P a z a rt e s i 17 Nisan 2000
YASAM
EDİTÖR: , Faks: (0212) 505 68
Ş
işli Belediye Başkanı Mustafa Sarıgül, 1. U- lusal Mimarlık Akımı nın temsilcisi mimar Vedat Tek'in rölyefini, Nişantaşı Vali
konağı Caddesi’ndeki kendi e- seri olan ve uzun yıllar yaşadığı eve bugün konulacak. Türki ye’de ilk kez bir mimarın rölye fi kendi eserine asılacak. Mi-
md<m *6y>om,ıı,y't.c°m.tr marlar Odası Genel Başkanı
Oktay Ekinci, soylu bir girişim olarak değerlendirdiği uygulamanın bütün Tür kiye’de yaygınlaşmasını istediklerini söyledi.
Şişli Belediyesi’nin Birinci Ulusal Mimarlık Akımı’nın ustası mimar Vedat Tek’e saygı gös termek ve anmak için yaptığı çalışma, mimarla rın beğenisini kazandı. Belediye, Vedat Tek’in e- vine asılmak üzere bir rölyef yaptırdı ve Vedat Tek’i anlatan bir kitaçık bastırdı.
Sarıgül, konuya ilişkin “Uygarlığımız adına gelecek kuşaklara ışık tutan bu değerli insanları mız ve eserlerinin önünde bir kez daha saygıyla e- iğiliyorum” dedi.
Tüm tarihi binalar
Kültüre saygı gösterilmesi gerektiğini vurgu layan Sarıgül şunları söyledi:
“Vedat tek, Birinci Ulusal Mimarlık Akımı’mn büyük ustası. Bütün Avrupa’da, büyük üstatların -yaptığı binaların üzerinde ne zaman, kimin tara
fından yapıldığı yazılıdır. Biz Türkiye’de ilk defa JJx>yle bir uygulamayı başlatıyoruz. Mimar Vedat ‘•Tek’in Valikonağı Caddesi’ndeki evine rölyefli bir tanıtım plakası asarak, yeterince anlatmasa bile, hem kendisini hem de eserlerini toplumumuza ve gelecek kuşaklara tanıtmak istiyoruz ve diyoruz ki ! ‘Bu yapıt. Birinci Ulusal Mimarlık Akımı’nm tek mimarı, mimar Vedat Tek tarafından yapılmıştır.’ ^ iş li’deki bütün binaları bu şekilde toparlayaca ğ ız . Binaların tarihi ve kültürel değerlerini tanıta c a k gelecek kuşaklara aktaracağız.”
Şişli’nin eskiden kent kültürü ve
uygarlaşma-Çağdaş
‘Sinai
teşek
Türkiye'de ilk kez
bir mimarın; Vedat
Tek'in rölyefi kencT
eserine asılacak
nın merkezi olduğunu ama daha sonra unutuldu ğunu belirten Sarıgül, “Biz yapacağımız çalışma larla bunu yeniden yaşatacağız” dedi.
Kentlere değer katanlar
TMMOB Genel Başkanı Oktay Ekinci, Şişli Belediye Başkanı Mustafa Sarıgül’ün, “kentleri bezeyen binaların mimarlarıyla birlikte tanın ması uygulaması’m başlatmasını örnek girişim olarak değerlendirdi.
Ekinci; Sarıgöl'ü, Erhan Işözen’i ve Tankut Öktem’i, bu soylu girişimlerinden ötürü kutladı ğını, diğer belediyelerin de kentlerine değer ka tan mimarlar için aynı uygulamayı yaygınlaştır malarım dilediklerini söyledi.
Derin sorgulama
Oktay Ekinci şu değerlendirmeyi yaptı: “Böy- lece Valikonağı Caddesi ile Süleyman Nazif So- kağı'mn kesiştiği köşedeki özgün binanın önün den geçenler, artık aynı güzelliği bu kente kimin armağan ettiğini de öğrenmiş olacaklar. Dahası, Mimar Erhan Işözen’in tasarladığı sade bir dü zenleme ile Prof. Dr. Tankut Öktem tarafından yapılan Mimar Vedat Tek rölyefinin altında ‘Bi rinci Ulusal Mimari Akım’ın temsilcisi Mimar Vedat Tek, uzun yıllar kendi eseri olan bu evde yaşadı’ bilgisini de okuyup, ‘O yıllarda çağdaş mi marlığın da ulusal bir kimlik taşıması için çaba gösterenler varmış’ diye düşünüp şimdiki özen sizliği daha bir derinden sorgulayacaklar.”
Postane
binası
Sirkeci Büyük Postane Binası, usta mimar Vedat Tek'in Posta Telgraf Nezareti Mimarı olduğu dönemde yaptığı, en bilinen eserlerinden biri... • *>*
Vedat Tek'in eserlerinden bazıları
• Sultanahmet Tapu ve Kadastro Müdürlüğü binası (Defteri Hakani)
• Sirkeci Büyük Postane • Haydarpaşa ve Moda vapur
iskeleleri
• Ankara Halk Fırkası Mahfeli (Eski Büyük Millet Meclisi Binası) • Kastamonu Hükümet konağı • Fatih Tayyare Şehitleri Anıt • İzmit Saat Kulesi
• Çankaya Gazi Köşkü
• Nişantaşı Macar Konsolosluğu binası.
® ... "
KİMDİR?
Vedat Tek
Legion d'Honneur
nişanı ald
• Mimar Vedat Tek 1873'te doğdu. Giritli Sırrı Paşa ile şair ve bestekar Leyla Hantm'ın oğlu • Galatasaray Lisesi ikinci sınıfındayken Paris'e giden Vedat Te k, Ecole National des BeauxArts'ta mimarlık öğrenimi yaptı.
• Dalındaki çalışmaları nedeniyle Fransa'da kendisine Legion d'Honneur nişanı verildi.
•1897 yılında Paris'ten dönen Tek, 1899'da Şehremaneti Mimarlığı'na atandı.
• 1905 yılında Posta Telgrâf Nezareti Mimarlığı'na getirildi. 1908'de Saray Başmimarlığı'na yükselen Tek, Cumhuriyet döneminde birçok seçkin esere imza attı. • Ayrıca, Sanayi-i Nefise Mektebi, Mühendis Mektebi Ali'sinde ulusal bilince sahip kuşaklar yetişmesinde üstün bir çaba gösterdi.
• Mimar Vedat Tek 1942 yılında yaşamını yitirdi.
Taha Toros Arşivi
