Ekonomik ve Parasal Birlik Maastricht Yakınlaşma Kriterleri Çerçevesinde Euro Bölgesi ve Türkiye: Karşılaştırmalı Analiz

(1)

Finans Politik & Ekonomik Yorumlar 2008 Cilt: 45 Sayı:522

13

S. ÖZTÜRK - C. BİNER

Ekonomik ve Parasal Birlik

Maastricht Yakınlaşma Kriterleri

Çerçevesinde Euro Bölgesi ve

Türkiye: Karşılaştırmalı Analiz

Özet

1961 yılında Robert Mundell tarafından öne sürülen “Optimum Para Sahası (OPS) Teorisi, Ekonomik ve Parasal Birlik olgusunun temelini oluşturmaktadır. Parasal Bir-lik üye ülkelerin ulusal paraları arasında sabit kur ilişkisi kurulmasını, ulusal para ve maliye politikalarının uyumlaştırılmasını öngörmektedir. Avrupa Ekonomik ve Parasal Birliği, 2008 yılı başından itibaren, Malta ve Güney Kıbrıs’ın da katılımıyla bünyesine aldığı ülke sayısını 15’e yükseltmiştir. 1 Ocak 1999’dan itibaren yürürlüğe konulan Parasal Birlik sonrasında Euro Bölgesi ülkeleri Maastricht Yakınlaşma Kriterleri’ne uyumda; Kamu Toplam Borç Stoku / GSYİH oranı dışında önemli bir sorun yaşama-mıştır ve bu uyum sürdürülebilir görünmektedir. Türkiye’nin 2007 yılı sonu itibariyle Maastricht Yakınlaşma Kriterleri karşısındaki durumu, Kamu Maliyesine ilişkin Kamu Toplam Borç Stoku / GSYİH oranı ve Bütçe Açığı / GSYİH oranı kriterlerine uymakta ancak Uzun Vadeli Faiz ve Enflasyon oranlarına ilişkin kriterleri gerçekleştirmekten uzak bulunmaktadır. Ancak sergilediği performans kayda değer düzeydedir.

Anahtar Kelimeler: Optimum Para Sahası, Ekonomik ve Parasal Birlik, Maastricht Yakınlaşma Kriterleri, Euro Bölgesi.

Economic and Monetary Union Within the Frame

of Convergence Criterions of the Maastricht Euro

Area and Turkey: Comparative Analysis

Abstract

“Optimum Currency Area Theory”, put forward by Robert Mundell in 1961, consti-tutes the basics of Economic and Monetary Union phenomenons. Monetary Union requires establistment of fixed exchange rate relation of national currencies of mem-ber countries and hormonizing naitonal currency and fiscal policies among memmem-ber countries. Number of countries in European Economic and Monetary Union has been 15 with accession of Malta and Cyprus in the beginning of 2008. Since 1st January 1999 that Monetary Union came into force, Euro Area countries have not got any important problems about accordance to Convergence Criteria’s Of The Maastricht except Public Total Dept Stock / GDP ratio and this accordance seems to be sustainable. At the end of 2007, stiuation of Turkey seems in accordance with Convergence Criteria’s Of The Maastricht in respect of Public Total Dept Stock / GDP and Budget Deficit / GDP ratios about Public Finance, but it is far away from achieve criteria about Long Term Interest Rates and Inflaiton. But performance of Turkey is remarkable.

Keywords: Optimum Currency Area, Economic and Monetary Union, Convergence Criteria’s Of The Maastricht, Euro Area.

Salih ÖZTÜRK1 Coşkun BİNER2

1_{Yrd. Doç. Dr. Kafkas} Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi İktisat A.B.D.

[email protected] 1_{Yüksek Lisans Öğrencisi} Kafkas Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İktisat A.B.D.