S
aitPaik Abasıya- nık, hikaye ve şiir yazmaya çok kü çük yaşlarda başlamış - tır. San okul defterine yazı yazmak alışkanlı ğından hiçbir zaman vazgeçmedi. 1906 yılın da Adapazan’nda dün yaya gelen ünlü hikaye - ci, 3 yıl İstanbul Üniver sitesi Edebiyat Fkkülte - si’nde 3 yıl.da Fransa’da Grenoble Üniversite - si’nde öğrenim gördü. Babasının ölümüyle t i caretle uğraştı, ancak t i caretin ona göre bir iş olmadığım anlayınca bu işi bıraktı.Burgaz’a kaçtı
Sait Pdik yaşadığı çevreye son derece bağ lıdır. O kadar ki bir Pa ris seyahatinde onbeş gün bile kalamadan uçağa atladığı gibi İs - tanbul’a döner. Sait Fil ik Abasıyamk, hikaye lerinde İstanbul halkım yazmıştır. Yaklaşık 147 hikayesinin 11 Finin ko nusu İstanbul ile ilgili dir. Bunlarda kent yaşa mı ve insanlar anlatılır. Hikayelerinin 48’i Bur gaz Adası’nda geçer. Ancak bunun yanında İstanbul semüerini ko nu edinen öyküleri de vardır. Silivnkapı’dan Topkapı’ya doğru yayıl mış bir yürüyüşün ta- mMıklan bölgeye ait birçok özelliği de ortaya koyar. Yedikule üe Siliv- rikapı arasında incirlik - ler vardır.
Dutçular, Şehit Ni zam bahçelerinden Kozluk duüuklanndan dut getirir. Karaköy, B e yoğlu, Tünel, Dolapde- re’ye inen sokaklar, kahvehaneler, meyha neler, serseriler, hayat kadınlan Sait ihik’in birçok öyküsüne konu olmuştur. 1940’h yıllara kadar hikayelerinde iyimserlik hakimdir. “Herkes herkesi sevi yordu” diyen Sait Fhik doğaya, insanlara ve
Kent hikayelerinin hüzünlü ve umutsuz
yazarı Sait Eaik Abaşyam k kentten _
kaçarcasm a
BurğlzAclaya
sığındı Î>
Zincirlikuyu’ya gömüldü
Kentten nefret ve tiksinti duyarak Burgazada'ya yerleşen ve ölüm ünden sonra müze haline getirilen evinde yaşamını yitiren Sait F a ik, Zincirlikuyu’daki mezarına defnedildi.
kent yaşamına iyimser bakar. Sait Fhik’in kent yaşamına ilişkin bu iyimserliği Lüzum
suz Adam’la 1948’li yıl lardan başlayarak ikin
ci dönem hikayeciliğin - de değişir.
Lüzumsuz Adam ad lı eserinin hemen he men ilk satırlarında “Her insandan
korku-orum.” cümlesi,, bir aşka hikayede (İp Me selesi),” Şehir muaz zam şey... Korkutuyor insanı” dikkat çeker. Ve Sait Paik’te şehirden
kaçış başlar. Bundan sonra yazdığı hikayeler - de şehıre olan nefret de zaman zaman dile geti - rilir. Sait Faik Burgaz Adası’na sığınır.
Son Kuşlar adlı ese rindeki 19 hikayenin 16’sı Burgaz Ada’da ge çer. “Haritada Bir Nok ta” eserinde sığınma ye rini anlatır. “Balığa ç ı kacaktım.. .Kaybettiğim her şeyi; insanlığı, cesa reti, sıhhati, iyiliği, safi - yeti, dostluğu, alın teri ni, sessizliği yeniden bulacak;...meyus ve mahcup ölümü bekle yecektim...Hiçbir za man yeniden damla damla, dakikaları duya duya, sıkıla patlaya, rüzgarı, denizi, ağı seve seve ölümü bekleyece ğimi bilmeyeceklerdi...”
Düş kırıklığı
Ne varki Sait Fhik’i Ada’ya sığınmak, insan ların arasında kendi de yimiyle “seyirci sıfatıy la” yaşamak da kurtar maz. Müthiş bir düş kı rıklığı yaşar. “Burada namuslu insanlar ara sında sakin, ölümü bek leyecektim. ... Yapama - dım. Koştum tütüncü ye, kalem kağıt aldım. Oturdum.Adanın tenha yollarında gezerken ca nım sıkılırsa küçük değnekleri yontmak için cebimde taşıdığım çakımı çıkardım. Kale - mi yonttum. Yonttuk tan sonra tuttum, öp tüm. Yazmaszam deli olacaktım.”
Ve Sait Fhik, ölümün den 2 ay kadar önce ya yımladığı Alemdağ’da Var Bir Yılan” adlı kita bında balıkçıları, na - muslu dediği insanları bir daha anmaz.
Artık varsa yoksa Alemdağ’dır. Thşdelen’i, Alemdağ’ın doğal gü zellikleri anlatır.
11 Mayıs 1954 yılında Burgaz Âda’daki evinde yaşamım yitiren Sait Fhık Zincırlikuyu’daki mezarlığa gömülür.
Kişisel Arşivlerde İstanbul Belleği Taha Toros Arşivi
