5.
SINIFDoğal Sayılarla Toplama ve Çıkarma İşlemleri
Konu Anlatımı
1. Doğal Sayılarla Toplama İşlemi
Bilgi Kutusu
Doğal sayılarda toplama işlemi yapılırken aynı basamaklardaki rakamlar toplanır. İşlemler yapı-lırken elde olursa bu elde bir soldaki basamağa yazılır.
Örneğin; 46 273 18 564 64 837 1 1
Bu işlemde 46 273 ve 18 564 sayılarına toplanan, 64 837 sayısına ise toplam
denir.
Örnek:
Aşağıda verilen toplama işlemlerini yapınız.
a) 23 086
50 973 b) 5 85246 168
c) 19 384 + 1 991 = d) 71 032 + 36 085 =
Örnek:
Aşağıda toplama işlemlerinde verilmeyen rakamları bulunuz.
a) 4 9 5 1 7 3 6 6 8 c) 3 6 7 4 8 2 7 2 5 2 6 4 0 0 0 b) 3 6 7 2 8 5 9 4 5 3 1 d) 4 1 6 3 8 8 5 2 7 5 0 1 6 5
www.dersimis.com
Örnek:
Dersimis sitesinin youtube kanalına eklemiş olduğu videolardan biri 23 576 izlenme, diğeri ise 17 485 izlenme elde etmiştir. Buna göre bu iki videonun toplam izlenme sayısı kaçtır?
Örnek:
3, 8, 1, 7 ve 0 rakamlarının her biri birer defa kullanılarak yazılabilecek beş basamaklı en büyük ve en küçük doğal sayıların toplamı kaçtır?
Örnek:
▲ > 45 256 + 3 718
karşılaştırmasında ▲ yerine yazılabilecek en küçük doğal sayı kaçtır?
2. Doğal Sayılarla Çıkarma İşlemi
Bilgi Kutusu
Doğal sayılarda çıkarma işlemi yapılırken aynı basamaktaki rakamlar arasında çıkarma işlemi yapılır. Eğer aynı basamakta eksilen sayının rakamı çıkan sayının rakamından küçükse solun-da bulunan basamaktan bir onluk alınır ve o basamağa eklenir. Onluğun alındığı basamaktaki rakam 1 küçültülür. Örneğin; 57 456 36 081 21 375 15 Bu işlemde; 57 456 sayısına eksilen, 36 081 sayısına çıkan, 21 375 sayısına ise fark denir.
3
Aşağıda verilen çıkarma işlemlerini yapınız.
a) 3 854
602 b) 6 38942 057
c) 5 207 ‒ 386 = d) 84 365 ‒ 7 024 =
Örnek:
Aşağıdaki çıkarma işlemlerinde verilmeyen rakamları bulunuz.
a) 7 5 8 2 4 1 5 1 7 c) 6 8 3 0 4 7 4 5 2 6 0 8 5 2 b) 1 3 5 9 8 5 6 4 5 0 3 d) 5 0 9 6 7 2 5 8 7 3 2 5 0 9 4 NOT:
● Verilmeyen toplanan bulunurken toplamdan verilen toplanan çıkarılır.
■ + 3 274 = 42 596 ise ■ = 42 596 ‒ 3 274 = 39 322 olur.
● Verilmeyen eksilen bulunurken fark ile çıkan toplanır.
■‒ 2 584 = 1 453 ise ■ = 1 453 + 2 584 = 4 037 olur.
● Verilmeyen çıkan bulunurken eksilenden fark çıkarılır.
4 697 ‒ ■ = 1 345 ise ■ = 4 697 ‒ 1 345 = 3 352 olur.
Örnek:
Aşağıdaki işlemlerde noktalı yerlere gelmesi gereken sayıları bulunuz.
a) 3 4 1 8 7 . . . . 9 8 6 7 0 b) . . . . 2 4 5 8 3 5 6 4 6 1 c) 8 0 3 1 2 . . . . 2 0 0 5 4
www.dersimis.com
Örnek:
Bir çıkarma işleminde çıkan 6 849 ve eksilen 32 145 olduğuna göre fark kaçtır?
Örnek:
Bir çıkarma işleminde eksilen 5 196 ve fark 834 ise çıkan sayı kaçtır?
Örnek:
Yukarıda verilen rakamların her biri birer defa kullanılarak yazılabilecek beş basamaklı ra-kamları farklı en büyük sayı ile en küçük sayı arasındaki fark kaçtır?
4, 2, 0, 5, 8
Örnek:
Aşağıdaki işlemlerin soldan sağa ve yukarıdan aşağıya yapıldığı işlem ağaçlarında boş bıra-kılan yerleri uygun biçimde doldurunuz.
+ 2 108 5 020 574 + 6 148 ‒ 3 205 5 619 a) b) ‒
www.dersimis.com
Örnek: Beceri Temelli Soru Örnek: Beceri Temelli Soru
Aşağıdaki tablodan 2x2 lik kare olacak şekilde 4 sayı seçip bunların toplamı yazılacaktır. Örneğin; 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35
Seçilen saylar 17, 18, 24 ve 25 olsun. O halde toplamı 17 + 18 + 24 + 25 = 84 olur. Sadece 84 sayısı söy-lendiğinde bu sayıları bulabiliriz. Kurduğumuz mantığa göre seçilen en küçük sayının sağındaki sayı 1 fazla olurken, altındaki sayı 7 fazla olacaktır.
Buna göre seçilen 4 sayının toplamı 116 ise bu sayıların en büyüğü kaçtır?
A) 31 B) 32 C) 33 D) 34
Örnek: Beceri Temelli Soru
