Dünya Literatüründen Özetler
11
YazÕùma Adresi:
Correspondence Address:
Dr. Ateù Kara Hacettepe Üniversitesi TÕp Fakültesi, Çocuk SaülÕüÕ ve HastalÕklarÕ Anabilim DalÕ Enfeksiyon HastalÕklarÕ Ünitesi Hacettepe 06100 Ankara, Türkiye Tel.: +90 312 311 49 63 E-posta:
Abstracts from World Literature Literatür / Literature
44
Ateù Kara
Hacettepe Üniversitesi TÕp Fakültesi, Çocuk SaülÕüÕ ve HastalÕklarÕ Anabilim DalÕ, Enfeksiyon HastalÕklarÕ Ünitesi, Ankara, Türkiye
Çin’de akut solunum yolu enfeksiyonu olan çocuklarda insan metapnömoni virüsü sÕklÕüÕ, klinik ve moleküler özellikleri
Xiao N, Xie Z, Zhang B, et al. Prevalence and clinical and molecular characterization of human metapneumovirus in children with acute respira- tory infection in china. Pediatr Infect Dis 2010;
29: 131-4.
Çocukluk çaüÕnda, alt solunum yolu enfeksi- yonlarÕ, dünya genelinde mortalite ve morbidite- nin en önemli nedenlerinden birisidir (1). Üst solunum yolu enfeksiyonlarÕ (ÜSYE) ise önemli sosyal kayÕplara yol açar; okulda devamsÕzlÕk, çok sayÕda, saülÕk merkezi baùvurusu, gereksiz antibiyotik kullanÕmÕ bunlardan bazÕlarÕdÕr.
Amerika Birleùik Devletleri’nde yÕlda 500 milyon influenza dÕùÕ viral solunum yolu enfeksiyonunun gözlendiüi ve bunun da yÕlda 17 milyar dolar saülÕk harcamasÕna ve 22,5 milyar iù gücü kaybÕ gibi indirekt kayÕplara yol açtÕüÕ saptanmÕùtÕr.
Respiratuar sinsityal virüs (RSV), parainfluenza virüs (PIV), influenza virüs, koronavirüs ve rinovi- rüs ÜSYE etkenleri olarak sayÕlan virüslerin ilk sÕralarÕnda gelmektedir (2, 3).
Pediatric Infectious Disease Journal’Õn úubat 2010 sayÕsÕnda yer alan bu çalÕùma AralÕk 2006 ile KasÕm 2008 tarihleri arasÕnda Çin’in Gansu Yöresinde Üniversite Hastanesi’ne, solunum yolu enfeksiyonlarÕ bulgularÕ ile baùvuran 14 yaù ve altÕnda olan çocuklarla yapÕlmÕùtÕr. Akut solunum yolu enfeksiyonu bulgularÕ olan toplam 661 çocuktan alÕnan 661 nazofarengeal aspirasyon örneüinde revers-transkripsiyon polimeraz zincir
reaksiyonu ile insan metapnömovirüs varlÕüÕ araù- tÕrÕlmÕù ve virüsün tespit edildiüi örneklerde mole- küler çalÕùma yapÕlmÕù. ûnsan metapnömovirüsü (HMPV) 661 hastanÕn 45’inde (%6.8) pozitif ola- rak bulunmuù. HMPV pozitif olarak bulunan has- talarÕn en küçüüü 29 günlük iken, virüs tespit edilen en büyük hasta ise 9 yaùÕndaymÕù. AyrÕca mevsimsel olarak deüerlendirildiüinde kÕù- ilkbahar dönemi virüsün en çok (%84.4) tespit edildiüi dönem olarak görülmüù. AslÕnda literatür- de de daha önce dikkate getirildiüi gibi HMPV tespit edilen vakalarÕn %55.6’sÕnda aynÕ zaman- da bir baùka solunum yolu virüsü de izole edile- rek, HMPV ko-enfeksiyon etkeni olarak belirlen- miù. Eùlik eden solunum yolu virüslerinin ilk sÕra- sÕnda da RSV gösterilmiù. HastalarÕn tanÕlarÕ deüerlendirildiüinde HMPV’nin pozitif bulunduüu klinik tablolarÕn baùÕnda bronkopnömoni (%57.6) gelirken, öksürükte %88.9 ile en sÕk ùikayet ve bulgu olarak tespit edilmiù. Moleküler çalÕùmalar- da ise HMPV’lerin %80’i A2, %2.2 A1 ve %17.8’i B1 olarak dökümante edilmiù. Bununla birlikte hastalarÕn klinik tablosu ve klinik tablonun ùiddeti ile genetipik iliùki kurulamamÕù.
ûnsan metapnömovirüs ilk olarak Hollanda’da 2001 yÕlÕnda yeni bir paramiksovirüs olarak küçük çocuklarÕn solunum yolundan izole edil- miùtir (4). Tek sarmallÕ RNA virüsü olan metap- nömovirüsünün A ve B olmak üzere iki alt grubu gösterilmiùtir. ûnsan metapnömovirüsün sadece insanlarÕ enfekte ettiüi de gösterilmiùtir. HMPV’in ilk gösterildiüi yÕllarda ve daha sonrasÕnda, metapnömovirüsün, RSV’ye benzer bir klinikle seyrettiüi, en aüÕr tabloyu, yenidoüanlar ve yaù- lÕlar ve immünkompromize kiùilerde oluùturduüu
belirlenmiùtir. Çocuklarda, bronùiolit, pnömoni ve üst solunum yolu enfeksiyonlarÕyla bulgu verdiüi ve çoüu çocukta erken çocukluk döneminde geçirildiüi de daha sonraki çalÕùmalarda saptanmÕùtÕr (5). Bugün birçok farklÕ ülkede yapÕlmÕù olan çalÕùmalarda 5 yaùÕndan daha büyük olan çocuklarÕn hemen hemen tamamÕnÕn HMPV için anti- kor taùÕdÕüÕ gösterilmiùtir. Bir diüer ifade ùekli ile HMPV okul öncesi çocuklarÕn solunum yolu enfeksiyonu etkeni yani hemen herkesin 5 yaùÕndan önce metapnömovirüs ile karùÕlaùtÕüÕ ortaya konulmuùtur.
HMPV, direk ya da sekresyonlarla, yakÕn temasla, damlacÕk yoluyla bulaùmaktadÕr. ûnkübasyon dönemi 3-5 gün arasÕndadÕr, ayrÕca hastane kaynaklÕ bulaù bildirilmiù- tir, bulaùÕn olduüu kiùiler arasÕnda hastane personelinin de bulunduüu vakalar da saptanmÕùtÕr (6,7).
Metapnömovirüs enfeksiyonu çocuklarda diüer solunum yolu enfeksiyonlarÕna benzer bulgularla baùlangÕç göste- rir. Ateù, burun akÕntÕsÕ, öksürük gibi 1 haftadÕr devam eden bulgularla baùvuran hastalarÕn virüs bulaùtÕrma süreçleri 1-2 hafta arasÕnda deüiùir (8). Konjuktivit, kusma, ishal ve döküntü daha az rastlanan bulgulardandÕr.
HastalÕk RSV gibi erkeklerde kÕzlardan daha sÕk olarak alt solunum yolu enfeksiyonuna yol açar. Metapnömovirüse baülÕ alt solunum yolu bulgularÕ: bronùiolit, krup ve pnö- monidir.
Bu çalÕùma ile HMPV’in Çin’de de yaygÕn olarak bulun- duüu ve geliùmiù ülkelerdekine benzer klinik tablolara ve yaù daüÕlÕmÕna sahip olduüu gösterilmiùtir.
Kaynaklar
1. World Health Organisation. Acute respiratory infection in child- ren. www.who.int/fch/depts/resp_infections/en/
2. Glezen WP, Loda FA, Clyde WA, et al. Epidemiologic patterns of acute lower respiratory disease of children in a pediatric group practice. J Pediatr 1971; 78: 397-406.
3. Henderson FW, Clyde WA, Collier AM, et al. The etiologic and epidemiologic spectrum of bronchiolitis in pediatric practice. J Pediatr 1979; 95: 183-90.
4. Hoogen BG, Jong JC, Groen J, et al. A newly discovered human pneumovirus isolated from young children with respira- tory tract disease. Nat Med 2001; 7: 719-24.
5. Kuiken T, Hoogen BG, Riel DA, et al. Experimental human metapneumovirus infection of cynomolgus macaques (Macaca fascicularis) results in virus replication in ciliated epithelial cells and pneumocytes with associated lesions throughout the respiratory tract. Am J Pathol 2004; 164:
1893-900.
6. Peiris JS, Tang WH, Chan KH, et al. Children with respiratory disease associated with metapneumovirus in Hong Kong.
Emerg Infect Dis 2003; 9: 628-33.
7. Boivin G, Serres G, Hamelin ME, et al. An outbreak of severe respiratory tract infection due to human metapneumovirus in a long-term care facility. Clin Infect Dis 2007; 44: 1152-8.
8. Ebihara T, Endo R, Kikuta H, et al. Human metapneumovirus infection in Japanese children. J Clin Microbiol 2004; 42:
126-32.
Influenza A’nÕn Uçuùlar SÕrasÕnda Bulaùma Riskinin HesaplanmasÕ
Wagner BG, Coburn BJ, Blower S. Calculating the potential for within-flight transmission of influenza A (H1N1). BMC Med 2009; 7: 81.
Özellikle seyahatlerin artmasÕ bulaùÕcÕ hastalÕklarÕn yayÕlÕmÕnÕn hÕzlanmasÕna neden olmuùtur. Seyahat yön- temlerindeki deüiùimlerde bu sürecin daha da ivmelen- mesi ile sonuçlanmÕùtÕr. Büyük grip salgÕnÕ olarak adlandÕ- rÕlan 1918 influenza salgÕnÕn bir kÕtadan diüer kÕtaya geçiùi yaklaùÕk 6 ay sürmüùken, hepimizin yakÕn hafÕza- sÕnda yer alan SARS’Õn kÕta deüiùtirmesi yaklaùÕk 3-4 haftada ve son olarak güncel domuz gribinin ise sadece günler içerisinde gerçekleùmiùtir. Bunlarda uçak ile seya- hat hep gündeme gelmiù ve tartÕùÕlmÕùtÕr. Ancak Wagner ve arkadaùlarÕ ise bu çalÕùmada matematiksel modelleme ile uçak için de influenzanÕn bulaùma olasÕlÕüÕnÕ ele alarak deüerlendirmede bulunmuùlar.
UCLA’da çalÕùan araùtÕrmacÕlar, bu amaçla bir kaç hava yolu ile bulaùma risk deüerlendirmesini matematik- sel modelleme ile birlikte inceleyerek domuz gribinin uçuù sÕrasÕndaki bulaùma riskini Boeing 747 tipi Jumbo Jet’i (iki katlÕ ön kÕsmÕ olan büyük uçaklardan) esas alarak deüer- lendirmiùler. Bir hastanÕn uçaüa bindiüi durumda, 4 ayrÕ uçuù kabin sÕnÕfÕndaki, First Class, Üst Kat Business Class, Alt Kat Business Class ve normal ekonomi sÕnÕfÕ, virüs bulaùma risklerini deüerlendirmiùler.
AraùtÕrÕcÕlarÕn modellemesine göre, hasta kiùinin yaydÕ- üÕ virüs miktarÕnÕn uçak içerisindeki artÕmÕ, zaman ile doüru iliùkili olarak devam etmekte ve uçuù süresi ne kadar uzarsa virüsün bulaùma riski o kadar artmaktadÕr.
Beù saatlik uçuù süresi ele alÕndÕüÕnda First Class’ta yer alan hasta yolcudan diüer First Class yolcularÕna bulaùma riski sÕfÕr iken, 11 saatlik bir uçuùta bu bir hastadan iki kiùiye, 17 saatlik bir uçuùta ise beù kiùiye bulaù ile sonuç- lanmaktadÕr.
Ekonomi sÕnÕfÕnda ise bir hastadan beù saatlik bir uçuùta 2 ile 5 kiùiye bulaùtÕrÕrken uçuù süresi 11 saat olduüunda 5 ile 10 kiùiye, 17 saat olduüunda ise 7 ile 17 kiùiye çÕkmaktadÕr.
Business Class ise First Class ile ekonomi arasÕnda risk taùÕmaktadÕr.
AslÕnda bu çalÕùmanÕn ortaya koyduüu da beklentiler- den farklÕ deüildir. Ancak ülkemizden veya ülkemize Avrupa’dan uçuù yaparken eüer yanÕmÕzdaki kiùiler hasta deüilse bulaù riskinin çok yüksek olmadÕüÕ, Afrika-Orta Asya uçuùlarÕnda ise bir-iki sÕra ön ve arkamÕzdakilerin risk taùÕdÕüÕ, ancak deniz aùÕrÕ uçuùlarda paraya kÕyarak beù yÕldÕz konfor ve enfeksiyon riski olmadan First Class uçuùun uygun olacaüÕnÕ söylenilebilir.
ÇalÕùma domuz gribi verileri kullanÕlarak yapÕldÕüÕ için diüer solunum yolu ile bulaùan etkenlere uyarlanabilir mi,
Kara A.
Dünya Literatüründen Özetler Çocuk Enf Derg 2010; 4: 44-6
J Pediatr Inf 2010; 4:44-6
45
bu soruya cevap vermek bu veriler ile çok olasÕ olmasa da bu sonuçlar normal bulaùma paterninin ve bulaùma mesafelerinin uçaklar için de geçerli olduüunu gösterme- si açÕsÕndan fikir verici olabilir.
Cerrahi alan antisepsisi için klorheksidin ile povidon- iyodinin karùÕlaùtÕrÕlmasÕ
Darouiche RO, Wall MJ, Itani KMF, et al. Chlorhexidine- alcohol versus povidone-iodine for surgical-site antisep- sis. N Engl J Med 2010; 362: 18-26.
New England Journal of Medicine’nin 7 Ocak 2010 sayÕsÕnda yer alan bu orijinal çalÕùma aslÕnda çok uzun süredir sorulan ve tartÕùÕlan bir konuyu gündeme getirme- si açÕsÕndan ilgi çekici. Cerrahi öncesinde cerrahi alan temizliüi ve antisepsisinde kullanÕlacak ürünler hep tartÕ- ùÕlmÕù ve hala da tartÕùÕlmaktadÕr. Kesin bir fikir birliüi olmamasÕna raümen bu çalÕùma biraz daha klorheksidin kullanÕmÕnÕ güçlendirecek ùekilde görünmektedir.
ÇalÕùma Amerika Birleùik Devletleri’nde, üniversitelere afiliye olan 6 ayrÕ hastanede Nisan 2004 ile MayÕs 2008 arasÕnda prospektif olarak gerçekleùtirilmiù. AslÕnda yetiù- kinler üzerinde yapÕlmÕù olan (çalÕùmaya 18 yaù üzerinde olan hastalar dahil edilmiù) ve sonuçlarÕ çocukluk çaüÕ için de deüer taùÕdÕüÕndan dikkatinize getirdiüimiz bu çalÕùma- ya toplam 849 hasta dahil edilmiù. Klorheksidin-alkol grubuna 409, povidon-iyodin grubuna 440 hasta alÕnarak, cerrahi sonrasÕnda 30 gün içerisinde geliùen cerrahi alan enfeksiyonlarÕ açÕsÕndan izlenmiù.
Genel olarak bakÕldÕüÕnda klorheksidin grubunda cer- rahi enfeksiyonu %9,5 ve povidon-iyodin grubunda ise
%16,1 olarak tespit etmiùler. Aradaki farkÕnda anlamlÕ olduüunu ifade eden araùtÕrÕcÕlar daha detaylÕ inceleme yaptÕklarÕnda; yüzeyel insizyon enfeksiyonlarda klorheksi- din grubunda %4,2, povidon-iyodin grubunda ise %8,6 ve derin yerleùimli cerrahi iliùkili enfeksiyonlarda ise rakamlarÕ %1’e karùÕ %3 olarak bulunmuù.
ÇalÕùma vaka sayÕsÕ ile dikkate gelirken, klavuzlara da etkisi olabilecek sonuçlarÕ ile de dikkat çekmekte.
Kara A
Dünya Literatüründen Özetler
Çocuk Enf Derg 2010; 4: 44-6 J Pediatr Inf 2010; 4:44-6
