Hasta hastane sendromu

(1)

Hasta Bina Sendromu Hasta Bina Sendromu

Hasta Hastane

Sendromu

(2)

(3)

 Bir binanın hem dış ortam hem de iç _{Bir binanın hem dış ortam hem de iç}

ortam kaynaklı kirleticiler tarafından ortam kaynaklı kirleticiler tarafından

sarılması ve bu kirliliğin binaya yerleşmesi sarılması ve bu kirliliğin binaya yerleşmesi

sonucu bina hastalanır. sonucu bina hastalanır.

(4)

 Hastalanan bina içinde çalışanların _{Hastalanan bina içinde çalışanların} ve/veya yaşayanların sağlık

ve/veya yaşayanların sağlık

durumlarının

olumsuz yönde etkilenmesi ile de hasta olumsuz yönde etkilenmesi ile de hasta bina sendromu görülür.

(5)

Hasta bina sendromunun oluşmasını hazırlayan

faktörler dört ana başlık da toplanır.

 _{Birinci grup:Hava kaynaklı kirleticilerdir.}_{Birinci grup:Hava kaynaklı kirleticilerdir.}

 İkinci grup :Havalandırmayı sağlayan _{İkinci grup :Havalandırmayı sağlayan}

iklimleyici sistemlerin yetersizliğidir

 Üçüncü grup :Kapalı ortam atmosferi olarak _{Üçüncü grup :Kapalı ortam atmosferi olarak}

tanımlanan solunan havanın kalitesi ile tanımlanan solunan havanın kalitesi ile ortamdaki sıcak havanın konforudur.

ortamdaki sıcak havanın konforudur.

(6)

 Dış ortam kaynaklı kirleticilerin başında _{Dış ortam kaynaklı kirleticilerin başında}

HAVA KİRLİLİĞİ gelir. HAVA KİRLİLİĞİ gelir.

 Binaların havalandırma biçimi ve _{Binaların havalandırma biçimi ve}

havalandırma sistemlerinde meydana havalandırma sistemlerinde meydana

gelen sorunlar ise iç ortam atmosferindeki gelen sorunlar ise iç ortam atmosferindeki

kirleticilerin birikimine neden olur. kirleticilerin birikimine neden olur.

(7)

Binanın kendisinden kaynaklanan faktörler Binanın kendisinden kaynaklanan faktörler

altı başlıkda toplanır. altı başlıkda toplanır.

(8)

1)

1)Bina içindeki yüksek sıcaklık (23 derece Bina içindeki yüksek sıcaklık (23 derece

üzerinde oda ısısı) üzerinde oda ısısı)

2)Temiz hava ile havalandırmanın az olması(kişi başına 2)Temiz hava ile havalandırmanın az olması(kişi başına

/saniyede/10 litreden az) /saniyede/10 litreden az)

3)Sıcaklık ve ışıklandırmanın bireysel kontrolünün düşük 3)Sıcaklık ve ışıklandırmanın bireysel kontrolünün düşük

olması olması

4)İklimlendirme sistemi olan binadaki hizmetin bakımının 4)İklimlendirme sistemi olan binadaki hizmetin bakımının

zayıf olması zayıf olması

5)Binanın temizliğinin zayıf olması 5)Binanın temizliğinin zayıf olması

6)Su tüketiminin sorunlu olması 6)Su tüketiminin sorunlu olması

(9)

Hastalanmaya başlayan bina:

nem/ısı/basınç/HAVALANDIRMA

faktörlerinden

hızla etkilenerek dış ortamdan

bina içine taşınan her türlü

mikro_ organizmanın

yerleşebileceği

bir ortam oluşturur

(10)

Bioaeresoller denilen bu dünyanın içinde : Bioaeresoller denilen bu dünyanın içinde : atmosfere karışarak havada asılı kalabilen atmosfere karışarak havada asılı kalabilen

mikrocanlılar(bakteriler,mantarlar,viruslar, mikrocanlılar(bakteriler,mantarlar,viruslar, polenler,toz keneleri,böcek leşleri, kanat kol polenler,toz keneleri,böcek leşleri, kanat kol

parçaları,hayvanlara ait tüy kıl artıkları) parçaları,hayvanlara ait tüy kıl artıkları)

yer alır. yer alır.

(11)

İç ortam atmosferi kirleticileri olarak da: İç ortam atmosferi kirleticileri olarak da:

Uçucu organik Uçucu organik

bileşikler,gazlar,is,kir,toz,mikro bileşikler,gazlar,is,kir,toz,mikro

organizmalar,toz akarlar ile organizmalar,toz akarlar ile

asbest,cam,elyaf gibi maddelerin tozları asbest,cam,elyaf gibi maddelerin tozları

gösterilmektedir. gösterilmektedir.

(12)

Çevreye ait kirleticiler arasında Çevreye ait kirleticiler arasında

bioaeresoller,açık alan baca kirleticisi bioaeresoller,açık alan baca kirleticisi

olarak :araçların ve/veya endüstriyel ekzos olarak :araçların ve/veya endüstriyel ekzos

çıktıları ,fiziksel faktör olarak :ışık, çıktıları ,fiziksel faktör olarak :ışık,

titreşim,gürültü ,rutubetli binalarda ki titreşim,gürültü ,rutubetli binalarda ki

(13)

Hasta Bina Sendromu

Binaya Bağlı Hastalık

Hasta Bina Sendromu veya Binaya Ait Hasta Bina Sendromu veya Binaya Ait

Hastalık kapalı ortam atmosferinin Hastalık kapalı ortam atmosferinin

solunmasına bağlı olarak ortaya çıkan, solunmasına bağlı olarak ortaya çıkan,

kişinin kendisine ait hiçbir enfeksiyon söz kişinin kendisine ait hiçbir enfeksiyon söz

konusu edilmeksizin kişilerin hastalanması konusu edilmeksizin kişilerin hastalanması

(14)

 Klinik tablo ev tozuna yada polen ve küf _{Klinik tablo ev tozuna yada polen ve küf}

mantarlarına karşı oluşan allerjik hastalık mantarlarına karşı oluşan allerjik hastalık

tablosuna benzer. tablosuna benzer.

(15)

Semptomlar dört ayrı kategoriye

ayrılır.

1)Deri,gözler,burun ve/veya boğazda 1)Deri,gözler,burun ve/veya boğazda

kuruluk kuruluk

2)Gözde sulanma veya burunda akıntı gibi 2)Gözde sulanma veya burunda akıntı gibi

allerjik semptomlar allerjik semptomlar

3)Göğüste daralma,tıkanıklık,sıkışma hissi 3)Göğüste daralma,tıkanıklık,sıkışma hissi

gibi asemptomatik semptomlar gibi asemptomatik semptomlar

4)Devamlı yorgunluk hissi,başağrısı yada 4)Devamlı yorgunluk hissi,başağrısı yada

keyifsizlik,kırgınlık gibi genel semptomlar keyifsizlik,kırgınlık gibi genel semptomlar

(16)

 Burada üzerinde durulması gereken ve _{Burada üzerinde durulması gereken ve}

dikkatle izlenmesi gereken en önemli dikkatle izlenmesi gereken en önemli

konu:ciltte meydana gelen semptomlar konu:ciltte meydana gelen semptomlar

hariç,tüm semptomların sorunlu binadan hariç,tüm semptomların sorunlu binadan

ayrıldıktan sonra birkaç saat içinde ayrıldıktan sonra birkaç saat içinde

iyileşmesidir.Kuru cildin iyileşmesi birkaç iyileşmesidir.Kuru cildin iyileşmesi birkaç

gün alabilir. gün alabilir.

(17)

 _{Kapalı alan atmosferinin sağlık üzerine etkileri}_{Kapalı alan atmosferinin sağlık üzerine etkileri}

arasında Kakosmi Sendromu nun ayrı bir yeri

vardır.

 Yaşanılan ve/ veya çalışılan ortam havasında _{Yaşanılan ve/ veya çalışılan ortam havasında}

bulunan ksenobiyotik maddelerin oluşturduğu

kokudan ötürü kişinin kendini hasta hissetmesi

tıbben Kakosmi Sendromu olarak adlandırılır.

tıbben Kakosmi Sendromu olarak adlandırılır.  _{Rutubet ve/veya küf kokusuda Kakosmi}_{Rutubet ve/veya küf kokusuda Kakosmi}

Sendromu nedeni olabilmektedir.

(18)

Hastalanan bina hastane binası

olarak tanımlanınca hastane binası

 HASTA HASTANE (HH) OLARAK_{HASTA HASTANE (HH) OLARAK}

adlandırılır.adlandırılır.

 Hasta hastanelerde hasta bina _{Hasta hastanelerde hasta bina} sendromlarına ilaveten( iç ortam

sendromlarına ilaveten( iç ortam

havasındaki hava döngüsü ile birlikte temiz

hava değişimi sağlanmadığı

takdirde)yoğun ve istenmeyen ağır bir takdirde)yoğun ve istenmeyen ağır bir

koku olur.koku olur.

(19)

Hastanelerde

1)Ameliyathanelerde ve yoğun bakım 1)Ameliyathanelerde ve yoğun bakım

ünitelerinde atmosfere yayılan,bu ünite ünitelerinde atmosfere yayılan,bu ünite

çalışanlarının kullandığı kimyasallar çalışanlarının kullandığı kimyasallar

2)Anestezistlerin cerrahi müdahele sırasında 2)Anestezistlerin cerrahi müdahele sırasında

kullandığı uçucu organik bileşikler kullandığı uçucu organik bileşikler

(20)

3)Radyoloji bölümlerinde film banyo 3)Radyoloji bölümlerinde film banyo

odalarındaki uçucu kimyasallar odalarındaki uçucu kimyasallar

4)Teşhis ve tedavi için patoloji, biyokimya 4)Teşhis ve tedavi için patoloji, biyokimya

,klinik mikrobiyoloji labratuarlarında ,klinik mikrobiyoloji labratuarlarında

kullanılan miyarlar,çözeltiler,ve diğer kullanılan miyarlar,çözeltiler,ve diğer

uçucular uçucular

5)Sterilizasyon ünitelerinde uçucu sterilizan 5)Sterilizasyon ünitelerinde uçucu sterilizan

gaz ve dumanlar gaz ve dumanlar

(21)

6)Temizlik ve dezenfeksiyon amaçlı 6)Temizlik ve dezenfeksiyon amaçlı

kullanılan kimyasallar ve çözeltiler ile kullanılan kimyasallar ve çözeltiler ile

maruziyet maruziyet

 Hasta hastanelerde çalışanları vede _{Hasta hastanelerde çalışanları vede}

hastaları ile refakatçilerini de içine alan hastaları ile refakatçilerini de içine alan

(22)

 Dünya Sağlık Örgütünün 1984 yılında _{Dünya Sağlık Örgütünün 1984 yılında}

yayımlanan raporunda: Dünyadaki yeni ve yayımlanan raporunda: Dünyadaki yeni ve

yenilenen binalarda dahil olmak üzere hasta bina yenilenen binalarda dahil olmak üzere hasta bina

sayısı yüzde 30 dur. sayısı yüzde 30 dur.

 Hasta hastanelerin denetimi her ne kadar _{Hasta hastanelerin denetimi her ne kadar}

Hastane İnfeksiyon Komitelerince yürütülmekte Hastane İnfeksiyon Komitelerince yürütülmekte ise de zaten ağır iş yükleri olan bu grub istismar ise de zaten ağır iş yükleri olan bu grub istismar

edilmektedir. Hastane Güvenliği Komiteleri ile edilmektedir. Hastane Güvenliği Komiteleri ile

sorunların boyutları saptanmalı ve hastane sorunların boyutları saptanmalı ve hastane

çalışanlarının güvenliği için yeni projeler çalışanlarının güvenliği için yeni projeler

üretilmelidir. üretilmelidir.

(23)

Prof . Dr. Rengin ERDAL Prof . Dr. Rengin ERDAL