4. Eğitim programları hazırlanırken içerik düzenlemesinde farklı sınıf seviyelerinde konuların genişleyerek tekrar etmesine sarmal içerik düzen- leme yaklaşımı adı verilir. Aynı sınıf seviyelerinde farklı derslerde konu- ların birbirleriyle bağlantılı olarak ele alınması tematik yaklaşımla ilgili bir durumdur. Bütünlük (tümellik) ilkesi çocuğun bütün yönleriyle ele alınma- sı anlamında kullanılmakla birlikte, bir anlamı da konular arasında bü- tünlük sağlanmasıdır. Sarmal ve te- matik anlayış, konular arasında bağ kurarak konuların bütünlük içerisinde ele alınmasını sağlar. Özellikle küçük çocuklar, bilim dallarına göre sıralan- mış bilgileri anlamazlar. İlkokulda toplu öğretim (fen bilgisi, hayat bilgisi gibi) yapılması da bu ilkeyle ilgili bir durumdur. Buna göre doğru cevap C seçeneğidir.
Cevap C 5. Araştırma inceleme ve buluş strate- jileri bazı yönleriyle ortak özellikler göstermekle beraber farklı yönleri bulunur. Araştırma stratejisi buluşa göre daha bilimsel, problem çöz- me basamaklarına dayanan, daha üst düzey kazanımlara hitap eden (uygulama ve üzeri), öğrencinin her aşamada aktif olduğu, öğretmenin yönlendirmeden ziyade danışman rolünde olduğu bir stratejidir. Araş- tırmalar sınıf içi yapılabileceği gibi daha çok sınıf dışı etkinlikleri içerir.
Buluş stratejisi ise sınıf içi çalışma- lara yöneliktir. Bunlara göre doğru cevap B seçeneğidir.
Cevap B 6. Programlı öğretimde ele alınan ba- şarı ilkesine göre; öğrenciye yönel- tilen sorular onun cevaplayabileceği güçlükte olmalıdır ve öğrenci her doğru cevabı için pekiştirilmelidir. Bu nedenle doğru cevap E seçeneğidir.
Kademeli ilerleme ilkesi, sunulan bil- ginin basitten karmaşığa, kolaydan zora ve birbirinin ön koşulu olacak şekilde sıralanmalıdır. Etkin katılım ilkesi, öğrenciye sorulan sorular yo-
luyla öğrencinin öğrenme sürecinde aktif bir rol üstlenmesidir. Anında düzeltme ilkesi, sorulan soruya öğ- rencinin verdiği yanıtın doğruluğu yanlışlığı anında ona bildirilmesi, yanlışsa hemen düzeltme olanağı ve fırsatı verilmesidir. Bireysel hız ilkesi, öğrenciler arasında bireysel farklılıklar olduğunun kabul edilip her öğrencinin kendi hızıyla ilerlemesinin sağlanmasıdır.
Cevap E 7. Brifing; farklı konularda astın üste
bilgilendirme yapmasıdır. Okul mü- dürünün Milli Eğitim Bakanı’na bilgi- lendirme yapması brifing tekniğinin kullanımıdır. Buna göre doğru cevap D seçeneğidir.
Cevap D 8. (I) Genetiği değiştirilmiş gıdaların
ülke ekonomisine ve üreticilere ka- zandırdığı artılar nelerdir?
(sarı şapka)
(II) Genetiği değiştirilmiş gıdaların insan sağlığı üzerindeki olumsuz et- kileri nelerdir?
(siyah şapka)
(III) Bu konuyla ilgili nesnel veriler ve kanıtlar nelerdir?
(beyaz şapka)
(IV) Genetiği değiştirilmiş gıdalara alternatifler neler olabilir?
(yeşil şapka)
(V) Olaya bütün olarak baktığımızda nasıl bir durum ortaya çıkıyor?
(mavi şapka)
(VI) Benim bu konudaki hislerim ne- lerdir? (kırmızı şapka)
Buna göre doğru cevap E seçeneğidir.
Cevap E 1. Geçmişten ders alıp gelecekle ilgili
kararlar almak, yaşantılarından ders çıkarmak gibi durumlar yansıtıcı dü- şünmedir. Soruda verilen “geçmişten hız alıp geleceğe yürümek” ifadesi, geçmiş tecrübelerden alınan ders- lerin gelecekle ilgili kararlara aktarıl- ması anlamına gelir. Doğru cevap A seçeneğidir.
Cevap A 2. I. yanlıştır. Çünkü sunuş stratejisin- de kavram haritaları ders sonunda değil, ders başında kullanılırsa ön ör- gütleyici görevi görür. Ders başında kullanıldığında dersin genel yapısını öğrencilere gösterdiği için anlamlı öğrenmeye katkı sağlayan ön örgüt- leyiciler, kavram haritaları olabileceği gibi şekiller, grafikler, sözel ifade- ler şeklinde de olabilir. III. yanlıştır.
Çünkü kavram haritaları hem kavram yanılgılarının belirlenmesinde hem de giderilmesinde etkin olarak kulla- nılabilir. II. ve IV. doğrudur. Kavram haritaları alternatif bir ölçme değer- lendirme aracı olarak kullanılabilir.
Yapılandırmacılık, aktif öğrenme, sunuş stratejisi gibi birçok yaklaşım- da kavram haritaları işe koşulabilir.
Doğru cevap D seçeneğidir.
Cevap D 3. Kuantum öğrenmenin ilkeleri aşağı-
daki gibidir:
- Herkes öğrenebilir.
- Herkes farklı şekillerde öğrenir.
- Katılımla eğitim daha verimli olur.
- Her şey konuşulur.
- Her şey amaç içindir.
- En iyi öğrenme deneyimlerle ilişki kurulmasıdır.
- Öğrencilerin risk alması hem becerile- rini hem de güven duygularını geliştirir.
- Takdir, dönüt niteliğindedir ve olum- lu duygusal artış sağlar.
- Bu ilkelere göre doğru cevap A se- çeneğidir.
Cevap A
İNFORMAL YAYINLARIKARA KUTU YAYIN İNFORMAL YAYINLARIKARA KUTU YAYIN
www.informalyayinlari.com
(0543) 614 01 88
Yayınevi Kurumsal İletişim
7A
KPSS EĞİTİM BİLİMLERİ
DENEME SINAVI ÇÖZÜM KİTAPÇIĞI
(0539) 775 48 50 Kurumsal Deneme
Teknik Destek Sorumlusu
Sınav sonuç ve analizlerine www.karakutuyayin.comadresinden ulaşabilirsiniz.
İNFORMAL YAYINLARIKARA KUTU YAYIN İNFORMAL YAYINLARIKARA KUTU YAYIN 9. Sokratik tartışma aşamaları aşağıda-
ki gibidir:
Alay (ironi) bölümü: Sokrates karşı- sındaki insanların yanlışlarını düzelt- mek ve arkasından doğruları göster- mek istiyordu. Karşılıklı konuşma esnasında karşısındakine hiç bir şey bilmediğini söylüyor ve onun fikir- lerini öğrenmeye çalışıyordu. Daha sonra bu düşüncelerin yanlışlarını ortaya koyuyordu. Karşısındakinin yanlışlarını açıklıyor adeta onunla alay ediyordu.
Doğurtma: Bu aşamada karşısında- kinin sağlam zannettiği bilgileri sars- tığını görünce Sokrates soru-cevap tekniği ile konuşmaya devam ederek doğruları kendisine bulduruyordu.
Yani, konuştuğu kimsede doğruyu meydana çıkarmak ve zihnindeki gizli bilgileri açığa vurmak istiyordu.
Bu sanatı, annesinin ebeliğine ben- zeterek doğurtuculuk adını vermiştir.
Sorunun doğru cevabı D seçeneğidir.
Cevap D
10. Rulman (top taşıma) iç içe oluştu- rulmuş dönen çemberlerden oluştu- ğundan bu adı almıştır. Tüm sınıf iç içe iki çember oluşturacak şekilde düzenlenir. Sandalyede oturan öğ- rencilerden dış çemberde yer alanlar içe, iç çemberde yer alanlar dışa ba- kacak şekilde oturur. Belirlenen süre dolduğunda dış çemberdeki öğrenci- ler sandalyeden kalkarak bir yandaki sandalyeye oturur. Karşısına yeni ar- kadaşı çıkan öğrenciler yine düşün- celerini paylaşırlar. Buna göre doğru cevap E seçeneğidir.
Cevap E 11. Kart gösterme tekniğinde öğrencilere
çeşitli renklerde 3-5 adet kart destesi dağıtılır. Her renge bir anlam verilir.
Örneğin, yeşil, tümüyle katılıyorum;
mavi, katılıyorum; beyaz, kararsızım;
sarı katılmıyorum gibi. Öğretmen işlenen konuyla ilgili cümleler okur.
Öğrenciler önce hangi kartı seçe- ceklerini düşünürler, sonra seçtikleri kartı sıranın üzerine koyarlar ya da havaya kaldırırlar. Her öğrenci neden o kartı seçtiğini açıklar. Buna göre doğru cevap A seçeneğidir.
Cevap A 12. Tereyağı ekmek tekniğinde verilen bir problem ya da konu üzerinde öğrenciler önce tek başlarına düşü- nür. Daha sonra arkadaşları ile bir araya gelerek düşüncelerini tartışır.
Ulaştıkları sonucu sınıfa sunarlar. İlk aşamada düşüncelerini not almaları istenebilir. Tüm öğrencilerin aktif ol- masını sağlar. Birinci aşamanın üze-
rine tekrar konuşma fırsatı verdiği için bu adı almıştır. Bu teknik aktif öğren- meye dayanan tekniklerdendir. Buna göre doğru cevap C seçeneğidir.
Cevap C 13. Paragrafta anlatılan, üzerinde nu- maraların bulunduğu kartlarla uy- gulanan teknik “Sen olsaydın ne yapardın?” tekniğidir. “Ayşe okuldan döndüğünde evde annesini bula- mıyor. Yanında evin anahtarı yok.
Ayşe’nin yerinde siz olsaydınız ne yapardınız?” şeklinde problem du- rumlarının yazılı olduğu kartlar öğ- renciler tarafından cevaplandırılarak tartışmaya açılır. Buna göre doğru cevap C seçeneğidir.
Cevap C
14. Yaşantı temelli öğrenme modelinde 4 öğrenme biçim ve özellikleri:
Somut Yaşantı: Yaşantı ve prob- lemlerle kişisel olarak ilgilenmek, düşünmekten daha önemlidir. Bi- reysel yaşantılar, kişiler arası etkile- şim, hislere karşı duyarlılık yoluyla gerçekleştirilen hissederek öğrenme önemlidir. Yeni yaşantılar, oyunlar, rol yapma, tartışma ve bireysel çalış- ma başlıca öğrenme etkinlikleridir.
Yansıtıcı Gözlem: Düşünce ve olayları dikkatlice izlemek ve farklı görüş açılarından ele almak üzerine kurulmuştur. Olayları dikkatlice iz- leme ve anlamını araştırma yoluyla gerçekleştirilen izleyerek ve dinle- yerek öğrenme söz konusudur. Düz anlatım yöntemi ve objektif testler bu öğrenme biçimindeki bireyler için önerilmektedir.
Soyut Kavramsallaştırma: Mantık, kavramlar ve düşünceler duygular- dan çok daha önemli bir yere sahip- tir. Kuram geliştirme ve bir problemin çözümünde bilimsel yaklaşım önem kazanmaktadır. Yalnız çalışırlar, kuramları okuyarak öğrenirler ve düşüncelerini mantıksal bir şekilde sunmak isterler. Bu öğrenme şekline sahip bireyler mantıksal analiz ve dü- şünerek öğrenme etkinliklerini tercih ederler.
Aktif Yaşantı: Bu öğrenme şekline sahip bireylerde, izlemekten çok pra- tik uygulamalar yapma, kişi ve olay- ları davranışlarıyla etkileme yoluyla gerçekleştirilen yaparak öğrenme tercih edilmektedir. Sabırsızlık hare- kete duyarlılık, risk almayı sevme, dışa dönüklük belirgin özellikleridir.
Bu öğrenme şeklini benimseyen
bireylere öğrenme ortamları hazırla- nırken daha çok uygulamaya dönük, küçük grup tartışmaları, bireysel öğrenme etkinlikleri ve projeleri kap- sayan eğitim durumları ortaya konul- malıdır.
Bu açıklamalar dikkate alındığında Hülya ve Ahmet aktif yaşantı öğren- me stiline sahiptirler. Uğur soyut kav- ramsallaştırma, Neşe ise yansıtıcı gözlem stillerine sahiptir. Buna göre doğru cevap B seçeneğidir.
Cevap B 15. Aktif öğrenme; öğrencinin kendi
öğrenmesinin yönetim ve sorumlu- luğunu üzerine aldığı, zihinsel yete- neklerini kullanmaya zorlandığı bir öğrenme biçimi olarak tanımlanabilir.
Aktif öğrenme bireyin ilgi, ihtiyaç ve yeteneklerini dikkate alan, bireye çoklu öğrenme ve değerlendirme fırsatları sunan bir yaklaşımdır. Aktif öğrenme modelinde öğrenci dersin sadece etkinlikler bölümünde değil, her aşamada söz sahibidir. Hedef- ler, etkinlikler ve stratejilerde söz sahibidir. Buna göre doğru cevap B seçeneğidir.
Cevap B 16. Beyin Temelli Öğrenme, öğrenmenin
zihinde nasıl meydana geldiğine ve beynin hangi temel ilkeleri benimse- diğine dair sinir bilimi araştırmaları- na dayalı bir öğrenme yaklaşımıdır.
Anlamlı bir öğrenme ve öğretme için öğrenme işlevini yerine getiren bey- nin biyolojik yapısının ve işleyiş ku- rallarının benimsenmesi ve öğretme sürecinin bu işleyiş kurallarına göre yapılandırılması amaçlanmıştır. Bu yaklaşımı geliştiren Caine’lere göre beynin diğer organlardan bir farkı yoktur. Karmaşık bir organizmada her organın bir işlevi ve görevi vardır.
Örneğin kalp vücuda kan pompalar çünkü görevi budur. Beyin, diğer fonksiyonlarının yanında öğrenme de yapar çünkü görevlerinden biri de budur. Beyin Temelli Öğrenme yakla- şımında beyin, öğrenme söz konusu olduğunda neredeyse bitmez tüken- mez bir kapasitesi olan bir organdır.
Seçenekler incelendiğinde A seçene- ğinde verilen durum beynin paralel işlemci olmasıyla ilgilidir. B seçeneği yanlıştır. Çünkü beyin temelli öğren- mede öğrenme teşvikle artar korkuyla azalır. C seçeneği beynin fizyolojik bir organ olması, D seçeneği anlamı araştırma doğuştandır ilkesi, E seçe- neği ise beynin bilgileri anlamlandıra- rak ve ilişkilendirerek örgütleme eği- liminde olması ilkesi ile ilgilidir. Buna göre doğru cevap B seçeneğidir.
Cevap B
İNFORMAL YAYINLARIKARA KUTU YAYIN İNFORMAL YAYINLARIKARA KUTU YAYIN 17. Öğrencilerin yüksek not almasını
sağlamak üst düzey düşünme be- cerileri kazandırmanın temel amaç- larından olamaz. Öğrenci merkezli yaklaşımlarda ve düşünme becerisi eğitimlerinde ana nokta öğrencilerin çok yönlü gelişimlerini sağlamaktır.
Buna göre doğru cevap B seçene- ğidir.
Cevap B 18. İki aşamalı teşhis testlerinde ilk kısım
bilinen çoktan seçmeli ve sınıflama gerektiren testlerle aynıdır. Soruda farklı sayıda seçenek ya da boşluk doldurma bulunabilir. Önemli olan ikinci aşamadır. Burada öğrencinin ilk aşamada işaretlediği seçeneği işaretleme gerekçesini belirtmesi istenmektedir. Bu gerekçe, boşluk doldurmalı isteneceği gibi çoktan seçmeli olarak da istenebilir. Buna göre doğru cevap B seçeneğidir.
Cevap B
19. Tekzip: Yalanlama, çürütme anlam- larına gelir. Tekzip metinlerinde doğ- ru ve yanlışlar bulunur. Öğrencinin görevi yanlışları bularak gerekçele- riyle çürütmek, yanlışlığını ispatla- maktır. Kavramsal değişim metniyle karıştırmamak gerekir. Kavramsal değişim metninde tekzip (çürütme) metninde olduğu gibi hatalı bilgilere yer verilmez. Seçenekler arasında bulunan tanılayıcı dallanmış ağaç tekniğinde hem doğrular hem yan- lışları bulunur. Ancak tanılayıcı dal- lanmış ağaç tekniği doğru ve yanlış seçenekler arasında ilerleyerek so- nuca ulaşır. Metin üzerinde çürütme yapmaz. Buna göre doğru cevap E seçeneğidir.
Cevap E
20. Her iki öğretmenin ders işleme sü- recinde öğretmen ön plandadır ve öğretmen merkezli ders işlenmiştir.
Sunumları yansıtıp dersi anlatmak, örneklerle konuyu sistematize et- mek, süreç sonunda yapılan özet, ders başında örgütleyiciler kullan- mak, tahtaya çizerek anlatmak, soru cevap süreciyle ipuçları ve düzeltme- ler kullanmak; bunların hepsi özellik- le sunuş stratejisine ait özelliklerdir.
Buna göre doğru cevap C seçene- ğidir.
Cevap C
21. Beyin fırtınasında fikirler eleştirilmez, yargılanmaz. Önemli olan fikirlerin kalitesi değil, sayıca çokluğudur.
Süreç sonunda fikirler gruplandırılır.
Ancak C seçeneğinde ifade edildiği gibi beyin fırtınasında doğru sonuç yoktur, öğrenciler yaratıcı bir şekilde fikir üretir. Buna göre doğru cevap C seçeneğidir.
Cevap C
22. Yabancılık çekilen bir kavramın yabancılık çekilmeyen kavramlara benzetilerek açıklanması analoji tekniğidir. Mayoz bölünme evreleri- nin basketbol maçı yapan takımlara, hücreyi fabrikaya benzeterek açıkla- mak gibi. Buna göre doğru cevap B seçeneğidir.
Cevap B 23. Verilen paragrafta öğretmenin doğru
cevap veren öğrenciye gülümsemesi hem pekiştireç hem de geribildirim- dir. Verilen pekiştireç, cevabın doğ- ruluğu hakkında öğrenciye dönütte bulunduğu için geribildirim işlevi de görür. Öğretmeni yanlış cevap veren öğrenciye ufak tüyolar vererek onu doğru cevaba yönlendirmesi ipucu- dur. Savaşa katılan bir askerin mek- tubunun okunması, ders başında öğrencinin ilgisini çekmeye yönelik bir dikkat çekme etkinliğidir. Dikkat çekme; araçla sınıfa gelmek, bir ga- zete haberi getirmek, konuya ilişkin bir canlandırmayla derse başlamak, konuyla ilgili bir kostümle sınıfa gir- mek, ilginç bir olaydan söz etmek gibi farklı etkinliklerle gerçekleştiri- lebilir. Süreç içerisinde öğretmenin sorduğu sorular, öğrencilerin derse etkin katılım sağlaması içindir. Ancak verilen paragrafta öğrencilerin ön ko- şul öğrenmelerine yönelik hazırbu- lunuşluğu gözden geçme herhangi bir etkinlikten söz edilmemiştir. Buna göre doğru cevap C seçeneğidir.
Cevap C 24. Analiz, kelime anlamı olarak parçala- mak ve parçalar arasında ilişkilendir- me yapmak anlamına gelir. “Kapalı sistemlerdeki Gibbs serbest enerji değişimleri ile sıcaklık arasındaki iliş- kiyi saptar.” ifadesi, iki faktör arasın- da karşılaştırma ve ilişkilendirme yapmayı gerektirdiğinden analizdir.
“Temel matematik bilgilerini (integral alma, türev alma) mühendislik prob- lemlerine uygular.” ifadesi uygulama basamağına aittir. Çünkü uygulama basamağında öğrenilen bilginin ha- yata aktarılması, kullanılması, uy- gulanması, pratiğe dökülmesi, öğre- nilen bilgiden yola çıkılarak problem çözülmesi gibi durumlar devreye girer. Öğrenilen bir bilgiyle ilgili ola- rak öğrencinin yorumlarda ve çıka- rımlarda bulunmaları kavramadır.
Bu nedenle “Isıl devinim problemle- rinin çözümünde denge koşullarının önemini yorumlar.” hedefi, kavrama basamağında bir ifadedir. Buna göre doğru cevap E seçeneğidir.
Cevap E
25. Taba modeli içerik ögesine yer ve- rirken, Tyler modeli içerik ögesine yer vermez. Taba modelinde ögeler arasındaki ilişkilerin ve ögelerin sıra- lanmasının kontrolüne yer verilirken, Tyler modelinde bu kontrol yoktur.
Tyler modeli, Taba modeline göre eğitim durumları ögesine daha fazla ağırlık verir. Tyler modelinde süzgeç- lere yer verilirken Taba modelinde süzgeçler yer almaz. Hedefler belir- lenirken Tyler modelinde birey, top- lum ve konu alanı dikkate alınırken Taba modelinde bu dikkate alınmaz.
E seçeneğindeki ifadede Taba ve Tyler modellerinin özellikleri hatalı verilmiştir. Buna göre doğru cevap E seçeneğidir.
Cevap E
26. Varoluşçu eğitimin temel amacı öz- gürlüklerin artırılmasıdır. Çocuğun bireyselliğini geliştirmeye imkân sağ- lamaktır. Bu nedenle insanın çevresi- nin, ailesinin, hatta okul ve öğretme- ninin etkisinin de üstünde bağımsız özgür bir kişi haline getirilmesi önem- lidir. Eğitim özgürlük için gereklidir.
Varoluşçuluğa göre eğitimin amacı, bireye insan özgürlüğünün her şey- den üstün olduğunu öğreterek, kendi bireyselliğini geliştirme imkânı sağ- lamaktır. Varoluşçuluk genel olarak insan özgürlüklerine önem veren, özgürlük ve sorumluluk seçimini in- sana bırakan bir felsefe akımı olarak nitelendirildiğinden, özellikle gençler arasında yayılmıştır.
Cevap E
27. Konu merkezli tasarım yaklaşım- larından olan süreç tasarımında
“öğrenci en iyi nasıl öğrenir.” soru- su üzerinde durularak her ders için geçerli ortak öğrenme yolları be- lirlenmeye çalışılır. Özellikle karar verme ve problem çözme becerileri geliştirilir. Buna göre doğru cevap C seçeneğidir.
Cevap C
28. Boyut (oran, ölçek) özelliği nesne- lerin, objelerin büyüklüğüyle ilgilidir.
Objelerinin hangi özelliğiyle ilgili oranlama yapılmak isteniyorsa, bu özelliğin tanıdık başka bir obje ile öl- çeklendirilmesi doğru algılanmasını sağlar. Örneğin; bir zürafanın boyu, üç insan boyu kadardır. Buna göre doğru cevap D seçeneğidir.
Cevap D
İNFORMAL YAYINLARIKARA KUTU YAYIN İNFORMAL YAYINLARIKARA KUTU YAYIN 29. Kavram yanılgılarını belirlemek ve
gidermek, kavramlar arasındaki iliş- kileri göstermek ve birbirinden ba- ğımsız kavramları ayırmak isteyen bir öğretmen kavram haritası hazırla- maktadır. Kavram haritalarının yapı- sı gereği oklar oldukça sık kullanılır.
Kavramlar arası ilişkiler bu oklarla, yani çizgilerle gösterilir. Buna göre doğru cevap D seçeneğidir.
Cevap D
30. Görsel materyal üzerinde en çok hatırlanan bölümün sol üst kısım ol- masının nedeni B seçeneğinde ifade edilmiştir. Gözler materyal üzerinde sol üst köşeden başlayarak tarama yapar. İlk bakılan kısım, en çok akıl- da kalır. Buna göre doğru cevap B seçeneğidir.
Cevap B
31. Zihin haritası bireyin konuya ait zihin- sel şemasının görselleştirilmesidir.
Özneldir ve yaratıcı düşünme içerir.
Kavram yanılgılarının ortaya çıkarıl- masını sağlar. Aynı zamanda öğre- tim tekniği olarak da kullanılır.
Cevap A
32. Her bir ögenin diğer ögelerle gör- sel bir bağlantıya sahip olması ve gözün bir ögeden diğerine rahatça kayabilmesi, ritimdir. Bir görselde hiçbir ögenin nedensiz ve rastgele konulmaması, yani mesaj iletmeye yaramayan unsurların materyalden çıkarılması ise bütünlüktür. Buna göre doğru cevap A seçeneğidir.
Cevap A
33. Büyük grup tartışmaları, çok yönlü iletişimde en ideal oturma düzeni olan çember (daire) düzeniyle ele alınabilir. Daire düzeninde sınıf tek bir grup olarak ele alınır. Daire, hilal ve U tipi oturma düzenleri, tek gruplu oturma düzenleri olarak da isimlen- dirilir. Buna göre doğru cevap A se- çeneğidir.
Cevap A
34. Ortak tarih, sınıftaki öğrencilerin be- lirli bir süre birlikte zaman geçirerek ortak bir geçmiş, yaşantı ürünü ola- rak kendi tarihlerini, hatıralarını oluş- turmalarıdır. Buna göre doğru cevap C seçeneğidir.
Cevap C
35. Sınıfta öğretmenin başarılı öğrenci- lere fazla, başarısız öğrencilere az zaman ayırması, öğrenciler arasında olumsuz duyguların oluşmasına yol açar. Buna göre doğru cevap B se- çeneğidir.
Cevap B
36. Günümüz çağdaş yaklaşımlarında etkili ve kalıcı öğrenmeler sağlamak için öğrencilerin yaparak yaşayarak öğrenmesi, yani aktif katılımla ken- di öğrenmelerini oluşturması esas alınır. “Sınıfı alt gruplara bölerek her gruba konuyla ilgili bir sınıf gazete- si hazırlatmak” öğrenci etkinliğidir ve yaparak yaşayarak öğrenme te- mellidir. Diğer seçeneklerde verilen etkinlikler öğretmen merkezliliği ifa- de eder. Buna göre doğru cevap D seçeneğidir.
Cevap D 37. Sorudaki verilen öncülleri tek tek
açıklayacak olursak;
“Bir basketbolcunun kaç basket at- tığını saymak” ifadesi doğrudan ölç- medir. Çünkü basket atma davranış- ları direkt gözlemlenmiş performans sayısı ifade edilmiştir.
“Takımın oyununa puan vermek” ifa- desi dolaylı ölçmedir. Çünkü bir özel- liği saymak doğrudan, puanlamak dolaylı ölçmedir. Dolaylı ölçmede değişkenlerin göstergesi daima pu- anlanır.
“Maçta atılan basket sayısını ifade eden rakam” ifadesinde geçen ra- kam ölçme sonucu yani ölçümdür.
Ölçmede farkı belirten sayı, sıfat, semboller ölçümdür.
“Takım oyunu ile maçta 3 puan aldı”
cümlesinde geçen “puan” ifadesi bi- rimdir. Ölçme ile belirtilen farkın daha anlaşılır olmasını sağlayan kavram birimdir.
Sorunun cevabı D seçeneğidir.
Cevap D 38. Sorudaki verilen öncülleri tek tek
açıklayacak olursak;
“Bir okulda fizik dersi notları 75’in üzerinde olanlar özel sınıfa alın- mıştır.” ifadesi bir değerlendirmedir.
Çünkü ölçme sonuçları ölçüt olarak belirlenen 75 puan kriteri ile kıyasla- nıp yorum yapılarak karar verilmiştir.
“Bir öğrenci tıp fakültesine kayıt ola- bilmek için YKS’ye girmiş, 360 puan almıştır.” ifadesi ölçmedir. Çünkü bu- rada “ne kadar?” sorusunun cevabı vardır. Verilen bir ifadede Tanımla- nan, sınıflanan, fark belirten, ne ka- dar sorusunun cevabı olan her şey ölçmedir.
“Bazı çalışanların aylık geliri, açlık sınırının altında kaldığı için ek öde- me yapılmasına karar verilmiştir.” bu
açıklamada bir karar, yargı ifadesi vardır ve değerlendirme yapılmıştır.
“Bir sporcunun antrenmanlarda gös- termiş olduğu performans düzeyi haftalık olarak belirlenmiştir.” ifadesi ölçmedir. Çünkü bir açıklamada be- lirleme varsa fark belirtip tanımlama yapılmıştır o yüzden ölçmedir.
Cevap E
39. Burada bize oranlı ölçek ile elde edil- miş verilere örnek seçeneğin hangisi olduğu sorulmuştur. Bir açıklamanın oranlı ölçek olması için ölçmeler doğ- rudan ölçülmüş, ölçmenin başlangıç noktası mutlak sıfır ve elde edilen sonuçlarla dört işlem ve diğer istatis- tik verilerin gerçekleştirilebilir olması gerekir. Bu duruma uygun olan seçe- nek B seçeneğidir. Yukarıda verilen seçenek açıklamalarında A seçene- ğinde yaşam motivasyon düzeyi, C seçeneğinde YKS puanları, D seçe- neğinde stres ve başarı değerleri, E seçeneğinde fizik dersi öğrenme düzeyinden bahsedilmiş ve bu ifade- lerin tümü dolaylı ölçmedir, izafi sıfır başlangıç noktası ile elde edilen eşit aralık ölçek verileri olduğu için soru- nun cevabı B seçeneğidir.
Cevap B
40. Buradaki soru öncülünde verilen açıklamalar öz değerlendirmeye ait açıklamalardır. Öz değerlendirmede amaç bireyin kendisini tanımasını sağlayarak güçlü ve zayıf yönlerini görmesidir. Buradaki öncüllerde de bunlardan bahsedilmiştir. Diğer se- çeneklerde verilen ölçme araçları kavram özellikleri soru öncülünde yoktur. Buna göre sorunun cevabı C seçeneğidir.
Cevap C
41. Soru öncülünde verilen açıklamalar yapı geçerliğine aittir. Burada çel- dirici kapsam geçerliğidir ve bunlar karıştırılmamalıdır. Kapsam geçerliği ile bir testin ve her bir sorunun öğre- timin hedeflerini ya da konu alanla- rını temsil etme gücü belirlenir. Yapı geçerliği ile soruların dersin yapısını oluşturan özelliklere ve soruların biri birine olan uyum durumu, biri birini tamamlayarak ölçülmek istenen öze- liklere sahip olanlar ile olmayanları ayırt edip ortaya koyması söz konu- sudur. Buna göre sorunun cevabı A seçeneğidir.
Cevap A
İNFORMAL YAYINLARIKARA KUTU YAYIN İNFORMAL YAYINLARIKARA KUTU YAYIN 42. Soru metninde verilen açıklamada
bir okula öğrenci alım için öğrenci- lerin gerekli ön koşul hazırbulunuş- luklara sahip olup olmadığını anla- mak öğrencileri bu şekilde tanıyarak yerleştirmek amaç edinilmiştir. Buna göre değerlendirme amacı “Tanıla- yıcı/Diagnostik” değerlendirme var- dır. Ayrıca verilen açıklamada okula alınan öğrencilerin sonra okutulacak derslerde ve sosyal faaliyetlerden de başarılı olacağı ön görülmekte yani tahmin edilmektedir. Bu açıklamada bize sınav sonucundan sonraki sü- reci tahmin olan yordama geçerliğini ifade etmektedir. Buna göre doğru cevap D seçeneğidir.
Cevap D 43. A, B, C, D seçeneklerinde verilen ifa- deler verilen örnek madde incelendi- ğinde bir eksiklik olarak tespit edile- mez. Ancak E seçeneğinde verilen açıklamada “Madde kökü maddenin doğru cevabı hakkında ipucu teşkil edecek bilgiler vermemelidir.” ifadesi madde kökünde boşluk bırakılmış ve boşluktan sonra hiçbir ek ifade yer almaması gerekirken ek yer almış bu durumda cevap için bir ipucu teşkil etmektedir. Buna göre sorunun ce- vabı E seçeneğidir.
Cevap E 44.
Ayırt edicilik üst grup cevaplayıcı sa- yısından alt grup cevaplayıcı sayısı arasındaki fark alınarak üst ya da alt grup cevaplayıcı toplamlarından birine ya da toplam cevaplayıcı sa- yısı yarısına bölünerek hesaplanır.
Buna göre önce üst grup cevaplayıcı sayısından alt grup cevaplayıcı sa- yısının farkı alınır. Bu fark en büyük olan en iyi ayırt edici seçenek olur.
Buna göre sorunun doğru cevabı B seçeneğidir.
Cevap B 45.
Soruda maddenin zorluğu ya da kolaylığı yoklanıyorsa madde güç- lük indeksi hesaplanmalıdır. Madde güçlük indeksi de maddeye cevap veren üst ve alt grup cevaplayıcı toplamı alınıp toplam öğrenci sayı- sına bölünür. Buna göre maddenin güçlük değeri 0.00 değerine yakınsa madde zor, 0,40 ile 0,60 arasında ise Soru
No:38 A B C D E Toplam
Üst
Grup 12 60 12 14 2 100 Alt
Grup 26 20 25 23 6 100
Üst gtup+ Alt grup 38 80 37 37 8
orta, +1.00'a yakınsa kolay şeklinde yorumlanır. Pratik olarak maddenin zor olması için üst ve alt grup cevap verenlerin toplamı küçük olmalıdır.
Seçeneklere baktığımızda, doğru cevap E seçeneğidir.
Cevap E
46. “A seçeneği çeldirici ise, beklenen yönde çalışmıştır.” ifadesi doğrudur.
Çünkü bir çeldirici üst grubu az alt grubu fazla ya da alt ve üstü en son eşit sayıda çeldirmelidir.
“B seçeneği doğruysa güçlük ve ayırt edicilik eşittir.” ifadesi de doğrudur.
“Doğru yanıt C seçeneği ise, soru negatif ayırıcıdır. D seçeneği uygun bir çeldiricidir. Çeldiriciler üst grubu az alt grubu daha çok yanıltmalıdır.
Bu nedenle D çeldiricisi uygun bir çeldiricidir.
“E seçeneği çeldirici ise oldukça za- yıf bir çeldiricidir.” ifadesi doğrudur.
Çünkü üst alt toplamı diğer çeldirici- lere göre oldukça azdır.
Cevap D
47. Bir öğrencinin grup içindeki başarısı- nı anlamak için Z puanı hesaplanma- lıdır. Buna göre;
Z= öğrenci puanı-aritmetik ortalama standart sapma Z_Türkçe=
ZFen=
ZMa
48 524- = -1 Zİngilizce=
Z(Sos.Bil)=
Yapılan hesaplamalar sonucu Z pu- anı en yüksek olan değerlerde Bu- rakhan başarılıdır. Buna göre doğru cevap E seçeneğidir.
Cevap E 48. Bir dağılımda tekrar sayısı en fazla
olan değişken değeri moddur. Tekrar sayısı frekans mod olamaz. Buna göre Türkçe dersi tekrarı en çok olan değişkendir ve moddur. Buna göre doğru cevap C seçeneğidir.
Cevap C ,
/ ,
P N
D D
r N
D D
200 60 20
0 40
2 100
60 20 0 40
ü
j a
j ü a
= +
= +
=
= +
= -
=
70 61 33- = 72 60 112- =
8 44 60- = -2
50 50 010- =
49. Konu içerisinde yer alan alt başlıkla- rın, hiyerarşik bir düzene sokularak aralarındaki ilişkiler vurgulanarak kavram haritası şeklinde ele alın- masına kavramsal basamaklar dizini adı verilir. Kavramsal basamaklar dizini konuya özgüdür. Kavramsal gruplandırmanın bireye özgü (öznel) olarak ele alınması ise çağrışımsal basamaklar dizini olarak isimlen- dirilir. Biyoloji öğretmeninin yaptığı şey, konuya özgü olarak kavramları ve alt başlıkları gruplandırarak ele almaktır. Sorunun doğru cevabı D seçeneğidir.
Cevap D 50. A seçeneği: Tüm davranışçı ekoller- de insan davranışlarını şekillendiren temel etken çevresel koşullardır. Bu yüzden bunlara “çevreci psikologlar”
denir.
B seçeneği: Davranışçılar hayvan ve insan davranışlarının aynı kökene dayandığına inandıkları için tüm can- lılar için “organizma” ifadesini kulla- nır. Buna göre bir farenin öğrenme- siyle insanın öğrenmesi aynı kurallar içinde olur.
C seçeneği: Davranışçılar zihinsel süreçleri incelemeyi reddeder ve inanç, duygu, düşünce gibi süreçleri bilimsellikten uzak görürler. Bu içsel süreçler ancak dışardan gözlenebilir bir davranışa dönüşürse ele alınabilir.
D seçeneği: Davranışçı kuramlar içinde Watson, Guthrie gibi psikolog- lar davranış kazandırılmasında ödül cezaya yer vermezken, Skinner gibi davranışçılar ödül ceza sistemiyle davranış kazandırma yoluna gider.
E seçeneği: “Tüm davranışçı psiko- loglar koşullanma sürecinde tekrarın gerekli olduğuna inanır” ifadesi yan- lıştır. Çünkü Pavlov, Watson gibi dav- ranışçılar tekrarın önemli olduğunu vurgularken, Guthrie tekrar olmasa da koşullanmanın gerçekleşeceğini söyler. Buna göre doğru cevap E se- çeneğidir.
Cevap E 51. Basitlik ilkesine göre birey, karmaşık,
zor olaylar ya da mekânlar yerine;
daha basit ve düzenli olanı algılama eğilimindedir. Bu nedenle, basit ve düzenli bir şekilde organize edilmiş şekiller karmaşık olanlardan daha kolay algılandığı gibi düzenli ortam- da zihin daha rahat algılar. Buna göre doğru cevap A seçeneğidir.
Cevap A
İNFORMAL YAYINLARIKARA KUTU YAYIN İNFORMAL YAYINLARIKARA KUTU YAYIN 52. Gestalt psikolojisine göre “bütün,
kendisini oluşturan parçaların topla- mından farklıdır.” Sokakta bir arka- daşınızı burnundan ya da gözünden değil, genel olarak yüzünden tanırsı- nız. Hayatında hiç kedi görmemiş bi- rine kedi kuyruğu ya da kulağını ayrı ayrı göstermek anlamsızdır, kediyi tam bir bütünlük içinde resmetme- niz gerekir. Aynı şekilde bir arabayı değerli yapan ayrı ayrı parçalar de- ğil, parçaların bir araya geldiğinde ortaya çıkardığı bütünlüktür. Verilen paragrafta araba parçalarını görünce şaşırmak, bu parçaların tek başına bir anlam ifade etmemesiyle ilgili bir durumdur. Buna göre doğru cevap B seçeneğidir.
Cevap B 53. Akronim, bellek güçlendirme yön- temlerinden biridir. Kelime yöntemi de denir. Hatırlanacak kelimelerin baş harflerinden yeni bir kelime ya- pılır. Baş harflerin birleştirilmesiyle oluşturulmuş SWAT kelimesi akro- nim örneğidir. Baş harfler kullanıla- rak bir cümle, bir şiir oluşturma yön- temine ise akrostiş adı verilir. Buna göre doğru cevap E seçeneğidir.
Cevap E 54. Thorndike’in hazırbulunuşluk ya- sasına göre; organizma davranışı yapmaya istekli ve hazır değilse fa- kat davranışı yapmaya zorlanıyorsa kızgınlık duyar. 3. sınıftaki öğrencinin her gün bir deneme çözmesi onun seviyesine uygun değildir ve öğret- menin yaptığı bu uygulama yanlıştır.
Yine Thorndike’in etki yasasına göre;
“Bir uyarıcıya karşı yapılan bir tepki tatmin edici bir sonuç yaratırsa, uya- rıcı-tepki bağı güçlenir ancak tepki tatmin yaratıcı bir sonuç yaratmaz- sa (cezalandırılırsa) uyarıcı-tepki bağının gücüne hiçbir etkisi olmaz.”
Buna göre eğitimde ceza etkisiz bir yöntemdir ve öğretmenin başarısız öğrencileri cezalandırması yanlıştır.
Buna göre doğru cevap B seçene- ğidir.
Cevap B 55. Soruda vurgulanan, okula karşı
olumsuz tutum sahibi olan bir çocu- ğun, olumlu tutum beslediği amca- sıyla beraber okula alıştırılma süreci- dir. Zıt tepki yönteminde, istenmeyen davranışa yol açan uyarıcı ile ona zıt olan ve onunla rekabet edebilecek istenen davranışı meydana getiren uyarıcı birlikte verilir. Yani itici ve çekici uyarıcılar beraberdir. Sevilme- yen okulla, sevilen amca bir arada olduğundan soruda istenen cevap zıt tepkidir. Eşik ve sistematik duyar- sızlaştırma yöntemlerinde davranış kazandırılırken yavaş yavaş, orga- nizmanın tepki eşiğini aşmayacak şekilde korkulan uyarıcıya yaklaştır- ma vardır. Soruda böyle bir durum- dan bahsedilmemiştir. Buna göre doğru cevap E seçeneğidir.
Cevap E
56. Eşik yönteminde uyarıcı, tepki eşiğini aşmayacak şekilde (düşük dozlarda, azar azar) verilir. Uyarıcının dozu, zamanla yavaş yavaş artırılır. Ödül ve ceza kullanılmaz. Bu sürecin so- nunda uyarıcı istenen miktarda veril- se de artık organizma tepki göster- mez. Kızın babasının kızmaması için başvurduğu yol eşiktir. Doğru cevap A seçeneğidir.
Cevap A 57. Bilişsel harita yaşadığımız mekânla ilgili farkında olmadan gerçekleşen öğrenmedir. Her iki grupta da labi- rentin öğrenilmiş olması, ödül olsun ya da olmasın organizmanın dolaş- tığı yerlerin bilişsel haritasını çıkardı- ğını gösterir. Buna göre doğru cevap C seçeneğidir.
Cevap C 58. Duyusal ön koşullanma; genelleş- tirme özelliği olmayan iki nötr uyarı- cının önce birlikte sunulması, sonra bu nötr uyarıcılardan birinin koşulsuz uyarıcıyla eşleştirilerek koşullanma sağlanması, sonra diğer nötr uyarıcı- nın da genelleme yapılarak (yaşantı geçirmediği halde) organizmada ko- şullu tepki yaratmasıdır. Verilen pa- ragrafta iki nötr uyarıcı olan sarışın bayan ve kedi koşullanma süreci ön- cesinde birlikte görülmüştür. Sonra bu nötr uyarıcılardan biri olan sarışın bayanla olumsuz bir yaşantı geçirile- rek, sarışın bayan koşullu uyarıcıya dönüşür. En sonda da Hasan kediyle olumsuz bir yaşantı geçirmediği hal- de kedi de koşullu uyarıcıya dönüşür.
Yani kediye de sarışın bayana gös- terdiği tepkiyi gösterir. Bu yüzden doğru cevap D seçeneği olan duyu- sal ön koşullanmadır.
Bu durumun genelleme (uyarıcı ge- nellemesi) ile karıştırılmaması ge- rekir çünkü genellemede birbirine benzer uyarıcılara aynı tepki geliş- tirilir. Burada kedi ve sarışın bayan birbirine benzeyen uyarıcılar değildir.
Ayrıca genellemede iki benzer uya- rıcıya aynı tepki verilirken, duyusal ön koşullanmada olduğu gibi bu uyarıcılar beraber değildir. Cevap üst düzey koşullanma da olamaz. Ce- vabın üst düzey koşullanma olması için, Hasan’ın önce sarışın bayana koşullanması, bu koşullanmanın sonrasında sarışın bayanın yanında kediyi görmesi sonunda kediye de koşullanması gerekir.
Cevap D 59. İnsanların başkalarının davranışla-
rını ve o davranışların sonuçlarını gözlemleyerek öğrenmeyi gerçek- leştirmesine dolaylı öğrenme denir.
Dolaylı öğrenme bireye fayda sağlar çünkü maliyeti düşüktür. Başkaları- nın hatalarını görerek aynı hataları yapmadan, doğru olana daha az zararla ve daha hızlı ulaşabilir. Bu nedenle, dolaylı öğrenme kapasitesi
yüksek bireyler sosyal öğrenmede daha başarılıdır. Bu durum D seçe- neğinde ele alınmıştır. A seçeneği sembolleştirme kapasitesi, B seçe- neği öngörü kapasitesi, C seçeneği karşılıklı belirleyicilik ve E seçeneği öz düzenleme kapasitesi ile ilgilidir.
Buna göre doğru cevap D seçene- ğidir.
Cevap D 60. Thorndike’a göre öğrenmenin en
temel formu deneme yanılma öğren- mesidir. İnsan ya da hayvan olsun, öğrenme durumunda olan organiz- ma, belli bir problemle karşılaştı- ğında kendisini amaca götürmeyen başarısız tepkileri eler. Haz ile so- nuçlanan, başarıya götüren tepkiler kalıcı hale gelir. Thorndike bu duru- ma deneme yanılma ya da seçme ve bağlama adını vermektedir. Osman her gün farklı bir yol kullanmış, de- neme yanılma ile en kısa yolu bul- muştur. Buna göre doğru cevap D seçeneğidir.
Cevap D 61. Sırasal yöntem; boylamsal ve ke- sitsel yöntemlerin sınırlılıklarını kal- dırmak için her ikisinin birlikte kul- lanıldığı yöntemdir. Araştırma farklı yaşlardan olan bireyleri içeren ke- sitsel bir çalışma ile başlatılır. Daha sonra birkaç ay veya yıl sonra aynı bireyler tekrar ölçülerek boylamsal çalışma başlatılır.
Boylamsal (uzunlamasına) araştır- ma; aynı bireyin ya da grubun farklı yaşlardaki özelliklerinin, değişik za- man aralıklarında incelenmesidir.
Kesitsel (kesitlemesine) araştırma;
farklı yaşlardaki bireylerin ya da fark- lı grupların belli davranışlarının, aynı zamanda (tek seferde) ölçülerek veya gözlenerek incelenmesidir.
Soruda, 4, 6 ve 8 yaşlarından ellişer çocuğu tesadüfi örneklem yoluyla seçerek toplamda 150 çocuğu em- patik düşüncenin görünümü açısın- dan aynı zamanda incelemesi kesit- sel bir araştırmadır. Daha sonra bu çocukları 4 yıl süreyle ayrı ayrı ince- leyerek bir takım sonuçlara varmaya çalışması ise boylamsal bir çalışma- dır. Hem kesitsel hem boylamsal ça- lışma yapıldığı için sırasal yöntemin kullanıldığını söyleyebiliriz.
Cevap D
62. B şıkkındaki “Erkeklerde penis ve testislerin gelişimi, kızlarda vajina ve rahim gelişimi birincil cinsiyet özel- liklerinin gelişimidir.” bilgisi doğru bir bilgidir.
Gelişimin en yavaş olduğu dönem ilk çocukluk dönemi değil, son çocukluk dönemidir. Erken ergenlik dönemine giren erkekler, hemcins yaşıtlarına göre özgüveni daha düşük değildir;
İNFORMAL YAYINLARIKARA KUTU YAYIN İNFORMAL YAYINLARIKARA KUTU YAYIN
72. Psikolojik danışmanın, psikolojik danışma sunduğu öğrencisinin yaşa- mındaki değişiklikleri bilmek istemesi izleme hizmetine örnek oluşturur.
İzleme hizmeti, herhangi bir rehber- lik hizmeti verildikten sonra bunların sonuçlarını takip etmektir. Bu doğrul- tuda, bu hizmetler sonucunda bir de- ğişimin olup olmadığı, olmuşsa nasıl bir değişimin olduğunun incelenmesi bu hizmet kapsamına girer. Bu ne- denle sorunun cevabı C şıkkıdır.
Cevap C 73. Okul rehberlik programını hazırlama
ve uygulamada, okul yöneticileri ve sınıf öğretmenleriyle işbirliği yapma, okul yöneticilerine ve öğretmenlere, okuldaki rehberlik hizmetleri hakkın- da tanıtıcı bilgiler verme ve olumsuz öğretmen davranışlarını değiştirme konusunda seminer düzenleme ça- lışmaları müşavirlik hizmeti çalışma- larıdır. Müşavirlik hizmeti, okuldaki rehberlik uzmanının, okulda "ortak rehberlik anlayışı" oluşturmak ama- cıyla yönetici, öğretmen ve ailelere rehberlikle ilgili konularda bilgi ver- mesidir. Müşavirlik hizmeti ile öğret- menler, yöneticiler ve aileler işbirliği içerisinde rehberlik hizmetlerini su- narlar. Buna göre sorunun cevabı A şıkkı müşavirlik hizmetidir.
Cevap A 74. Verimli ders çalışma ile ilgili öğren- cilerine bilgi vermek isteyen Nazlı Hanım’ın grup rehberliği yapması en uygunudur. Grup rehberliği bir gruba dönük eğitsel, kişisel-sosyal ve mes- leki alanda bilgi vermeye, geliştirme- ye ve duruma alıştırmaya yönelik bilişsel düzeyde yapılan bir hizmet türüdür. Eğitsel bir konu olan verimli ders çalışma ile ilgili sınıftaki öğren- cilere bilgi vermek için grup rehberliği ideal bir yoldur. Buna göre sorunun cevabı E şıkkıdır.
Cevap E
75. A şıkkındaki İşte çok kötü bir gün geçiren Ramazan’a “gerçekten çok bunalmışsın, kendini bu yüzden çok üzgün hissediyorsun” ifadesinde psi- kolojik danışman, Ramazan’ın duy- gularını anlamaya ve netleştirmeye yönelik geri bildirim vermiştir. Bu ne- denle cevap A şıkkıdır.
Cevap A tam tersine özgüvenleri daha yük-
sektir. İnsanda kemik sayısı doğuş- tan 350 tane değildir; 270 tanedir.
350 tane kemik ergenlik döneminde görülen kemik sayısıdır. Bebeğin ilk ve en gelişmiş duyusu görme değil, dokunma duyusudur. Görme duyusu en son gelişen duyusudur.
Cevap B 63. Beş yaşındaki Mehmet, bilgisayarda oyun oynarken kendi kendine oyun oynayarak tempo tutması monolog olarak adlandırılmaktadır. Monolog;
benmerkezcilikten dolayı, çocuk konuşurken kendi kendine (sanki yanında biri varmış gibi) sesli bir şekilde konuşur. Buna göre sorunun cevabı C şıkkıdır.
Cevap C 64. Vygotsky’e göre zihinsel gelişim dış- tan içe doğru gelişir. Yani önce sos- yal dış süreçlerimizi geliştiririz daha sonra içsel psikolojik/kişisel süreçle- rimizi geliştiririz. Buna göre E şıkkın- daki “Benmerkezcilikten sosyalliğe doğru bir zihinsel gelişim seyri var- dır.” ifadesi yanlıştır. Bu ifade zihinsel gelişimi içten dışa doğru ele almakta- dır ve bu ifade zihinsel gelişimi içten dışa doğru ele alan Piaget için doğru ifade iken, zihinsel gelişimi dıştan içe doğru ele alan Vygotsky için yanlış bir ifadedir. Buna göre sorunun ceva- bı E şıkkıdır.
Cevap E 65. D şıkkındaki “9 aylık Bülent’in karnı
acıktığında “mama” demesi” yanlış- tır. Çünkü “mama” gibi ilk anlamlı tek sözcüğü 12. aydan sonra (tek söz- cük evresinde) mümkündür. Buna göre sorunun cevabı D şıkkıdır.
Cevap D
66. Güvensiz kaçınan bağlanma stilinde bebek artık iletişimin gerekliliğine inanmaz. Annesi onu terk ettiğinde bir sorun yaşamaz, tepki de gös- termez; yani ağlamaz, umursamaz görünür. Annesi geri geldiğinde, bir tepki ya da onunla gitme eğilimi de göstermez. Anneyle etkileşim kur- maktan kaçınır. Kendi kendine yete- bilmeye aşırı önem verir.
Nitekim soruda bebeklerin yabancı durumda oldukça bağımsız görün- dükleri, anne odadan ayrıldıktan sonra, rahatsız olmadıkları ve anne odaya girdiğinde yakınlık istemedik- leri, anne eğer bebeğe yaklaştığında bebeklerin vücutlarını dönerek anne ile iletişimden kaçındıkları vurgulan- mıştır. Buna göre sorunun cevabı D şıkkıdır.
Cevap D
67. Beş yaşındaki Faruk, blok merkezin- de legolarla köprü yapmaya çalışır- ken bir türlü köprüyü yapamaması üzerine Ayşe Öğretmen'in yardım et- mek istemesine karşı çıkarak “hayır bu benim köprüm, ben kendim yapa- rım” demesi özerklik sergilemesidir.
Buna göre sorunun cevabı C şıkkıdır.
Cevap C 68. Latent (gizil) dönemde çocuk cinsel
konulardan hoşlanmaz ve bu neden- le cinsel merak ve istekler bastırıla- rak bastırma savunma mekanizması kullanılır. Cinsellik bastırıldığı için karşı cinse karşı bir zıtlaşma olur ve çocuklar hemcinslerine karşı yakınlık göstermeye başlarlar, hemcinsler- le özdeşim kurulur ve hemcinslerle sosyalleşirler. Bu dönemi sağlıklı geçirmeyenler içe dönük, güvensiz ve obsesif bir kişilik yapısı geliştirir.
Buna göre sorunun cevabı E şıkkıdır.
Cevap E 69. Tuğçe sevgilisi Özgür’e “Sen beni
sevmiyorsan benim de seni sevmemi beklememelisin” şeklinde söylemesi sevmeyi karşılıklı hale getirdiğini göstermektedir. Bir insanın eylemle- rinde karşılıklı bir çıkar ilişkisine göre davranması saf çıkarcılıktır. Buna göre sorunun cevabı C şıkkıdır.
Cevap C 70. Ahlaki görecelik 11 yaş sonrası (soyut
işlemler dönemiyle beraber) görülen ahlaki evredir. 11. yaşla birlikte er- genler, kuralların insanlar tarafından oluşturulduğunu ve gerektiğinde de- ğiştirilebileceğini anlamaya başlar.
Ceza artık kuralların ihlal edilmesiyle otomatik olarak uygulanması gereken bir durum değildir. Kuralın ihlal edil- mesinden ziyade, bu davranışı haklı kılacak bir nedenin olup olmaması belirleyici olur. Yani çocuklar artık ni- yeti göz önüne alarak karar verirler.
Buna göre sorunun cevabı A şıkkıdır.
Cevap A
71. Maslow’un ihtiyaçlar hiyerarşisi ku- ramında insanın yaşam içerisinde motivasyonu oluşturan güdülerinin kendi içerisinde bir sistemi olduğuna ve bunların fizyolojik, güvenlik, ait olma ve sevgi, saygı, bilme anlama, esneklik ve en üst düzeyde kendini gerçekleştirmedir. Soru öncülü ince- lendiğinde üniversiteyi bitireli yıllar geçmesine rağmen Gamze’nin in- sanlarla iletişime geçmek için tekrar üniversite okumak istemesi, okumak istediği bölümün daha çok insanlar tarafından takdir edilen bir mes- lek olması ve insanların o mesleğe imrenerek bakmasını ister. Bu da Maslow’un ihtiyaçlar hiyerarşisinde saygı-statü ihtiyacını karşılamaya yöneliktir. Buna göre sorunun cevabı C şıkkıdır.
Cevap C
İNFORMAL YAYINLARIKARA KUTU YAYIN İNFORMAL YAYINLARIKARA KUTU YAYIN 76. Super’in meslek kuramına göre, yer-
leşme evresi (25–44 yaş); bireyin bir işte çalışmaya başladığı dönemdir ve benlik kavramının mesleki role uyarlanmasıdır. 3 alt basamağı var- dır:
Karar kılma: İşe alışma dönemidir.
Sağlamlaştırma: İşteki pozisyo- nun sabitlenmesi ile ilgili dönemdir.
İlerleme: Bireyin işte daha fazla so- rumluluk alması ve üst pozisyona geçmesidir. Şirkette işe giren Salih Bey, işe alışmaya çalışmakta ve o işin gereklerini yerine getirmek için çok uğraşmaktadır. Ayrıca Salih Bey işte daha fazla sorumluluk almak is- temekte ve böylece işte daha üst po- zisyonlara geçmeyi hedeflemektedir.
Tüm bunları yapmasının da temel amacı mesleğinde çıkılabilecek en üst noktaya ulaşmaktır. Bu bilgiler yerleşme evresine ait bilgileri açıkça içermektedir. Bu nedenle sorunun cevabı D şıkkındaki yerleşme evre- sidir.
Cevap D
77. Sosyometri, bir grubun sosyal yapı- sını, arkadaşlık ilişkilerini, gruplaş- maları, yalnızları, liderleri belirlemek amacıyla uygulanır. Bir grubu oluş- turan bireylerin sosyal durumunu, birbirleriyle olan ilişki biçimlerini, grup içerisindeki alt grupları, klikleri, grubun gerçek görünümü ve grup bütünlüğü hakkında bilgi almak ama- cıyla kullanılan bir tekniktir. Okulda öğrencilerin;
Kimlerle arkadaş oldukları, Oluşturdukları yaş gruplar, Kimlerle işbirliği yapabildikleri, En çok sevilen öğrencinin kim oldu- ğu,
Kimlerin grup işbirliği ve oyun dışın- da kaldıkları,
Kimlerin grupları meydana getirdik- leri ve sınıftaki gruplaşmaların kimler tarafından ve nasıl yönetildiği, Grubun ya da sınıfın liderinin kim olduğu, sosyometri yoluyla anlaşıla- bilir.
Cevap D
78. Bireyi tanıma teknikleri bireyi tanıma- da amaç değil, araçtır. Bireyi tanıma teknikleri bir araçtır. Araç uygulamak amaç haline getirilmemelidir. Fakat C şıkkında tam ters ifade vardır. Bu nedenle sorunun cevabı C şıkkıdır.
Cevap C
79. Çünkü bir öğretmen bireysel rehber- lik hizmetleri kapsamında öğrenciye psikolojik danışma yapamaz. Psiko- lojik danışma hizmetini sadece okul psikolojik danışmanı yapabilir.
Cevap E
80. Soru öncülü incelendiğinde rehberlik hizmetlerinin yürütülmesinde okul müdürünün görevleri arasında A, C, D ve E seçenekleri yer almaktadır. B şıkkındaki görev ise psikolojik danış- manın görevlerindendir ve bu neden- le sorunun cevabı B şıkkıdır.
Cevap B
