Sıcaklık 0

D er in lik

Sıcaklık

0^oC

D er in lik

Sıcaklık

0^oC

D er in lik

Sıcaklık

0^oC

D er in lik

Sıcaklık

0^oC 10^oC

D er in lik

Sıcaklık

0^oC 10^oC

D er in lik

Sıcaklık

0^oC 10^oC 20^oC

Termoklin

D er in lik

Sıcaklık

0^oC 10^oC

D er in lik

Sıcaklık

0^oC 10^oC

D er in lik

Sıcaklık

0^oC

Sonbahar Karışımı

D er in lik

Sıcaklık

0^oC

4. GÖLLERİN TERMAL SINIFLANDIRILMASI

Göller termal özelliklerine göre:

1. AMİKTİK GÖLLER

2. MONOMİKTİK GÖLLER

I. Soğuk Monomiktik Göller II. Sıcak Monomiktik Göller

3. DİMİKTİK GÖLLER

4. OLİGOMİKTİK GÖLLER 5. POLİMİKTİK GÖLLER

I. Soğuk Polimiktik Göller II. Sıcak Polimiktik Göller

Karışım Durumlarına Göre:

1. HOLOMİKTİK GÖLLER 2. MEROMİKTİK GÖLLER

AMİKTİK GÖLLER

Bu göller daima bir buz tabakası ile kaplı olduğundan sıcaklıktaki yıllık

değişimlerden pek etkilenmezler.

Karışımın hiç olmadığı göllerdir

MONOMİKTİK GÖLLER

Senede bir defa karışan göllerdir.

Soğuk Monomiktik Sıcak Monomiktik

Kış Yaz Kış Kış Yaz Kış

Senenin büyük bir

kısmında tabakalanma vardır.

Sadece yazın karışırlar

Yaz süresince tabakalanırlar.

Buz örtüsü yoktur.

Kışın karışırlar

DİMİKTİK GÖLLER:

Ilıman bölge gölleridir. Bu tip göllerde ilkbahar ve

sonbaharda olmak üzere yılda iki defa sirkülasyon, yaz ve kış mevsimlerinde olmak üzere iki defa tabakalanma olur.

OLİGOMİKTİK GÖLLER:

Sirkülasyon nadiren ve gayrimuntazam aralıklarla olur

POLİMİKTİK GÖLLER:

Bu göller sık sık ve sürekli

sirkülasyona

sahiptir

Göller karışım durumlarına ve karışımın derecesine göre ikiye ayrılır:

HOLOMİKTİK GÖLLER:

Senelik karışma devresinde göl yüzeyden dibe kadar tamamen karışır.

SICAKLIK ( C)o

MEROMİKTİK GÖLLER:

Göl suyunun kısmen karıştığı göllerdir.

Meromiktik göllerde göl suyunu karıştığı yüzeydeki bölgeye MİXOLİMNİON, göl suyunun daimi olarak durgun olduğu, karışmadığı alt bölgeye de

MONİMOLİMNİON denir.

Meromiktik göller kimyasal olarak tabakalanmıştır

Monimolimniyon

M ix ol im ni yo n Termoklin

Kemoklin

HAREKETLERİ SU

Bir gölde su kısmen

veya tamamen hareket

halindedir

Su hareketleri:

İç veya dış kuvvetlerin etkisi ile olur.

Göllerde sıcaklığın, çözünmüş maddelerin ve bazı canlıların dağılımını sağlar.

Su hareketleri birkaç grupta toplanır:

ÇALKANTI: Bir göl suyunu oluşturan moleküllerin düzensiz ve her yönde çeşitli hızdaki

hareketlerinin bir sonucudur. Çalkantı, rüzgar

veya başka etmenlerle gölde daha belirgin su

hareketlerine dönüşür.

Göllerde büyük su hareketleri de : A. Periyodik Hareketler

(DALGALAR)

B. Periyodik Olmayan Hareketler (AKINTILAR) olarak ikiye

ayrılır.

A. DALGALAR

Rüzgarlar tarafından meydana getirilirler. Her çeşit suda olurlar. Suyun bölgesel şartlarına göre çeşitli Suyun bölgesel şartlarına göre çeşitli

şekil ve büyüklüklerde olabilirler şekil ve büyüklüklerde olabilirler. . Dalganın büyüklüğü ;

açık su sahası

rüzgarın yönü

süresi

hızı

kıyı şekli

derin ve sığ su kütlelerinin oranı gibi faktörlere bağlıdır.

Göl yüzeyinde esen rüzgar

Dalga

Yüksekliği (H)

Dalga Boyu (L

Dalga Tepesi

Dalga Çukuru Durgun Su

Seviyesi

Su Derinliği (h)

Dalgaların Genel Özellikleri

DALGA PERİYODU (T) : Dalgaların ard arda iki tepesinin belli bir noktadan geçiş süresine

denir.

DALGA HIZI (V) :Dalga boyunun, dalga periyoduna bölünmesinden saptanır.

Dalga hızı (V)= _T ^L _(Dalga ^(Dalga _periyodu) ^boyu)

DALGA DİKLİĞİ :Dalga yüksekliğinin, dalga boyuna oranından elde edilir.

Dalga Dikliği=

L

H

(L) Dalga Yüksekliği

Dalgalar su yüzeyine veya dalganın şekline göre :

I - İlerleyen Dalgalar:

olmayan dalga tipidir. Bu dalga daha çok yüzeyde görülür. Burada su kütlesi yer değiştirmez.

Her su molekülü vertikal ve dairevi bir yol çizer ve teorik olarak başladığı pozisyona geri döner.

Düğüm

II - Duran Dalgalar:

Limnolojide önemlidir. Bu şekilde çok fazla su

kütlesinin yer değiştirmesine neden olurlar. Ancak ilerleme olmaz.

Duran su üzerindeki atmosfer basıncının ani

değişmesinden veya şiddetli fırtına sonucu oluşan dalgaların fırtına sonrası yavaşlamasından oluşur.

Düğüm

Düğüm

Duran dalga (Yüzey suyunun salınımı)

DALGA HAREKETLERİNİN POZİTİF VE NEGATİF ETKİLERİ

POZİTİF ETKİLER

Tallusları yeniden düzenleyerek gölgelemeyi engeller

Besin tuzlarının taşınmasını ve karışımını sağlar

Alg hücrelerinin etrafını saran geçiş tabakasının kalınlığı azalır.

Sesil hayvanlar ve habitat için rekabetçi olan diğer organizmalar yer değiştirir.

Sporların, gametlerin ve zigotların dağılımında etkili olur.

Farklı akış senaryolarında küresel diyatome hücrelerinin (siyah daire) etrafını saran geçiş tabakası

(A ve B) Harekesiz hücre (C) Akışın yokluğunda batan hücre (D) Sürüklenme akışında hücre

NEGATİF ETKİLER

 Yıkım, zarar ve tallusun yok edilmesi, ortadan kaldırılması

 Zigotun çökmesi/çimlenmesi engellenir.

 Enerji kuvvetli tutunma organı ve kalın, sert tallus veya kalsifikasyon oluşumuna harcanır.

 Ilıman ve kutup bölgelerinde kış süresince kalın ve yüzer durumdaki buz tabakalarının neden olduğu

yıkım