BEDEN EGiliMi ÖGRElMENLERiNiN BEDEN EGiliMi VE SPORA ilişkin FELSEFi GÖRÜŞLERi

Spor Bilimleri Dergisi

Hacettepe

of Spor! Sciences 2003,

BEDEN EGiliMi ÖGRElMENLERiNiN BEDEN EGiliMi VE SPORA _iLişKiN FELSEFi _GÖRÜŞLERi

Gıyasettin DEMIRHAN

Hacettepe Üniversitesi, Spor Bilimleri ve Teknolojisi Yüksekokulu

ÖZET

Araştırmanın amacı, beden eğitimi öğretmenlerininbeden eğitimive spora ilişkin felsefi

görüşleriniincelemektir.Araştırmaya349beden eğitimi öğretmeni(121kadın, 228erkek) ka-

tılmıştır. Veriler, beşlidereceleme ölçeği şeklinde hazırlananLikert tipi ölçekle toplanmıştır.

Güvenirlik, ölçeğin, 30kişilikgruba 15 gün ara ile iki kez verilmesiylesaptanmıştır. Güvenir- tikhesaplanmasında sınıfiçikorelasyon katsayısı ku/lamlmıştır. Güvenirtik katsayılan0.60 ile 0.89 arasında değişmektedir. Verilerin analizinde _TekrarlıÖlçümlerde Varyans Analizi, Tukey HSD ve LSD testi ku/lani/mıştır. Cinsiyet ve hizmet yi/Ina göre bazı değişkenlere ilişkin görüş­

ler arasında istatistiksel farkldık bulunmuştur(p<0.05). Araştırma sonuçlanna göre, beden

eğitimi öğretmenlerinin bazıfelsefi akımlara ilişkinolarak farklı görüşleresahip olduklan söy- lenebilir.

Anahtar Kelimeler:Eğitim, Kültür, Felsefe, Beden eğitimive spor felsefesi, Beden eğiti­

miöğretmeni.

PHYSICAL EDUCAT10N TEACHERS ' PHILOSOPHICAL VIEWS TOWARD PHYSICAL EDUCAT10N AND SPORT

ABSTRACT

The purpose of this study was to investigate the physical educatian teachers' philosophical views toward physical educatian and sport. 349 physical educatian teachers (121 female, 228 male) participated in this study. Using aLikert type questionnaire was administrated for data co/lection. The test-re test was made for questionnaire reliability.

Intraciass correlation technique was used for retiability analysis. Reliability coefticient values

Geliştarihi :05.02.2003

Yayınakabul tarihi :26.09.2003

38

Beden Eğitimi ÖğretmenlerininFelsefi Görüşleri

ranged from 0.60 to0.89.Repe ated MeasureANOVA, TukeyHSD andLSDtests were used data analysis.Significant differenc e was found betw een some variables by gend er and profession age(p<0.05). The results show that the physical educ ation teachers have ditierence viewstowardssom ephilosoph ical app roachs.

Key words:Education,Culture ,Philosoph y, Physicaleducation and sport philosoph y, Physical education teacher.

GIRIŞ

Insan biyolojik, kültürel ve toplumsal özellikleri olan bir varlıktır. Insanın hava, su, yeme,dinlenme, fizikigüven ve cin- sel gereksinimlerini giderme konuların­

daki dürtüleri organizmayı harekete ge- çirir. Bunlar biyolojik özelliklerdir. Sinir sistemi ve zihinsel güçleri sayesinde de

yaşamı kolaylaştırmak ve daha anlamlı kılmak için davranış örüntüleri kazana- rak kültürel özelliklere sahip olur. Kültür,

insanların birbirleriyleve çevreyle etkile-

şimlerininörgütlenik ve birikik ürünleridir (Ertürk, 1979, s.5). Kültür kazanımı kül- türleme ile olanaklıd ır. Kültürlem e bir eğitim etkinliğidir. Insanlar birlikte yaşa­

maya başladıklarında kültürle rne iş i tek boyutluluktan ço k boyutluluğ ataşmıştır.

Önce leri, öğ renen kiş i anne ve bab asın ı örnek alırken, zamanla, özellikle de, devleti noluşumuylasistem libirkültürI e- meyeuğram ı şt ır.Bu kültürlernededevlet ya da örgütlü topluluk_{yetiştireceği} insan tipini önceden belirlemeçabasıiçine gir-

miştir. Böylece, dünyaya ve evrene ba-

kış ile _{yaşam tarzı} ve insan _yetiştirme

konularında farklı bakış açıları oluşmuş,

toplumlar bu bakış açılarından etkilen-

mişler ve kend i eğitim sisteml eri ile alt sistemlerinikurmuşlardır. Böylece birey- ler iç inde bulunduk ları sistem çerçeve-

sindeeğitim görmüşlervetoplumsallaş­

mışlardır.

Genel anlamda eğitime, kişi l erin in-

sanıaşmasına yardımc ı olma şe klinde yaklaşılabilir(Kuçuradi, 1988,s.35)an- cak değişik eğitim tanımlarının ol d u ğ u

dayadsınamaz. Değişik tanımların yapıl­

ması doğaldır. Çünkü, farklı toplumların

ve insanların yaşama bakışları ile gele- cek kuşaklardayaratmak istedikleri dav-

ranış değişiklikleri farklılık göstermekte- dir. Bu nedenle, eğitimin bireyden bire- ye, ülkeden ülkeye, çağdan çağa, insan

davranışlarını yöneten değerden değ ere değişim gösterdiği söylenebilir. Siste- matik olarak incelendiğindefarklıl ık l arın ,

felsefi yakl a ş ı m l a r ve bunların etk ile diğ i

politik bakış açıları ileili ş kili oldu ğu söy- lenebilir.

Yaygın kabul gören felsefi yakla şı m ­

lar; idealizm ,realizm ,pragmatizm, natü- ralizm ,varoluşçulukvediyalektik mat er- yalizmdir. Idealist/ere göre eğitim ; insa-

nın bilinçliceve özgürcetanrıya ula şmak

için sürdürdüğü bitevi çabalardır. Zihin - sel ve ruhsal etkinl ikler gerçek merkez- dir. Kiş inin ideal karakteri eğit im i n nihai hedefidir. Kültürel miras ve gelenek önem taşır. Realistlere göre eğitim; yeni

kuşağa kültürel mirası aktararak, onlan topluma _hazırlama sürecidir. _Insanı en

39