotein yap›s›nda bir sitokin olan interferonlar›n (IF) antiviral, antiproliferatif, antitümoral ve immün- modülatuar etkileri vard›r ve BHE tedavisinde etkili oldu¤u bildirilmifltir (4-6). Biz de, BHE’li hastalarda intralezyonel IF’un etkinli¤ini saptamak amac›yla bu
çal›flmay› planlad›k.
MATERYAL ve METOD
SSK Göztepe E¤itim Hastanesi Dermatoloji Poliklini¤ine baflvuran 21 hasta çal›flma grubunu oluflturdu. 21 hastan›n BHE düflündüren toplam 25 lezyonundan biyopsi al›narak tan›
histopatolojik olarak do¤ruland›. IF α-2a çap› 0.6 cm’ye kadar olanlara 3 MIU, 0.6-6 cm olanlara 4.5 MIU, haftada 3 gün, 4 hafta süreyle intralezyonel olarak, insülin enjektörü kullan›larak uyguland›. Hastalarda oluflabilecek flulike sen- dromu önlemek için enjeksiyonu takiben 1 saat sonra 500 mg asetaminofen oral olarak verildi.
19 hastada enjeksiyonlar 4. haftada sonland›r›l›rken 2 hastada lezyonlar›n daha infiltre ve ülsere olmas› nedeniyle tedaviye 4 hafta daha devam edildi. Tüm hastalar›n kan say›m›, sedimen-
KL‹N‹K ARAfiTIRMA Dermatoloji
Göztepe T›p Dergisi 19: 80-82, 2004
80
ISSN 1300-526X
tasyon, biyokimya ve idrar tetkikleri tedavi öncesi, tedavi süresince haftal›k olarak ve tedavi bitiminde kontrol edildi.
Klinik ve histopatolojik de¤erlendirme 4. ay›n sonunda ya- p›ld› ve klinik yan›t afla¤›da gösterildi¤i flekilde de¤erlendiril- di:
0: Yan›t yok
% 25: Lezyon alan›nda yar›dan az düzelme
% 50: Lezyonlar›n en az yar›s›nda düzelme, bordür yük- sekli¤inde azalma
% 75: Lezyonun hemen hemen tümünde düzelme, bordür yüksekli¤inde kaybolma
% 100: Lezyon alan›nda sadece hipopigmentasyon görülmesi BULGULAR
10 kad›n ve 11 erkek hastadan oluflan 21 kiflilik çal›flma grubunun yafllar› 48-77 aras›nda de¤iflmekte idi (yafl ortalamas› 64.1). Lezyonlar›n süreleri 3 ay ile 12 y›l aras›nda de¤iflmekte olup ortalama lezyon süresi 35 ayd›. Toplam 25 BHE’n›n 15’i nodüloülseratif, 8’i sü- perfisyal, biri pigmente ve biri morfeaform tipte idi (4). En küçük lezyon 0.3x0.3 cm ve en büyük lezyon 6x5 cm olarak saptand›. Lezyonlar›n 23’ü yüzde, biri bacak- ta ve biri s›rtta yerleflim gösteriyordu. IF alfa-2a klinik düzelmeye göre, en az 36 MIU en çok 216 MIU toplam dozlarda uyguland›.
Laboratuvar tetkiklerinde 18 hastada gözlenen lökosit, trombosit, eritrosit düzeylerindeki hafif düflme en s›k rastlanan de¤ifliklik oldu. Bu de¤erler tedavinin kesil- mesinden 1 hafta sonra normale döndü.
Lezyonlarda klinik olarak düzelme en erken 4. en geç 14. haftada görüldü. Tedavi sonras› klinik de¤erlen- dirme yap›ld›¤›nda; 13 lezyonda % 100, 2 lezyonda % 75, 4 lezyonda % 50, 5 lezyonda % 25 düzelme sapta- n›rken 1 lezyonda hiç düzelme olmad› ve lezyon büyü- dü. 4. ayda trafik kazas› nedeniyle eksitus olan 1 hasta d›fl›nda tüm hastalardan kontrol biyopsisi al›narak ya- p›lan histopatolojik de¤erlendirmede; 13 lezyonda gö- rülmezken, 11 lezyonda tümörün devam etti¤i görüldü.
Klinik ve histopatolojik olarak % 100 düzelen 13 lez- yondan en büyü¤ü 1.5x2 cm boyutundayd›. Daha büyük lezyonlarda klinik ve histopatolojik düzelme s›n›rl› ola- rak saptand›.
Çal›flmam›zda baflar› oran› % 54.2 olarak saptand› ve klasik tedavi yöntemlerine göre düflük bulundu. Tüm hastalar›n lezyon özellikleri, tedavi flekilleri, takip süreleri, klinik ve histopatolojik yan›t Tablo 1’de özet- lenmifltir.
TARTIfiMA
BHE’de klasik tedavi yöntemleriyle baflar› oran› % 95- 98 olarak bildirilmifltir. S›kl›kla cerrahi eksizyon, Mohs mikrografik cerrahisi, kriyoterapi, küretaj, radyoterapi ve elektrodesikasyon uygulan›r. Baz› nadir durumlarda bu yöntemlere kemoterapi ve immünoterapi eklenebilir
(7,8). BHE s›kl›kla bafl boyun bölgesinde yerleflti¤i için, kozmetik sonuçlar tedavi seçene¤ini etkilemektedir. Bu nedenle, baflar› orar› yüksek, rekürrensi en düflük ve en iyi kozmetik sonuç veren tedavi amaçlanmal›d›r.
Çeflitli hastal›klar›n tedavisinde kullan›lan ve BHE te- davisinde de etkinli¤i bildirilen IF’lar antiproliferatif etkilerini DNA sentez depresyonu, intermitotik faz uza- mas› ve sitokinezis inhibisyonu yolu ile gösterir. Tümör hücreleri üzerindeki etkileri ise; direkt olarak sitostaz ve/veya sitoliz, indirekt olarak do¤al öldürücü hücre ak- tivitesinin ve antikor ba¤›ml› sitotoksisitenin artmas›
fleklindedir (5,6,9,10).
BHE’da klasik tedavi yöntemleriyle % 95-98, interfe- ronlarla % 86-100’lere varan baflar› oranlar› bildiril- mifltir (9-13). Bizim çal›flmam›zda ise baflar› oran› % 54.2 olup, klasik tedavi yöntemleri ve IF ile bildirilen
Tablo 1. Tüm hastalardaki lezyon özellikleri, tedavi flekilleri, takip süreleri, klinik ve histopatolojik yan›t.
Lez-yon No 12 34 56 78 910 1112 1314 1516 1718 1920 2122 2324 25
BHE
SFSF SFSF NÜSP NÜNÜ NÜNÜ NÜSF SCLNÜ
NÜNÜ NÜSF NÜNÜ NÜNÜ NÜSF SF
düzelmeHP
var Eksitus
Var YokVar YokYok
Var VarVar YokYok YokVar YokVar YokYok YokVar Var Boyut
cm
1.5x1.5 1.5x2 0.6x0.3 0.3x0.3 1.5x2 1.2x0.8 1.5x1.6 1.5x2 4x3.5 4x3.5 1x0.86x5 0.6x0.6 0.6x0.6 3.1x2.3 2.5x1.5 1.3x0.9 2x1.3 0.6x0.4
1.5x1 1.5x1.5 1.4x1.8 0.5x0.7 0.4x0.4 0.9x1
Enj. say›s›
4.5MIUx12 4.5MIUx12 3MIUx12 3MIUx12 4.5MIUx12 4.5MIUx12 4.5MIUx12 4.5MIUx12 4.5MIUx24 4.5MIUx24 4.5MIUx24 4.5MIUx12 4.5MIUx12 4.5MIUx12 4.5MIUx12 4.5MIUx12 4.5MIUx12 4.5MIUx12 4.5MIUx12 4.5MIUx12 4.5MIUx12 4.5MIUx12 4.5MIUx12 3MIUx12 3MIUx12
Total doz
180mIÜ 54MIU 54MIU 54MIU 54MIU 180MIU 216MIU 54MIU 54MIU 54MIU 54MIU 54MIU 54MIU 54MIU 54MIU 54MIU 54MIU 54MIU 54MIU 36MIU 54MIU
Takip süresi
11 ay 4 ay8 ay 8 ay8 ay 8 ay8 ay
7 ay 7 ay6 ay 6 ay6 ay 5 ay5 ay 5 ay5 ay 5 ay4 ay 4 ay4 ay 4 ay
Klinik düzelme
% 100
% 100% 50
% 100
% 75
% 25% 25
% 100% 0
% 100 9 100
% 25% 25
% 100
% 50
% 100
% 50
% 75% 50
% 100
% 25
% 100
‹. Zindanc› ve ark., Bazal hücreli epitelyomalarda intralezyonel interferon α-2a tedavisi
81
sonuçlara göre oldukça düflüktür. Çal›flmam›zda lite- ratürde bildirilen total dozlardan daha yüksek dozlar kullan›lmas›na karfl›n, baflar› oran› düflük bulundu (9-13). Yap›lan çal›flmalarda Grob ve ark. (13) IF uygulamas›
ile büyük lezyonlarda da klinik ve histopatolojik yan›t al›rken , Sterquist ve ark. (11)IF’lar›n ancak nonagresif tümörlerde etkili oldu¤unu bildirmifllerdir. Peterson ve ark. (14)yapt›klar› bir çal›flmada, 2x2 cm’den küçük tü- mörlerde tedaviye yan›t ald›klar›n›, büyük lezyonlarda ise baflar›s›z olduklar›n› bildirmifllerdir. Biz de olgula- r›m›zda 1.5x2 cm’den küçük lezyonlarda tam yan›t göz- ledik. Yap›lan bir çal›flmada, uzun süreli takibin tedavi- nin baflar›s›n› de¤erlendirmede önemli oldu¤u ve tam yan›t›n geç ortaya ç›kabilece¤i bildirilmifltir (9). Bizim bir olgumuzda klinik yan›t ancak 14. haftada elde edildi ve takip süresi uzad›kça klinik düzelmenin artt›¤› göz- lendi.
Yüksek total doz kullan›m›na karfl›n elde edilen baflar›
oran›n›n düflük olmas› ve maliyetin yüksekli¤i, bu teda- vi fleklinin ancak klasik tedavi yöntemleri uygulanama- yan hastalarla, estetik kayg›lar›n ön planda oldu¤u kifli- lerde bir alternatif olabilece¤ini düflündürdü.
KAYNAKLAR
1. Arnold HLJ, Odom RB, James WD: Andrews Disease of the Skin: Clinical Dermatology. Philadelphia, WB Saunders Company, 8 th ed. 1990
2. Carter DM, Lin AN: Basal Cell Carsinoma, Dermatology in General Medicine Ed: Fitzpatrick TB, Eisen AZ, Wolf K, Freedberg IM, Austen KF. Newyork, MC Graw. Hill inc, 4th ed. 1993
3. Farmer ER, Hekvig EB: Metastatic Basal cell carsinoma: A clini- copathologic study of seventeen cases. Canser 748-757, 1980.
4. Stiehm ER, Sosenbatt HM, Bryson et al: ‹nterferon: ‹mmünobi- ology and clinical significance. Annals of Internal Madicine 96:80- 93, 1982.
5. Greenway HT, Cornell RC: ‹nterferon. Arch Dermatol 126:1080- 1082, 1990.
6. Buecher SA: ‹ntralesional interferon a-2b in the treatment of Basal Cell carsinoma. J Am Acad Dermatol 24:731-734, 1991.
7. Sakura CY, Calamel DM: Comparasion of treatment modalities for recurrent Basal Cell Carsinoma. Plastic and Reconstructive Surgery 63:492-496, 1997.
8. Dereli T, Özyurt S, Öztürk A, et al: Nasolabial Sulcus üzerindeki Bazal Hücreli Karsünomalarda Rhomboid Flep Uygulamas›. XII Prof.
Dr. Lütfü Tat Simpozyumu Bildiri kitab› 1995:81-85.
9. Do¤an B, Harmanyeri Y, Balc›o¤lu H et al: ‹ntralesional a-2a interferon therapy for Bacal cell carsinoma. Canser letters 91:215- 219, 1995.
10. Ik›c D, Padovan I, Brodarec I, et al: Application of human leu- cocyte interferon in patients with tumors of the head and neck. Lancet 9:1025-1027, 1981.
11. Stenquist B, Wennberg AM, G›sslen H, et al: Treatment of agressive Basal Cell Carsinoma with inrtalesonal interferon.
Evulation of efficacy by Mohs Surgery. J Am Acad Dermatol 27:65- 69, 1992.
12. Greenway HT, Cornell RC, Tanner DJ, et al: Treatment of Basal Cell Carsinoma with intralesonal interferon. J Am Acad Dermatol 15(3):437, 1986.
13. Grob JJ, Collet AM, Munoz MH, et al: Treatment of large Basal Cell Carsinomas with intralesinal interferon a-2a. Lancet 16:878-879, 1988.
14. Pederson K, Jacobsen IE, Frentz G: Intralesonal interferon a-2b treatment of Basal Cell Carsinoma.Act derm Venereol 70(6):512-514, 1990.
15. Edwards L, Tucker SB, Perednia D, et al: The effect of an intralesional sustained-release formulation of interferon a-2b on Basal Cell Carsinoma. Arch Dermatol 126:1029-1032, 1990.
Göztepe T›p Dergisi 19: 80-82, 2004
82