---
Cumhuriyet Üniversitesi
Tıp Fakültesi
BTAstef testi Mesane Kanseri Şüphesi ile Uygulanan Sistoskopi
Anestezi Tipini Belirlemede Kullanılabilir mi?
Can BTA stat test predict the type of anesthesia in patients undergoing cystoscopy with suspicion of
bladder cancer?
Hakan GEMALMAZ *, Ömer ÖĞE **, İzzet KOÇAK *, Mehmet DÜNDAR *, Burçin ÖZEREN ***, Haluk
EROL **
ÖZET
Bu çalışma ile BTA stat testinin mesane kanseri şüpheli olguların sistoskopisinde uygulanacak anestezi tipini belirleme-de kullanıp kullanılamayacağını ve bu seçimin hasta başına düşen maliyeti ne oranda etkileyeceğini ortaya koymayı amaç-ladık.
Çalışmaya mesane tümörü araştırılması amacıyla ilk kez sistoskopi uygulanan 22 hasta dahil edildi. Sistoskopi öncesinde hastaların tümünden intravenöz urografi (İVU) istendi ve İVU normal olan hastaların miksiyon idrarında BTA 5öf testi bakıldı. İVU sonucu pozitif olan hastalar genel anestezi ile sistoskopiye alınırken İVU ve BTA stat testinin negatif olduğu hastalarda lokal anestezi ile sistoskopi uygulandı. Rutin tetkikler ve ope-rasyon giderlerinin hesaplanmasında Maliye Bakanlığının 1999 yılı bütçe uygulama talimatları göz önüne alındı.
Radyolojik inceleme ve BTA stat testi sonrasında 22 ol-gunun 15'inde lokal anestezi, 7'sinde genel anestezi altında sistoskopi uygulandı. Lokal anestezi altında sistoskopi uygula-nan 15 hastanın hiçbirinde mesane tümörü saptanmadı. İVU sonucunun pozitif olduğu 7 olgunun 5'inde ise tümör tespit edildi. Bu yaklaşım ile BTA stat testinin negatif olduğu ve lokal anesteziyle sistoskopi uygulanan bir hastada tümör saptanmaz ise maliyet %40 oranında azalmaktadır.
Sonuç olarak BTA stat testine mesane kanseri araştır-ma algoritaraştır-masında böyle bir yer vererek milli ekonomiye önemli katkı sağlanacağı ve birçok hastanın da gereksiz yere genel anestezi riskine maruz kalmasının engelleneceği inancındayız.
Anahtar kelimeler: BTA stat test, mesane kanseri,
anestezi, maliyet
SUMMARY
The aim of the study was to determine if BTA stat test c an hel p t o predict the t ype of anest hesi a i n pat i ent s undergoing cystoscopy with suspicion of bladder cancer and also to determine the effect of this policy to the cost price per patient.
Twenty-two patients being investigated for bladder c anc er have b een i ncl uded t o t he st udy. I nt raven ous urography (İVU) w as perform ed in ali patients befor e cystoscopy and BTA stat test was done in patients with nor-mal İVU. The patients who have a positive İVU for bladder cancer undervvent cystoscopy under general anesthesi a, vvhereas local anesthesia was used in patients with negative İVU and negative BTA stat test. A bladder cancer was detected in 5 of 7 with positive İVU. Of the 15 patients with negative BTA stat, none had demonstrated bladder cancer in cystoscopy under local anesthesia. W ith this policy, the cost could be reduced approxim ately 40% in patients vvith a negative BTA stat and a clean cystoscopy under local anesthesia.
in conclusion, to give a place to BTA stat test in the evaluation of bladder cancer will prevent the patients from unnecessary anesthesia risk and a valuable benefit will be gained for the national incom e on the other hand.
Key words: BTA stat test, bladder cancer, anesthesia,
cost
C. Ü. Tıp Fakültesi Dergisi 22 (1): 37 - 40, 2000
Yrd. Doç. Dr. Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi Üroloji Anabilim Dalı, Aydın Uz. Dr. Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi Üroloji Anabilim Dalı, Aydın Arş. Gör. Dr. Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi Üroloji Anabilim Dalı, Aydın
BTA sfaf testi mesane kanseri şüphesi ile uygulanan sistoskopinin anestezi tipini belirlemede kullanılabilir mi?
GİRİŞ
Hematüri üroloji pratiğinde oldukça yoğun uğraş
verilen ve ayırıcı tanıya ihtiyaç duyulan bir semptomdur.
Hematüri etiyolojisi nonspesifik sistit gibi benign
olay-lardan kanserlere kadar uzanan geniş bir spektrumun
habercisi olabilmektedir (1,2,3). Kullanılan ayırıcı tanı
yöntemleri arasında sistoskopi ve idrar sitolojisi
günü-müze kadar altın standart olma özelliğini korumuşlardır.
Ancak sistoskopi invazif bir yöntemdir ve idrar sitolojisi
düşük duyarlılığı ve de değerlendiren kişiye bağımlılığı
nedeniyle tanısal açıdan kısıtlı kalmaktadır(4,5).
Günümüzde mesane kanseri teşhis ve takibinde
tümör belirleyicilerine giderek artan bir talep dikkati
çekmektedir. Şu ana kadar rutin kullanıma girebilmiş bir
tümör belirleyici yoktur. Ancak BTA (bladder tümör
antigen) stat testi oldukça duyarlı, pratik ve ucuz bir
test olması açısından yoğun şekilde üzerinde durulan bir
tümör belirleyicisidir (6). BTA stat testi miksiyon
idrarın-da herhangi bir özel işleme gereksinim duyulmaidrarın-dan
uygulanabilen ve poliklinik
şartlarında mesane tümör
a n t i j e n i n i
5
d a k i k a
i ç i n d e
s a p t a y a n
immunokromatografik bir yöntemdir (7).
Mesane kanseri şüpheli olgularda klasik
uygula-ma genel anestezi altında sistoskopik inceleme ile tanıya
gidilmesidir. Genel anestezinin sağladığı avantajlar
ürologa daha duyarlı bir inceleme olanağı sağlaması
yanında tümör tespit edilen olgularda aynı seansta
transüretral tümör rezeksiyonunun da yapılabilmesidir.
Ancak özellikle ileri yaş grubu hastalarda genel anestezi
riskli olabilmekte ve maliyeti de arttırmaktadır.
BTA stat testi literatürdeki raporlar
ışığında
me-sane tümörü tanısında şu an için sistoskopinin yerini
alabilecek durumda değildir. Ancak bildirilen duyarlılık
oranları bu testin en azından rutin uygulamada belirli bir
yer alabilecek düzeyde olduğunu göstermektedir (8).
Bu çalışma ile BTA stat testinin mesane kanseri
şüpheli olguların sistoskopisinde uygulanacak anestezi
tipini belirlemede kullanıp kullanılamayacağını ortaya
koymayı amaçladık.
ortalaması 54 (28-75) olarak hesaplandı. Hastai
sistoskopi endikasyonu makroskobik hematıin, p;. _
İntravenöz urografi (İVU) bulgusu veya antibiyoterM
rağmen sebat eden mikroskobik hematüri idi.
Sistoskopi öncesinde hastaların tümündenl
istendi ve İVU normal olan hastaların miksiyon idrar»
BTA stat testi bakıldı. BTA stat test cihazına 5 dal
idrar konduktan sonraki 5. dakikada test bölgesiH
herhangi bir bant oluşması pozitif sonuç olarak ki
edildi. İVU sonucu pozitif olan hastalar genel anestez
sistoskopiye alınırken İVU ve BTA stat testinin ne?
olduğu hastalarda lokal anestezi ile sistoskopi uyguli di.
Lokal anestezi öncesinde hastalara 0.04 mn
midazolam ile İntravenöz sedasyon uygulans
Sedasyonu takiben 10 gr Cathagel (0.2 gr lidokait
0.005 gr klorheksidin dihidroklorür içeren) üretral*
dan verilip, 10 dakika beklendikten sonra 17.5 f m
sistoskop ile üretrosistoskopi yapıldı.
Lokal anestezi ile sistoskopi yapılan hastalar»
işlem öncesinde sadece HIV ve hepatit paneli isten!
Genel anestezi uygulanacak olgulardan tam kan sayıl
kanama ve pıhtılaşma zamanı, kan biyokimyası, HBı
hepatit paneli, EKG, akciğer grafisi ve anestezi konsi
tasyonu istendi. Rutin tetkikler ve operasyon giderleri»
hesaplanmasında Maliye Bakanlığının 1999 yılı bul
uygulama talimatları göz önüne alındı.
BULGULAR
Radyolojik inceleme ve BTA stat testi sonra»
22 olgunun 15'inde lokal anestezi, 7'sinde genel anestl
zi altında sistoskopi uygulandı. Lokal anestezi altın
sistoskopi uygulanan 15 hastanın hiçbirinde mesaJ
tümörü saptanmadı. İVU sonucunun pozitif olduğu l
olgunun 5'inde tümör tespit edildi ve bunların tümünde
histopatolojik incelemede değişici epitel kanseri tana
kondu. Anestezi tipine göre maliyet oranları Tablo l'de
gösterilmiştir.
HASTALAR VE YÖNTEM
Bu prospektif çalışmaya mesane tümörü
araştı-rılması amacıyla ilk kez sistoskopi uygulanan 22 hasta
dahil edildi. Hastaların 17'si erkek, 5'i kadındı ve yaş
G e m a l m a z
Tablo 1. Maliyet ve elde edilen kazanç.
Hasta sayısı
Hasta başına (TL)
To pl am (T L)
Genel
7
54.000.000 TL
378.00 0.000
Lokal
15
18.000.000 TL
270.00 0.000
BTA stat
15
14.000.000 TL
210.00 0.000
Kazanç*
15
22.000.000 TL
330.00 0.000
Genel anestezi altında sistoskopi maliyetinden lokal anestezi ve BTA stat test maliyeti çıkartılarak elde edilmiştir.
T A R T IŞM A
Günümüzde primer veya rekürren mesane kan-serini saptamak için standart tanı aracı sistoskopidir. Üriner sitolojinin özellikle düşük grade mesane kanser-lerinde yetersiz duyarlılığa sahip olması mesane kanseri izleminde sistoskopiye yardımcı olabilme potansiyelini kısıtlamaktadır (9). Günümüzde idrar sitolojisine göre daha üstün tümör belirleyicilerine sahip olduğumuz açıktır ve bunların en önemlilerinden biri de BTA stat testidir (10,11,12). Mesane tümör belirleyicileri mesane kanseri saptamada tarama testi olarak kullanılabilme ve sistoskopiye yönlendirme potansiyeline sahip olarak gözükmektedir (13). Mesane kanseri tanısında %100 duyarlılıkta bir tanı aracının elde edilmesi kolay gözük-memektedir. Öyleyse eldeki tanı araçlarının belirli aşa-malarda klinik kullanıma geçirilmesi amaçlanmalıdır.
Mesane kanseri şüpheli olgularda son basamak genel anestezi altında sistoskopik inceleme ve tümör saptanan olgularda aynı seansta transüretral tümör rezeksiyonu yapılmasıdır. Sonuçta sistoskopik inceleme öncesi her hastaya preoperatif değerlendirme uygulan-maktadır. Bu ise tümör saptanmayan olgularda gereksiz maliyet artışına ve en önemlisi genel anestezi riskinin eklenmesine neden olmaktadır.
BTA stat testinin mesane değişici epitel kanser-leri için duyarlılığı %64-67, seçiciliği ise %90-95 oranın-da bildirilmektedir (8,14). Yüksek seçicilik yüzdesi nede-niyle BTA stat testinin negatif olduğu olgularda tümöre rastlama ihtimali düşüktür. Dolayısıyla negatif test sonu-cunun yönlendirmes i ile genel anest ezi altında sistoskopik inceleme yerine lokal anestezinin tercih
edilmesi hem genel anesteziye bağlı risklerden kaçın-mayı, hem de maliyeti azaltmayı mümkün kılacaktır.
S ad ec e B T A s t at t es t i n in v e int r av en ö z piyelogr af i s onucunun negatif olduğu 15 vakada sistoskopik inceleme için genel anestezi yerine lokal anestezi tercih edilmesiyle bile 22 hastalık bu seride hasta başına 22.000.000 TL olmak üzere toplam 330.000.000 TL gibi önemsiz sayılamayacak bir kazanç elde edilmiştir. Bu yaklaşım hasta başına düşen maliyeti %40 or anında azalmaktadır. Sonuç olarak BTA stat testine hematüri araştırma algoritmasında böyle bir yer vererek milli ekonomiye önemli katkı sağlanacağı ve birçok hastanın da gereksiz yere genel anestezi riskine maruz kalmasının engelleneceği inancındayız.
KAYNAKLAR
1. Corwin HL, Silverstein MD. The diagnosis of neoplasia in patients with asymptomatic microscopic hematuria: a decision analysis. J Urol 139: 1002-1006: 1988.
2. Garson CC, Segura JW, Greene LF. Clinical importance of microhematuria. JAMA 241: 149; 1979.
3. Golin AL, Hovvard RS. Asymptomatic microscopic hematuria. J Urol 124: 389; 1980.
4. Badalament RA, Hermansen DK, Kimmel M, Gay H, Herr HVV, Fair VVR, VVhitmore VVF Jr, Melamed MR. The sensitivity of bladder wash flow cytometry, bladder wash cytology and voided cytology in the detection of bladder carcinoma. Cancer 60:1423-1428: 1987.
5. Zein T, VVajsman Z, Englander LS, Gamarra M, Lopez C, Huben RP, Pontes JE. Evaluation of bladder vvashings and urine cytology in the diagnosis of bladder cancer and its correlation with selected biopsies of the bladder mucosa. J Urol 132:670-671: 1984.
6. D'Hallevvin MA, Baert L. Initial evaluation of the bladder tümör antigen test in superficial bladder cancer. J Urol 155:475-476: 1996.
7. The United Kingdom and Eire Bladder Tumour Antigen Study Group. The use of the bladder-tumour associated analyte test to determine the type of cystoscopy in the follow-up patients with bladder cancer. Br J Urol 79: 362- 366: 1997.
8. Ishak L, Ellis VVJ. A comparison of the BTA stat™ and the BTA TRAK™ assays: two new tests for the detection of
BTA stef testi mesane kanseri şüphesi ile uygulanan sistoskopinin anestezi tipini belirlemede kullanılabilir mi?
recurrent bladder cancer in urine. J Urol 159 (5): Suppl. 1998.
9. Soloway MS, Morrison DA, Shelton TB. Modalities used in diagnosis, staging and evaluation of bladder cancer. American Urological Update Series 4:1, 1985.
10. Sarosdy M F, Hudson MA, Ellis WJ, Solovvay MS, de Vere VVhite R, Sheinfeld J, Jarovvenko MV, Schelhammer PF, Schervish EW, Patel JV. Improved detection of recurrent bladder cancer using Bard BTA stattest. Urology 50:349- 353: 1997.
11. Pode D, Shapiro A, Wald M, Nativ O, Laufer M, Kaver I. Noninvasive detection of bladder cancer with the BTA stat test. J Urol 161:443-446: 1999.
12. Ramakumar S, Bhuiyan J, Besse JA, Roberts SG, 11 PC, Blute ML, O'kane DJ. Comparison of scraj methods in the detection of bladder cancer. l 161:388-394: 1999.
13. Solovvay MS. Do we have a prostate specific antiğe1 bladder cancer? J Urol 161:447-448: 1999. 14. Leyh H, Mazeman E, Hail RR, Bennett A. Resultst
European multicentre trial comparing the BARD BT*İ to urine cytology in patients suspected of having blıt cancer. Proceedings of the American Uroloş Association 1996, Abstract no 72
Yazışma için
Yrd. Doç. Dr. Hakan GEMALMAZ
Adnan Menderes Üniversitesi Hastanesi Başhekimliği 09100 Aydın
